İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/125 K.2022/645

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından davalılara mal temin edildiğini, temin edilen mallar için davalılar adına fatura tanzim edildiğini, fatura bedelinin davalılar tarafından ödenmediğini, alacağın tahsili için davalılar aleyhine ....İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından icra takibi yapıldığını, yapılan bu takibe davalılar tarafından itiraz edildiğini ve takibin durduğunu belirterek, takibe yapılan itirazın iptaline, davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; takip konusu borcun tamamının davacının aracı acentesi/yetki temsilcisi ve garantörü olan ... Denizcilik Ltd. Şti.' ne ödenmiş olup, ödenmiş fatura bedellerine ilişkin geriye dönük haksız borçlandırma yapılmasının hukuken kabulünün mümkün olmadığını, Davacı/Alacaklı ile ... İnşaat Tekstil Dış Ticaret ve San. Ltd.

Şti. arasında akdedilen 21/12/2012 tarihli çerçeve sözleşme ile TTK md. 102 vd. kapsamında aracı acentelik ve TBK md. 128 hükmü kapsamında garantörlük ilişkisi tesis edildiğini, davacının akaryakıt satış işlemlerinde müşteri temini ve müşteri portföyü oluşturulması,

yetkili olarak ticari faaliyetlerin yürütülerek ödeme akışının sağlanması hususlarında ...'in aracı acentelik hizmeti sağlaması ve akaryakıt alımları sebebiyle doğabilecek her türlü borçtan TBK'nın üçüncü kişinin fiilini taahhüt hükümleri çerçevesinde “Garantör” sıfatı ile sorumlu olacağının kararlaştırıldığını, yakıt temini faaliyetinde ödeme akışını sağlamaya yetkili temsilci ...'in faaliyetlerinin TBK md. 40 vE TTK. md. 102 vd. Hükümleri uyarınca doğrudan doğruya davacı ...'i bağladığını, ... şirketinin yetkili temsilci/aracı acente sıfatıyla müşterilerle ve alt- aracı şirketlerle ticari ilişkiye girmekte olup,

bu kapsamda yapılan yakıt ödemelerinin ise ...'e yapılmış sayılmasının gerektiğini, ... ile ... arasındaki sözleşmesel ilişkiye Davalı Müvekkillerinin taraf olmadığından, ... tarafından tahsil edilen fatura bedellerinin ...'e iletilmemesi söz konusu olduğunda bu bedellerin de aslında ... tarafından ...'e ödendiğini, müvekkilinin herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, mahkeme taraflar arasındaki bu ilişkinin acentelik olmadığı kanaatinde ise dahi , her şekilde TTK md. 103/1-a hükmü uyarınca acentelik hükümlerinin uygulanmasının mümkün olduğunu,

davacı ... ve aracı şirket ... arasında akdedilen sözleşme uyarınca fatura borcundan ...'in garantör sıfatıyla sorumlu olması karşısında, 5 yıl süre zarfında ...'e başvurulmayıp günümüzde ... şirketinin iflas halinde olduğu için müvekkilleri aleyhinde takip başlatılmasının davacının kötü niyetini ortaya koyduğunu, davacı ...'in aracı acente ...'den sözleşme kapsamında aldığı teminatı verilen avansa bozdurmuş olup. bakiye bedelin tahsili amacıyla tasfiye halindeki ...'e başvuramaması nedeni müvekkili aleyhinde icra takibi başlattığını beyanla;

davanın reddine, davacının %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/12/2021 tarih, ... sayılı görevsizlik kararı üzerine dosyanın mahkememize geldiği ve yukarıdaki esas numarasını aldığı anlaşılmıştır.

Dava, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında, davacının davalıya sağladığı yakık tedariki hizmeti kapsamında düzenlenen fatura alacağının tahsili talebi ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup; uyuşmazlığın, davacının talebine konu hizmeti ifa edip etmediği, davalılar tarafından ödeme yapılıp yapılmadığı ve yapılan ödeme ile borcun sona erip ermediği buna göre varsa davacı alacak miktarının tespiti hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.

... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Alacaklı ... ... A.Ş. tarafından borçlular... aleyhine 23/07/2019 tarihinde toplam 3.249,89.TL'nin tahsili için ilamsız icra takibi yapılmış olduğu, davalı borçlulara ödeme emrinin TK 21 maddesine göre 25/07/2019 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlular vekilinin 26/07/2019 tarihli bonca itiraz dilekçesi ile takibin durduğu, davanın ise 22/04/2020 tarihinde İİK 67 maddesi gereğince yasal sürede açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler Serbest Mali Müşavir ... ve Akaryakıt ve LPG Sektörü Uzmanı ... tarafından tanzim edilen 12/08/2022 havale tarihli raporda özetle; dosya kapsamı ve davacının sunmuş olduğu yasal ticari defter kayıtları üzerinde, sektörel mevzuat ve uygulamalara ilişkin olarak yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda, taraflar arasında akdedilen sözleşmeler ve sektörel teamül ve uygulamalar kapsamında davalıların, davacı ...'e herhangi bir borçlarının olmadığının kabul edilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Dosya kapsamında dava; davacı tarafından 21/12/2012 tarihli sözleşme kapsamında yetkili acentesi ve garantör firması olan dava dışı müflis ... firması vasıtası ile sattığı yakıt bedelinin tahsili talebine ilişkin olup uyuşmazlık ise davalıların ihbar olunan ... firmasına yaptıkları ödeme nedeni ile borcun ifa edilip edilmediği hususlarında toplanmıştır.

Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu ile, ihbar olunan ... firması tarafından davacıya gönderilen yazı ile aralarında davaya konu faturanın da bulunduğu fatira tutarlarının kendi hanesine borç kaydedilmesi talebinde bulunulduğu bunun üzerine de davacı tarafınran talebin yerine getirilerek borçlu olan davalı hesabının kapatılarak ihbar olunan ... hesabına borç kaydı yapıldığı, ihbar olunan ... tarafından bu borçların ödenmesi için verilen 24/03/2015 vadeli 233.361,86 TL ve 21/032015 vadeli 205.558,48 TL tutarlı çeklerin davacıya verildiği, verilen çeklerin davacı tarafından kabul edildiği tespit olunmuştur.

Bu çeklerin ihbar olunan ... tarafından ödenmemesi üzerine, ödemeye ilişkin yeni çeklerin davacıya verildiği ancak bu çeklerinde karşılıksız çıkması üzerine davacının defterlerinde yaptığı virman-ters kayıt işlemleri ile bu fatura alacağını yeniden davalılar adına kaydederek davacının davalılar aleyhine icra takibine başladığı, davacı vekilinin 01/09/2022 tarihli dilekçesinden anlaşılmıştır.

Davalıların mahkemece tayin edilen inceleme gününde ticari defter kayıtların bilirkişiye ibraz etmediği ve dosyadaki belgeler üzerinden inceleme yapılmasını talep ettikleri anlaşılmıştır. Davalılar vekilince cevap dilekçesi ekinde sunulan ve ihbar olunan ... firması ile davalılar arasındaki cari ilişkiyi gösterir Muavin Defter kaydına göre alacağa konu bedelin ödenmiş olduğu görülmüştür.

Ayrıca ihbar olunan ... tarafından bu bedellerin kendi adına borç kaydedilmesi talebi ile sunuan muavin kayıtları bir arada değerlendirildiğinde, davalılar tarafından uyuşmazlığa konu yakıt satım bedelinin, davacı ile arasındaki 21/12/2012 tarihli sözleşme kapsamında yetkili temsilcisi ve garantörü olan ihbar olunan ... firmasına ödendiği mahkemece kabul edilmiştir.

Nitekim davacının da esasen ihbar olunan ... tarafından uyuşmazlığa konu faturanın tahsili maksadı ile düzenlenen çekleri ticari defter kayıtlarına işleyerek kabul ettiği de dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunu düzenleyen sektör bilirkişisi tarafından; ... sürecinin dağıtım şirketi tarafından kendi birimlerince (Deniz Satışları Depatmanı) bizzat yerine getirilebildiği gibi kendisi ile garantörlük anlaşması yapan aracı şirketler tarafından yine tüm yasal sorumluluk dağıtım şirketine ait olmak üzere yerine getirildiğinin, sektörel olarak bilindiği açıklanmıştır.

Dosya kapsamında, Davacı ... ile dava dışı ... arasında akdedilen "ÇERÇEVE SÖZLEŞME", görülmüştür.

Dava dışı ...'in, dosyada bulunan "ÇERÇEVE SÖZLEŞME" kapsamında "Hizmet Veren ve GARANTÖR" sıfatıyla, müşterilerin davacı ... nezdinde doğabilecek tüm borçlarını müşterek ve müteselsil olarak ödenmesinden sorumlu olduğu ve garanti ettiği anlaşılmaktadır. ... sektörü genelinde, peşin satış kurallarının geçerli olduğu; aksi taraflar arasında akdedilen sözleşmelerle hüküm altına alınıp gerekli teminatlar alınması kaydıyla, peşin satış harici uygulamaların da görülebildiği bilirkişi tarafından açıklanmıştır.

Davacı ...'in koyduğu ticari usul ve şartlar çerçevesinde, ÖTV'siz motorinin davalıya teslimatına kadar olan tüm süreçler, davacı ... ve onun sözleşme yaptığı garantör firma olan dava dışı ... arasında tamamlanarak, ÖTV'siz motorinin davalılara teslim edildiği anlaşılmakla mali bilirkişi tarafından yukarıda açıklandığı üzere, davalılar tarafından alınan ÖTV'siz motorinin bedelinin de, dava dışı ...'e ödendiği anlaşılmakla mahkemece davalıların ödeme borcunu yerine getirdiği kabul edilmiştir.

Zira muhasip bilirkişi tarafından tespit edildiği üzere davacı tarafça dava dışı ... firması tarafından uyuşmazlığa konu faturanın ödenmesi maksadıyla verilen çek davacı tarafça kabul edilmiş ancak tahsilat yapılamayınca bu kez bedelin davalılardan talep edilmesi yoluna gidildiği anlaşılmaktadır. Bu kapsamda davacı ile dava dışı ... arasında ödemelerin dava dışı ... tarafından tahsil edilerek davacıya ödenmesine ilişkin bir uygulama bulunduğu mahkemece kabul olunmuştur.

Buna göre davalıların dava dışı ... firmasına yaptıkları ödeme ile ifa borcunu yerine getirdikleri ve takip konusu borçtan sorumlu olmadıkları kanaati ile davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır