İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/360 K.2022/525

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Sigortalı ... San. Tic. Ltd.

Şti. tarafından satın alınan Led ekranların taşıma işini üstlenen davalı tarafından temin edilen 11 adet 40 feet konteyner ile ... limanından ... limanına ... isimli gemi ile sevkedildiğini, emtianın nakliyat emtia abonman sözleşmesine istinaden sigortalı olduğu, tahliye esnasında ... nolu konteynerin tavan panelinden sızan su nedeniyle emtianın ıslandığı, yapılan ekspertiz çalışması sonucunda 960 adet led ekrandan 32 tanesinin kullanılamayacak derecede ağır hasarlı olduğunun tespit edildiğini, tespit sonucuI.

425,60 Usd karşılığı 11.519,38 TL'den eksik sigorta uygulanmak ve 1.800 TL sovtaj düşüldükten sonra 9.745,57 TL hasar hasar tazminatının sigortalıya ödendiğini, davalıya 13.11.2020 tarihli rücu ihtarnamesi gönderildiğini, ambalajın nakliyata uygun olduğunun ekspertiz raporu ile tespit edildiği, davalının TTK m.926 gereğince hasardan sorumlu olduğu beyanları ile 9.745,57 TL tazminatın 17.02.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Konşimento kapsamında donatan, acente, taşıtan ve taşıyan olmadıkları nedenle kendilerine husumet yöneltilemeyeceği, emtianın teslimi aşamasında hasar tespit edilmesi durumunda hasar tutanağı düzenlenmesi ve yedi gün içerisinde noter kanalıyla ihtarname çekilmesi gerektiğini, nakliyecinin imzaladığı bir hasar tutanağı veya keşide edilmiş bir ihtarnamenin bulunmadığını, taşıyanın sorumluluğunun ... limanında teslim ile son bulduğu beyanları ile davanın reddini talep etmiştir.

Mahkememizce bilirkişilerden aldırılan raporda özetle; davada tarafların aktif ve pasif husumet ehliyeti olduğu, TTK m.1185'te öngörülen ihbar yükünün yerine getirildiği, teknik inceleme sonucunda, hasarın hangi aşamada meydana geldiğinin tespit edilemediği, bu tespite bağlı kalınarak, TTK madde 1178/2 uyarınca hasarın eşyanın Davalının taşıyanın sorumluluk alanında meydana gelmediği ve davalının hasardan sorumlu olmadığı, zararın 9.745,57 TL olarak hesaplandığı, sigorta tazminatının ödenmiş olduğu belirtilmiştir.

Dava; nakliyat sigorta poliçesi kapsamında sigortalıya ödenen hasar bedelinin rücuan tahsili isteğine ilişkindir.

Dava dışı sigortalı ... San. Tic. Ltd. Şti. Tarafından satın alınan Led ekran emtiasının ... limanından ... limanına sevkedildiği, emtianın nakliyat rizikolarına karşı nakliyat emtia sigorta poliçesi ile sigortalandığı, tahliye esnasında ... nolu konteynerin tavan panelinden sızan su nedeniyle emtianın ıslanmış ve büyük bir kısmının hasar görmüş olduğunun tespit edildiği, ekspertiz incelemesi sonucunda tespit edilen hasar bedelinin davacı tarafça dava dışı sigortalısına ödendiği ve bu bedelin rücuan tahsilini talep ettiği görülmüştür.

Davaya konu ... sayılı konşimentoda sigortalı alıcı ... San. Tic. Ltd. Şti. Nin yükleten, davalı ... ve Tic. Ltd. Şti.nin ihbar edilen olarak gösterildiği, konişmentonun ... adına düzenlendiği, navlun faturasının ise davalı tarafından sigortalı adına düzenlendiği görülmüştür. Buna göre navlun sözleşmesinin dava dışı sigortalı alıcı ile davalı arasında kurulduğu, taşımanın fiilen ... tarafından yapıldığı, davalının akdi taşıyan konumunda olup pasif husumet ehliyetini haiz olduğu görülmüştür.

Davaya konu mal faturasına göre emtianın FOB teslim şartı ile satıldığı görülmektedir. Bu satış türünde emtia gemi küpeştesini geçtikten sonra her türlü risk alıcıdadır. Ayrıca gümrük beyannamesinde "peşin ödeme" olduğu kayıtlıdır. Buna göre buna göre dava dışı alıcının sigortalanabilir menfaatinin bulunduğu ve davacının TTK 1472. maddesi gereğince halefiyete istinaden aktif husumet ehliyetini haiz olduğu anlaşılmıştır.

TTK 1188. maddesinde göre kısmi hasar ve geç teslim halinde taşıyana karşı açılacak davanın eşyanın teslim edildiği tarihten itibaren 1 yıl içinde açılmaması halinde hakkın düşeceği belirtilmiştir. Rücu hakkının ise teslim tarihinden itibaren 1 yıllık süreye malın teslim tarihinden itibaren işlemeye başlamakla birlikte hak sahibine ödeme yaptıktan sonra 90 günlük ek sürede kullanılması gerekmektedir. Somut olayda emtianın 12/11/2020 tarihinde tesliminin gerçekleştiği, davanın 07/09/2020 tarihinde hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür.

Davacı taraf hasarın deniz taşıması sırasında davalı tarafın sorumluluğunda meydana geldiği iddiasında olup, TTK 1185. Maddesinde "Zıya veya hasarın en geç eşyanın gönderilene teslimi sırasında taşıyana yazılı olarak bildirilmesi şarttır.

Zıya veya hasar haricen belli değilse, bildirimin eşyanın gönderilene teslimi tarihinden itibaren aralıksız olarak hesaplanacak üç gün içinde gönderilmesi yeterlidir, Eşyanın zıya veya hasarı ne bildirilmiş ne de tespit ettirilmiş olursa, taşıyanın eşyayı denizde taşıma senedinde yazılı olduğu gibi teslim ettiği ve eğer eşyada bir zıya veya hasarın meydana geldiği belirlenirse, bu zararın taşıyanın sorumlu olmadığı bir sebepten ileri geldiği kabul olunur.

Şu kadar ki, bu karinelerin aksi ispat olunabilir." düzenlemesi bulunmaktadır. Yükün teknik servis raporuna göre 12/11/2020 tarihinde teslim edildiği, süresi içerisinde hasar ihbarının yapıldığı görülmektedir. Süresinde hasar ihbarının yapılmış olmasına göre hasarın taşıma sırasında meydana geldiği yönünde karine oluştuğundan aksini ispat yükü davalı taşıyan üzerindedir.

Ekspertiz raporunda hasarın konteyner tavan panelinden sızan su nedeniyle oluştuğu, gümüş nitrat testinde tuzlu su etkisinin söz konusu olmadığı, bilirkişi raporunda ise hasarın ne şekilde meydana geldiği, zararının davalının sorumluluk alanı içerisinde mi yoksa dışarısında mı meydana geldiğinin belli olmadığı belirtilmiştir.

Dava konusu konşimento ve navlun faturası incelendiğinde, ayrıca bir nihai teslim yerinin belirtilmediği, bu nedenle taşıyanın deniz taşıması ile sorumlu olduğu, konteynerin tahliyesiyle sorumluluğunun sona erdiği, kara taşımasını üstlenmedikleri anlaşılmaktadır. Dava konusu konteynerin, limanda tahliye edilmesi sırasında hasarlı olduğunu gösteren konteyner el değiştirme ve hasar tespit tutanağı bulunmamaktadır.

Yine ıslanma hasarının deniz suyundan kaynaklı olduğunun tespitine yönelik gümüş nitrat testinin yapıldığı, tuzlu su tespit edilmediği görülmektedir. Bu tespitlere göre ıslanma hasarın deniz taşıması sırasında meydana gelmediğinin kabulü gerekmekte olup hasardan davalı taşıyanın sorumluluğunun bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır