İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/201 K.2022/613

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkil ... Sigorta A.Ş. tarafından .../... no.lu Nakliyat Emtea Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan dava dışı ... San. ve Tic. A.Ş.’nin, Kanada’da yerleşik ... .... firmasına, 04.03.2020 tarih ve ... no.lu fatura muhteviyatı ile satın almış olduğu 36 rulo – Net 25.640 kg galvanizli çelik rulo tel emtiasının, Türkiye’den Kanada’ya nakliyesi işi 10.03.2020 tarih ve ... no.lu navlun faturası kapsamında forwarder 1 no.lu davalı ...

Hizmetleri A.Ş. tarafından organize edilmiş olup, sigortalı emtiaların fiili nakliyesi ise 30.04.2019 tarih ve ... no.lu fatura kapsamında 2 no.lu davalı ... tarafından üstlenildiğini, sigortalı emtialar, 04.03.2020 tarihinde sigortalının Bursa’daki fabrikasında ... no.lu konteynıra yüklenmiş, ... Gümrüğü’nde işlemleri tamamlandıktan sonra, 09.03.2020 tarihinde, 2 no.lu davalıya ait ... ... 010W yüklenerek alıcısına teslimi için Kanada’ya sevk edilmiştir.

Sigortalı emtialar, Kanada’daki varış limanına varması akabinde, 10.04.2020 tarihinde, karayolu ile alıcı firma tesisine sevk edildiğini,, alıcı firma tesislerinde yapılan kontrollerde emtiaların tamamının ıslanmak suretiyle hasarlandığının anlaşıldığını, müvekkil ... Sigorta A.Ş., davaya konu olay nedeniyle, 06.08.2020 tarihinde ekspertiz raporunda tespit edilen hasar miktarının tamamı olan 8.364,92 Euro sigorta tazminatı ödediğini, müvekkil ...

Sigorta A.Ş., TTK 1472 maddesi uyarınca sigortalının haklarına halef olduğundan sorumluluğunu karşılayan alacak için davalılara rücu hakkı doğduğunu, dava konusu olay nedeniyle ödenen tazminatın, zarar sorumlusu olan davalılardan tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğü’nün ...

E. sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatılmış ise de davalılara gönderilen ödeme emrine haksız şekilde itirazda bulunularak icrai işlemler durdurulmuş olduğu belirtilerek icra dosyasına itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle;Davacının aktif ve pasif husumet ehliyetinin bulunmadığını, usulüne uygun hasar ihbarının yapılmadığını, hasarın taşımanın hangi aşamasında meydana geldiğinin belli olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; iddia edilen ıslaklığın nev tespit edilemediğini, eğer iddia edilen hasar yağmur suyundan ileri gelmiş ise, yağmur suyundan ileri gelen hasarlar emtea nakliyat sigortaları genel şartları uyarınca sigorta kuvertürü dışında olduğunu, sigorta poliçesinin taşıma başladıktan 2 gün sonra düzenlendiğini, hasar ihbarının yapılmadığını, hasarın taşımanın hangi aşamada meydana geldiğinin belli olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkememizce bilirkişi Uzakyol Kaptanı ..., Metalurji Müh. ... ile Taşıma Uzmanı ...'den aldırılan raporda özetle; Davacının aktif husumet ehliyetine sahip olduğu, 1 numaralı davalı ...' in pasif husumet ehliyetine sahip olduğu, 2 numaralı davalının fiili taşıyan olduğu, icra takibi ile itirazın iptali davasında aleyhine dava açılan kişinin farklılık göstermesinin davaya etkisinin usuli değerlendirme gerektirdiği, süresi içerisinde ihbar yapılmadığı, TTK m. 1185/4 uyarınca taşıyan lehine karine doğduğu, teknik değerlendirmede, zararın sebebinin ve tam olarak hangi aşamada gerçekleştiğinin anlaşılamadığı görüşü dikkate alındığında, davalıların sorumlu tutulmasının mümkün gözükmediği belirtilmiştir.

Dava; nakliyat sigorta poliçesi kapsamında sigortalıya ödenen hasar bedelinin rücuan tahsili isteği ile başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.

Dava dışı sigortalı ... San.ve Tic.a.ş. tarafından satışı yapılan Galvanizli çelik tel(demir) emtiasının ... sayılı konişmento tahtında İzmit Limanı'ndan, Montreal Limanı'na taşındığı, emtianın nakliyat rizikolarına karşı nakliyat emtia sigorta poliçesi ile sigortalandığı, varma yerinde emtiaların hasarlandığının belirlendiği, ekspertiz incelemesi sonucunda tespit edilen hasar bedelinin davacı tarafça dava dışı sigortalısına ödendiği ve bu bedelin rücuan tahsilini talep ettiği görülmüştür.

Dava konusu taşımaya ilişkin ... sayılı konişmentonun davalı ... adına düzenlendiği, navlun faturasının ise davalı ... Hizmetleri A.Ş. tarafından düzenlendiği görülmekte olup buna göre davalı ... fiili taşıyan, davalı ... Hizmetleri A.Ş.nin akdi taşıyan konumunda oldukları ve pasif dava ehliyetlerinin bulunduğu anlaşılmaktadır. Davalı vekili icra takibinin acente aleyhine asaleten başlatıldığını, davanın ise de taşıyan ... S/A ya izafeten acentesi aleynine başlatıldığını belirterek husumet itirazında bulunmuş ise dosyaya ve icra dosyasına fiziki olarak eklenen imzalı takip talebinde borçlu olarak ... S/A ya izafeten ... Denizcilik gösterilmiş olduğundan dava şartı noksanlığının bulunmadığı, taraf teşkilinin sağlandığı görülmüştür.

Dosyaya sunulan satış faturasının DAP teslim şeklinde olduğu,bu satım şekline göre emtianın teslim yerinde teslimine kadar malla ilgili bütün masraflar ve risklerin satıcıya ait olduğu, dava dışı sigortalının dava konusu yük bakımından sigortalanabilir menfaati bulunduğu, buna göre davacının TTK 1472. Maddesi uyarınca aktif husumet ehliyetine haiz olduğu anlaşılmaktadır.

TTK 1188. maddesinde göre kısmi hasar ve geç teslim halinde taşıyana karşı açılacak davanın eşyanın teslim edildiği tarihten itibaren 1 yıl içinde açılmaması halinde hakkın düşeceği belirtilmiştir. Rücu hakkının ise teslim tarihinden itibaren 1 yıllık süreye malın teslim tarihinden itibaren işlemeye başlamakla birlikte hak sahibine ödeme yaptıktan sonra 90 günlük ek sürede kullanılması gerekmektedir. Somut olayda emtianın 10/04/2020 tarihinde tesliminin gerçekleştiği, icra takibinin ise 10/12/2020 tarihinde başlatıldığı, bu durumda davanın hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür.

Davacı taraf hasarın deniz taşıması sırasında davalı tarafın sorumluluğunda meydana geldiği iddiasında olup, TTK 1185. Maddesinde "Zıya veya hasarın en geç eşyanın gönderilene teslimi sırasında taşıyana yazılı olarak bildirilmesi şarttır.

Zıya veya hasar haricen belli değilse, bildirimin eşyanın gönderilene teslimi tarihinden itibaren aralıksız olarak hesaplanacak üç gün içinde gönderilmesi yeterlidir, Eşyanın zıya veya hasarı ne bildirilmiş ne de tespit ettirilmiş olursa, taşıyanın eşyayı denizde taşıma senedinde yazılı olduğu gibi teslim ettiği ve eğer eşyada bir zıya veya hasarın meydana geldiği belirlenirse, bu zararın taşıyanın sorumlu olmadığı bir sebepten ileri geldiği kabul olunur.

Şu kadar ki, bu karinelerin aksi ispat olunabilir." düzenlemesi bulunmaktadır. Konişmentoda ve navlun faturasında nihai varış yeri belirtildiğinden davalıların kara taşımasını da üstlendiği anlaşılmaktadır. Hasarlı emtianın 10/04/2020 de teslim edildiği, hasara ilişkin ihbarın 21/04/2020 tarihinde yasal süreden sonra yapıldığı görülmektedir. Bu durumda hasarın taşıyanın sorumluluğunda meydana geldiğini ispat yükü davacı taraftadır.

Dosyaya sunulan ekspertiz raporunda hasarın nedenine ilişkin bir tespit bulunmadığı anlaşılmaktadır. ... tarafından düzenlenen raporda depo tıkanıklığı nedeniyle 26 rulonun kenarının göründüğü, alıcı tarafından "siyah bıyıklı" olarak nitelendirilen bir durumda bulunduğu, lekelenmenin plastik kaplamanın iç kısmında olduğu, dış tarafta olmadığı, bu durumda mallar plastikle sarıldıktan sonra meydana gelme olasılığının düşük olduğu, alıcının hasarın tuzlu su sızmasından meydene geldiğini iddia ettiği ancak buna ilişkin bir kanıt ya da test bulunmadığı, hasarın kaynağının damlama veya sıvıya maruz kalma ile bir ilgisinin bulunmadığı,

hasarın fabrika/üretim sorunundan kaynaklanmış olabileceği belirtilmiştir. Bilirkişi raporunda ise dosya muhteviyatında bulunan belge, bilgi ve dokümanlardan hasar sebebi, nerede, nasıl, ne zaman ve kimin sorumluluk alanında olduğu bilgisine ulaşılamadığının belirtilmiştir.

Bu açıklamalara göre konteynerın iyi durumda olduğu, hasarlandığına ilişkin konteyner hasar tespit tutanağı vb belgenin bulunmadığı, kara taşımasının 10/04/2020 tarihinde tamamlanmış olduğu, alıcı tarafından ilk incelemenin 15/04/2020 tarihinde yapıldığı, yerinde yapılan inceleme sonucu ... tarafından düzenlenen survey raporunda hasarın ıslanma nedeniyle meydana geldiğine dair bir bulgunun bulunmadığı, hasarın üretim kaynaklığı olabileceğinin belirtildiği anlaşılmış olup hasarın taşıyandan kaynaklı bir meydana geldiği uygun delillerle ispatlanamadığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır