İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/48 K.2022/274

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davadışı sigortalı ... A.Ş. Firmasının Aşkabat/Türkmenistan'da yerleşik Turkmengas'a ait proje sahasında kullanmak üzere, Japonya'da yerleşik ...

Ltd.firmasından, 13.04.2017 tarih ve ... numaralı fatura muhteviyatı ... olarak karbon boru satın aldığını, 07.07.2017 tarihinde başlayan tahliye işleminin 10.07.2017 tarihinde bittiği , 93 palet ürünün hasarlı olduğunun tespit edildiği, şantiye sahasına varan emtianın firma çalışanları tarafından yapılan karbon boru emtiasının hasarlanmış olduğunun görülmesi üzerine sigortalı yetkililere haber verildiğini, durumdan haberdar olan sigortalının meydana gelen hasarın tespit ve tazmini için sigortacısı olan müvekkili ...

Sigorta A.Ş'ye ihbarda bulunduklarını, gerçekleştirilen 1.857,50-USD'yi ödediğini, davalı aleyhine başlatılan takibin 28.06.2018 tarihinde yapılan haksız itiraz nedeniyle durdurulduğunu belirterek davanın kabulüne, borçlunun takibe, asıl alacağa ve faize ilişkin haksız itirazlarının kaldırılmasına, ... icra müdürlüğü'nün 2018/... esas sayılı icra dosyasındaki takibin devamına, davalı borçlunun %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın deniz taşımacılığı konusunda ihtisaslaşmış İstanbul Asliye Ticaret Mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, somut olayda eşyanın varış tarihi ve ambara giriş tarihinin 10/07/2017 olduğunu, buna göre eşyanın 10/07/2017 tarihinde taşıyıcının hakimiyet alanından çıktığını, 9 aylık hak düşürücü sürenin bu tarihte başladığını, davacının bu taşıma hasarı iddiası için 19/06/2018 tarihinde icra takibi açtığını, hak düşürücü süreyi geçirdiğini, ayrıca yükleme ve istiflemenin taşıyıcı tarafından değil, gönderici tarafından yapıldığını,

taşıyıcının sorumlu olduğu iddiasını hiçbir surette kabul etmediklerini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıdan tahsiline, %20 icra inkar tazminatının davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizde açılan işbu davanın, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 10/10/2019 tarih, 2019/... esas ve 2019/... sayılı görevsizlik kararı ile geldiği anlaşılmıştır.

Dava, Dava konusunun sigorta poliçesine dayalı tazminat alacağının tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali davası olduğu, uyuşmazlığın konusunun; tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı, davanın hak düşürücü süre içerisinde açılıp açılmadığı, yük hasarının neden ve nasıl meydana geldiği, ihbar yükümlülüğünün süresinde yerine getirilip getirilmediği, yük hasarının taşıyıcının kusur ve sorumluluğundan kaynaklanıp kaynaklanmadığı ve gerçek hasar miktarına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; Alacaklı ... Sigorta A.Ş. tarafından borçlu ... Ltd. Şti. aleyhine 13/06/2018 tarihinde 1.857,50USD (8.841,70.)TL'nin tahsili için ilamsız icra takibi yapılmış olduğu, ödem emrinin borçluya 8/06/2018 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin 02/07/2018 tarihli itirazı ile takibin durduğu, iş bu davanın 27/08/2018 tarihinde İİK md 67 uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzim edilen 18/02/2022 tarihli raporda, aktif ve pasif husumetin çekişmeli olmadığı, -ilk bakışta- olayı kapsayan bir poliçe kapsamında ödeme yapıldığı ve sigortalının hakları bir temlikname ile devralındığı ve davalı da taşıyıcı olarak savunma yaptığı için husumette herhangi bir sorun görülmediği, Davalının ... arası gemiyle, ... arası kamyonla yapılan taşımanın tamamı için navlun faturası keserek taşıyıcı olarak savunma yapmakla, dosya durumuna göre multimodal taşıma için taşıyıcı sıfatını haiz olduğu, Zamanaşımı/hak düşürücü süre savunmasının doğru olmadığı,

Davacının ya da sigortalısının taşıyıcıya süresinde yaptığı bir hasar ihbarının bulunmadığı, Hasarın sebebi hakkında heyetimizde görüş birliği olmadığı, aşağıdaki sonuçların birini kabul etmenin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu.

Hasarın -yakınılan- büyük kısmının gemide gerçekleştiği ve fakat ambalaj yetersizliğinden kaynaklandığı için davalının bundan sorumlu olmadığı, hasarı kısmının ise yükleme öncesinde gerçekleştiği ve konşimentoya da şerh düşüldüğü için davalının bundan da sorumlu olmadığı, Hasarın boruların - gemiden tahliyesi sırasında hatalı elleçleme / tahliye operasyonları nedeniyle ve taşıyanın sorumluluk sahasında meydana geldiği, Davalının zarardan sorumlu tutulması halinde 7.430,00- USD onarım masrafının makul görüldüğü ve 9625 koasürans oranına uygun şekilde bunun 1.857,50- USD'sinin takibe konu edildiği,

Varılan sonuç karşısında sınırlama limiti hesaplamanın gerekli ve mümkün görülmediği, Sayın Mahkemece gerekli görülmesi ve tarafların -yük ağırlığı ve uygulanacak hukuk- ilave hususları ispat etmeleri halinde hesaplanabileceğine ilişkin görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.

Dava; multimodal taşımada zarar gören yük için tazminat ödeyen sigortacının taşıyıcıya karşı halefiyete dayalı rücu talebi hakkındadır. İtirazın iptali davasıdır. Görev, yetki, zamanaşımı, süresinde hasar ihbarı yapılıp yapılmadığı, taşıyıcının sorumlu olup olmadığı, sınırlı sorumluluk ve tazminat miktarı çekişmelidir.

Her ne kadar davalı vekilince mahkememizin yetkisine yönelik itirazda bulunulduğu anlaşılmış ise de mahkememizin İstanbul Mülki Hudutları dahilinde münhasıran Deniz Taşımacılığı ve Sigortalarına bakmakla yetkili ve görevli kılınan mahkeme olduğundan itirazın reddine karar verilmiştir.

Her ne kadar davacı tarafından hak düşürücü seri itirazında bulunulmuş ise de ; emtianın 09/06/2017 tarih ve ... nolu konişmento ile Çin/Şangay Limanı'ndan ... adlı gemiye yüklenerek 7-10/07/2017 tarihlerinde ... Limanı'na boşaltıldığı, 23- 26/07/2017 tarihlerinde kamyonlara yüklenerek Türkmenistan/Velayat şehrindeki şantiye sahasına dosyadan ve ekspertiz raporlarından kesin olarak tespit edilemeyen bir zamanda emtianın teslim edildiği ,icra takibinin 13/06/2018 tarihinde başlatılığı böylece TTK 1188/2 gereğince hak düşürücü süre içerisinde takibin başlatıldığı görülmekle itirazın reddine karar verilmiştir.

Davacının olay tarihini kapsayan Emtia Blok Abonman Poliçesi ile %25 koasürans oranıyla teminat sağladığı, bu oranda -takip tutarı kadar- tazminat ödediği ve ayrı bir temlikname ile sigortalıya ait hakları devraldığı böylelikle davacının aktif husumet ehliyetinin bulunduğu , davalının da taşıma işleri komisyoncusu olması sebebiyle taşıyan sıfatının bulunduğu dolayısıyla pasif husumet ehliyetinin bulunduğu , dava konusu boruların 13/04/2017 tarihli faturayla Japonya'daki ... firması (satıcı) tarafından Türkmenistan'daki bir inşaat projesi için Türkmengas firması ile ... firmasına (alıcı/sigortalı) satıldığı, satışın CIP kaydıyla yapıldığı,

davadışı sigortalı ... tarafından taşıyıcıya ihbar yapıldığına dair bir belgenin dosya kapsamından tespit edilememesi sebebiyle TTK 1184 gereğince süresinde yapılan bir ihbarın bulunmadığı, davalı tarafından tespit ettirilen ve konişmentoya düşürülen şerhte, malın yüklemeden önce açık alanda bulundurulması nedeniyle küflenme ve ufak tefek kırık, çizik, ezikler bulunduğunun tespit edildiği, 43 adet borunun gevşek ambalajlı olduğu tespit edilerek bunların dökümünün yapıldığı, ...

Co.'nun talebiyle ... firmasına yaptırılan ekspertiz raporunda, 7-10/07/2017 tarihlerinde yapılan boşaltma ve kamyonlara yüklemeye güverteye çıkılarak nezaret edildiği, boruların uçları ve kenarlarında ezilme, yamulma, çizilme gibi hasarlar ve koruyucu plastik başlıkların kaybolduğunun tespit edildiği, 21 ambalajdaki hasar ciddi görülerek bunların detaylı şekilde listelendiği, bu raporda ayrıca gevşek ambalajlardan söz edildiği, davacının talebiyle hazırlanan 10/11/2017 tarihli eksper raporunun fiziki bir inceleme ya da gözleme dayalı olmadığı, evrak üzerinden hazırlandığı,

hasar dökümü olarak da ... raporundaki 21 hasarlı ambalaja ait listenin aynen kopyalandığı, bilirkişi raporunun netice ve kanaat bölümünde de belirtildiği üzere hasarın boruların gemiden tahliyesi sırasında hatalı elleçleme /tahliye operasyonları nedeniyle ve taşıyanın sorumluluk sahasında meydana geldiği kabul edilmiş, onarım masrafının makul görüldüğü % 25 koasürans oranına denk gelen 1857 USD yönünden davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ... · e-imzalıdır e-imzalıdır