İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/44 K.2022/142

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Dava dışı müvekkil sigortalısı ...

A.Ş.'ye ait emtia, taşıma sırasında oluşabilecek rizikolara karşı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ve abanman Sözleşmesi ile müvekkili tarafından teminat altına alındığını, dava konusu ısı pompası emtiasının yüklü olduğu konteynerin ... numaralı konşimentolar tahtında Amerika'dan Türkiye'ye taşınmak üzere “...” gemisine hasarsız bir şekilde yüklendiğini, ... numaralı konteynerin tahliye işlemlerinin ardından, 1 adet ısı pompası emtiasının hasarlı olduğunun tespit edildiğini, hasar ile ilgili ekspertiz incelemesinin gerçekleştirildiğini, yapılan incelemeler neticesinde meydana gelen hasarın,

taşıma sırasında emtianın konteyner içerisindeki istifinden kaymasından kaynaklandığını, davalının navlun faturasını bizzat kendi adına düzenlediğini ve navlun ücretini de bizzat tahsil etmiş olup TTK md. 1138 ve Yargıtay içtihatları gereğince somut olaya konu taşımada “akdi taşıyan” olarak hareket etmiş olduğundan sorumluluğunun söz konusu olduğunu, bu nedenle hasarsız bir şekilde gemiye yüklenen ısı pompası emtiasının taşıma sırasında hasar görmesi sebebiyle davalının taşıyan sıfatıyla oluşan zarardan sorumlu olduğunu, sonuç olarak ....

İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasına borçlu/davalı tarafından yapılan haksız itirazın iptali ile takibin devamına ve %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin hasarlandığı iddia edilen yükün akdı taşıyıcısı olduğunu, müvekkilinin Amerika'da ki acentesi vasıtası ile aldığı yükü, fiili taşımayı yapacak olan ... A.Ş. isimli konteyner firmasına taşınmak üzere teslimini sağladığını, söz konusu yükün gemi ile taşınarak ...

Limanına indirildiğini, müvekkili şirketin söz konusu yükle ilgili sorumluluğunun, yükleme adresinden ... limanına kadar olduğunu, söz konusu yükün limandan alınması sırasında tespit edilmiş hasar ve buna ilişkin bildirimin yapılmadığını, varlığı iddia edilen hasardan sorumlu tutulabilmesi için söz konusu hasar tespitinin, yükün varış limanından alınması sırasında tespit edilmiş olması gerektiğini, söz konusu yükle ilgili bu doğrultuda bir tespit yapılmadığını, yükün varış limanı olan ... limanından alınması ve İthalatçı ...

A.Ş. firmasının deposuna taşınması, ithalatçının organizasyonu ile ... ve Tic. Ltd.

Şti. firması tarafından yapıldığını, söz konusu yükte meydana gelen hasarın varış limanından sonraki iş ve işlemler sırasında meydana gelmişse bu hasardan müvekkilinin taşıyıcı olarak sorumlu olamayacağını, yükte meydana gelen hasarın müvekkili şirketin sorumluluğunun bittiği andan itibaren yükün limandan alınıp taşınması veya depo çalışanlarının eylemlerinden doğmuş olabileceğini, iddia edilen hasardan müvekkili şirketin sorumlu olmadığını,

yükün mezkur taşıma esnasında meydana geldiği kabul edilecek olur ise meydana gelen zarardan fiili taşıyıcıların sorumlu olacağından davanın ihbar edilmesinin gerektiğini beyanla davanın reddine ve davacının %20 den aşağı olmamak üzere kötü niet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Dava, davacı sigortalısına ait emtiaların davalı sorumluluğunda deniz taşımasında hasarlandığı iddiası ile sigortalıya ödenen hasar tazminatının rücuen davalıdan tahsili talebi ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup, uyuşmazlığın konusunun; Tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı, sigorta sözleşmesinin geçerli olup olmadığı, geçerli bir sözleşme uyarınca ödemenin yapılıp yapılmadığı, hasara ilişkin süresinde ve geçerli bir ihbarın bulunup bulunmadığı ve hasarın deniz taşıması esnasında meydana gelip gelmediği, hasarda davalının sorumlu olup olmadığı ve hasarın miktarının tespiti noktasında toplandığı görülmüştür.

.... İcra Müdürülüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafça davalı borçlu aleyhine 28/01/2020 tarihinde takibe başlandığı, ödeme emrinin davalı borçluya 05/02/2020 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun 12/02/2020 tarihli borca itiraz dilekçesi ile takibin durduğu ve eldeki davanın da 12/02/2021 tarihinde İİK 67 maddesi gereğince yasal 1 yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

25/02/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Hasar bildiriminin süresinde yapıldığını, davalının freight forwarder olmakla beraber navlun faturası kesmesi sebebiyle Yargıtay kararları çerçevesinde taşıyan sıfatını haiz olarak pasif husumet ehliyetinin bulunduğunu, davacının ise TTK md 1472 gereğince sigortalıya halef olduğundan aktif husumet ehliyetinin bulunduğunu, sigorta şirketinin geçerli bir sigorta sözleşmesi uyarınca ödeme yaptığını, ... kaydı nedeniyle istif hatasından kaynaklanan bu hasara yükletenin sebep olduğunu, bu sebeple de davalı ... A.Ş.'nin sorumlu olmadığını beyan etmişlerdir.

Dava halefiyete istinaden açılmış olmakla, davacının TTK 1472 maddesi gereğince halef sıfatını ve hali ile aktif husumet ehliyetini kazanabilmesi için, geçerli bir sigorta sözleşmesinin kurulmuş olması, sigortacının himaye kapsamında yer alan riziko sebebiyle meydana gelen zararları ödemiş olması ve zarardan sorumlu üçüncü bir kişinin bulunması gereklidir.

Dosya içerisinde bulunan ... numaralı, 06/03/2019 tanzim tarihli Nakliyat Emtea Sigorta Poliçesi'nden, davacı sigorta şirketi ile dava dışı sigortalı ... AŞ arasında davaya konu emtiaların "..." isimli gemi ile gerçekleştirilecek ... arası taşıması sırasında meydana gelebilecek nakliye rizikolarına karşı sigorta sözleşmesi kurulduğu anlaşılmaktadır.

Sigortacının himaye kapsamında yer alan riziko sebebiyle ödeme yapmış olma koşulu bakımından dosyaya sunulan 20/06/2019 tarihli ödeme belgesi ile tarihsi İbraname başlıklı belgeden, davacının sigorta tazminatını dava dışı sigortalıya ödediği anlaşılmaktadır. Buna göre davacının yapmış olduğu ödeme gereğince TTK 1472 maddesi uyarınca aktif husumet ehliyetini haiz olduğu kabul edilmiştir.

Davacı delilleri arasında bulunan 25/03/2019 tarihli navlun faturasının davalı tarafça davacı sigortalısı adına davaya konu taşıma için kesildiği anlaşılmıştır. Davalı vekili de cevap dilekçesi ile davaya Konu taşıma bakımından akdi taşıyan olduğunu kabul etmekle, davalının uyuşmazlık bakımından pasif husumet ehliyetini haiz olduğu kabul edilmiştir.

Uyuşmazlık konusu istem, ... isimli gemi ile ABD'nin ... Limanından Türkiye'ye kadar olan deniz nakliyesi gerçekleştirilen ... nolu numaralı 40'lık konteyner içerisindeki “ 88 adet ısı pompası ünitesinin ezilmek/eğilmek suretiyle hasarlanmasından dolayı davalının sorumlu olduğuna dayanmaktadır.

Satıcı “Clımatemaster” firmasının ...tarih ve ... sayılı ... esaslı 60.674,23 USD' lik ve ... tarih ve ... sayılı ... esaslı 45.723,84 USD”lik olmak üzere, toplam 106.398,07 USD'lik faturaları, 22/02/2019 tarihli ... sertifikası, 08/02/2019 tarih ve ... sayılı Konişmentolar tahtında, 04/03/2019 tarihinde Amerika Birleşik Devletlerinin ... Limanından, nakliyeci “... ... Tic. Ltd.

Şti.” nin 25/03/2019 tarihli Navlun Faturası kapsamında, dava dışı ... firmasına ait ... gemisine yüklenen dava konusu emtiların taşındığı konteyneri 25/03/2019 tarihinde ... limanına getirildiği, burada ... Gümrük Müdürlüğü'nün 02/04/2019 tarih ve ... sayılı Gümrük Kapanış Beyannamesi ile Millileştirilen işbu sigortalı Konteynerin, “... Ve Ticaret Ltd.

Şti.” nin 03/04/2019 tarih ve ... sayılı Faturası kapsamında, 03/04/2019 tarihinde, bu firmaya bağlı, ... plakalı Tır'a yüklenerek, 04/04/2019 tarihinde sigortalı firmanın adresine getirildiği, burada tutulan 04/04/2019 tarihli tutanağa ve çekilmiş olan fotoğraflara göre, yapılan boşaltım sonucunda, |davaya konu ısı pompası emtiasının hasarlı (Darbeli ve ezik) olarak tespit edilmiş olduğu anlaşılmıştır.

Dava konusu emtea önce 02/04/2019 tarihinde ... limanına tahliye edilmiş, buradan da karayolu ile sigortalı alıcının Tuzla'da bulunan deposuna 04/04/2019 tarihinde getirilmiştir. Dava dışı alıcı ... A.Ş. tarafından davalıya hitaben 04/04/2019 tarihli İHTARNAME 'nin düzenlendiği anlaşılmıştır. Bu kapsamda TTK 1185 maddesi gereğince davalıya yasal süre içerisinde hasar ihbarında bulunulduğu anlaşılmıştır.

Buna göre dosya kapsamında ispat yükü yer değiştirmeyecek olup, taşıyanın hasarın kendi sorumluluğunda meydana gelmediğini ve kendi kusurundan kaynaklanmadığını ispat etmesi gerekecektir. Buna göre hasarın ne şekilde meydana geldiği hususunun açıklanması gerekmektedir.

Doruk Eksperliz Hizmetleri tarafından hazırlanan 21.05.2019 tarihli Ekspertiz Raporu'nda, meydana gelen hasarın, deniz yolu ve/veya karayolu sevkiyatı sırasında, ürünün konteyner içerisindeki istiften kayması sonucunda meydana gelmiş olduğu kanısına varılmıştır. Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda açıklandığı hali ile Konişmentoda bulunan “...” kaydından, dava konusu “ısı pompası” emtiasının dava konusu ...-0 no'lu 40'lik HC konteyner içerisine yüklenmesi, istifi, sabitlenmesi ve sayımı işlemlerinin bizzat yükleyici / gönderen tarafından gerçekleştirilmiş olduğu anlaşılmıştır.

Bilirkişi raporunu düzenleyen teknik bilirkişilerin yapmış olduğu değerlendireme ile; kolilerin konteynerle tam bir bütünlük arz edecek şekilde her üç boyut istikametinde sabitlenmesinin gerektiği, bu bağlamda, dava konusu Klima Ünitelerinin içerisinde bulunduğu kolilerin geminin seyri esnasında karşılaşılan sarsılmalara karşı konteyner içerisinde muhkem şekilde istiflenmesi ve kolilerin/paletlerin kaymaması için gerekli sabitleme işinin tahta takozlar ve/veya gergi kayışları (spanzet) ve/veya hava yastıkları (airbags) kullanılarak sağlanması gerektiği;

ancak dosya içeriğinde mevcut fotoğraflardan, yükleme sonrasında yükün konteyner içerisinde kaymasını, devrilmesini önlemek için ABD'deki gönderici firma tarafından yapılması gereken lashing ve sabitleme işlemlerinin yapılmamış olduğu bir başka ifadeyle ısı pompası unitelerinin kaymasını önlemek için gerekli tedbirlerin alınmadığı belirtilmiştir.

Hasarın da ısı pompası ünitelerinin çeşitli yerlerinden ezilmiş, bükülmüş, eğilmiş olmasından kaynaklandığı sabit olmakla, emtianın konteyner içinde denizaşırı taşımaya uygun olarak sabitlenmediği ve sonuç olarak dosyadaki mevcut belge ve bilgiler kapsamında, dava konusu konteyner içerisindeki emtianın uygun bir teknikle sabitlenmemesi nedeniyle hasarın oluştuğu bilirkişilerce açıklanmıştır. Buna göre hasarın davalı kusurundan kaynaklanmadığ mahkemece kabul edilmiştir.

Dosyaya sunulan bilirkişi raporundaki tespitler mahkemece denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuş ve dayandıkları gerekçeler ile ulaştıkları tespitler ise mahkemece dosya kapsamı ve deliller ile uyumlu bulunduğundan bilirkişi raporu da hükme esas alınarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip ... Hakim ... · e-imzalıdır e-imzalıdır