İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/195 K.2021/101

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkiline ait, ... sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı, 2013 model, ... marka araca, 10.04.2015 tarihinde ... Caddesi’nden ... istikametine giderken, davalılardan ...’e ait ... plakalı aracın çarpması sonucu meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında müvekkiline ait aracın hasar gördüğünü, Bu nedenle aracın bir yandan hasar gören parçalarının değiştirilmesi,

diğer yandan tamir edilecek ve boyanacak işlemler dolayısıyla serviste kalmış, bu süre boyunca kullanılamadığını, Müvekkilinin hasara uğrayan aracını sıfır aldığını, kaza tarihine kadar aracın bakımlarını zamanında ve yetkili servisinde yaptırdığını, Kaza gerçekleşene kadar geçen süre içerisinde aracın değişen herhangi bir parçası bulunmadığı gibi kaporta ve boyasında herhangi bir kusur, çiziğin bulunmadığını, Ancak iş bu kaza neticesinde, müvekkilinin aracında ciddi bir değer kaybı vuku bulduğunu, Müvekkilinin, şahsına ait “...” isimli firması ile servis taşıma işi yaptığını,

Müvekkilinin taşıma işinde kullanmak üzere maliki bulunduğu 2 aracı bulunduğunu, yaklaşık 1,5 ay serviste bulunduğu süreçte aracı çalıştıramamasından kaynaklı olarak kazanç kaybı meydana geldiğini, Öncelikle kazaya sebebiyet veren yukarıda arz ettiğimiz araçların 3. kişilere devir ve temlikinin önlenmesi için araçların trafik kaydına tedbir konulmasına, Müvekkile ait araçta meydana gelen şimdilik fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydı ile 5.000,00 TL. lik değer kaybının olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınmasına,

Kazanç kaybı bedeli şimdilik fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydı ile 5.000,00 TL’nin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı ...’den alınmasına, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA VE KARŞI TALEP

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle.

Dava dilekçesinde bahsi geçen ... plakalı aracın, müvekkili şirket tarafından, ... tarihleri arasında, ... numaralı Trafik Sigortası Poliçesi ile sigortalı olduğunu, ... numaralı poliçeden doğan sorumluluklarının, sigortalısının kusuru oranında olmak üzere, araç başı maddi zararlarda azami 26.800,00-TL ile sınırlı olduğunu, davayı kabul anlamında olmamakla birlikte, yapılacak inceleme sonucunda müvekkili Şirket sorumluluğuna hükmedilmesi durumunda poliçede belirtilen limitin esas alınması gerektiğini, Değer kaybına ilişkin taleplerin dolaylı zarar niteliğinde olduğundan KZMSS sigortası teminatı dışında kaldığını,

Davacının talebine konu kazanç kaybına yönelik zararların dava dayanağı KZMSS teminatı kapsamında olmadığını, KZMSS sigortası teminatı dışında kaldığını, Sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olduğu yönündeki iddiaları kabul etmediklerini, Davacının kaza tarihinden itibaren faiz isteminin haksız olduğunu, Değer Kaybına ilişkin talepler KZMMS kapsamında olmadığından haksız ve hukuka aykırı davanın reddini, Her halde müvekkil şirketin sorumluluğuna hükmedilmesi durumunda kusur oranlarının ve değer kaybının tespit edilebilmesi için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılmasını,

Temerrüdün davacı tarafından ispat edilmesi gerektiğinden davacının kaza tarihinden itibaren faiz talebinin reddini, Yapılacak yargılamada, sınırlı sorumluluk ilkesi, gerçek zararın giderilmesi ilkesi, zenginleşme yasağı ilkesi, kusur oranında sorumluluk ilkesinin her durumda gözetilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkiline ait aracın iddia edilen olayın olduğu tarihte sürücüsünün eşi olduğunu, öncelikle sorumluluk hukukun gereği olarak kaza tespit tutanağı ve diğer delillerin değerlendirilmesi neticesinde kusur oranlarının, somut ve denetlenebilir bir şekilde belirlenmesini gerektiğini, Davacının ... plakalı aracın sıfır alındığını ve kaza tarihine kadar herhangi bir trafik kazasına karışmadığı iddiasını ispatlaması gerektiğini, Ayrıca her durumda davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, dava konusu kaza sonucu araçta bir değer kaybının meydana gelip gelmediğini söyleyebilmek için, aracın markası, modeli, trafiğe çıkış tarihi,

piyasada tercih edilirliği, kilometresi, daha önce hasara uğrayıp uğramadığı, parçalarının orijinal olup olmadığı, yedek parça temin kolaylığı, dava konusu kaza sonucu hangi parçalarının değiştiği, değişen ya da tamiratı yapılan parçaların aracın değerini olumsuz yönde etkiler nitelikte olup olmadığı hususlarının hep birlikte değerlendirilerek,

sonucuna göre somut ve denetlenebilir bir şekilde değer kaybının olup olmadığının belirlenmesi gerektiğini, Değer kaybına ilişkin davacı tarafın tek başına yaptığı araştırmaların değer kaybı tespitinde dikkate alınamayacağını, Bu nedenle her halükarda konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla değer kaybına ilişkin inceleme yaptırılmasını, mahkememizin yargılamanın ilerleyen aşamasında somut ve denetlenebilir bilirkişi raporu ile sabit bir değer kaybı olduğuna kanaat getirmesi durumunda, diğer davalı tarafında değer kaybı miktarından sorumlu olduğu hususunun dikkate alınmasını,

Davacının ... plakalı aracın kazanç getirici faaliyette kullanıldığını, aracın tamirde 1,5 aydır kaldığını ve bu süreç içerisinde kazançtan yoksun bulunduğunu iddiasını dava dilekçesinin ekinde sunmuş olduğu, emsal niteliğinde faturalara dayandırdığını, öncelikle, davacı yanın kazanç kaybının tespiti açısından, tacir sıfatı da dikkate alınarak,

ticari defterlerinin celp edilerek kazanç miktarının uzman bilirkişi aracılığıyla tespitini, mahkememizin uzman bilirkişi aracıyla yaptıracağı inceleme neticesinde, kazanç kaybına hükmetmesi durumunda, denkleştirme ilkesi gereğince indirim yapılmasını, Tazminat hukukunun esasları ve 6098 sayılı TBK'nun 50. Maddesi de dikkate alındığında, zarar görenin, zarar gördüğü fiil neticesinde elde ettiği yararların ya da yapmaktan kurtulduğu masrafların, şayet kazanç kaybına hükmedilirse , zarar miktarından indirilmesini, Yargılama gideri ve ücreti vekaletin davacı üzerinde bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; ... plakalı araç ile ... plakalı aracın 10.04.2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ... plakalı araçta meydana gelen zararın tazmini talepli davadır.

Deliller; Dosya Mevcudu, Bilirkişi İncelemesi,

Mahkememizin 2015/774 Esas 2017/154 Karar sayılı 27/02/2017 tarihli kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi 'nin 2017/798 Esas 2018/37 Karar sayılı 17/01/2018 tarihli kararı ile kaldırılmasına karar verilerek, Mahkememiz esasına kaydı yapılmıştır.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi 'nin 2017/798 Esas 2018/37 Karar sayılı 17/01/2018 tarihli kararında "6100 Sayılı HMK’nın 281 ve devamı maddelerinde, mahkemece, tarafların itirazı üzerine ya da kendiliğinden bilirkişi raporundaki eksik ve noksanların tamamlanması ve açıklığa kavuşturulması için ek rapor alınabileceği gibi, gerçeğin ortaya çıkması için görevlendirilecek bilirkişi ya da bilirkişiler vasıtasıyla tekrar inceleme yaptırılabileceği de düzenlenmiştir.

Taraflarca itiraz edilerek, davacı tarafça ek rapor alınması talep edilmesine rağmen, mahkemece itirazları karşılayan ek rapor alınmadan ve gerekçesi de gösterilmeden talebin reddine karar verilerek, davanın esastan karara bağlanması doğru görülmemiştir.

Mahkemesince, hükme esas raporu veren bilirkişilerden, kararın davacı tarafça istinaf edildiği nazara alınarak, davacının rapora itiraz dilekçesinde belirttiği itirazlarını teker teker inceleyip karşılamak, gerekçeli ve denetime elverişli ek rapor alınarak, bunun yeterli görülmemesi halinde ise, yeniden oluşturulacak konusunda uzman teknik bilirkişilerden rapor alınıp değerlendirilerek, sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir.

Davalı ... vekili tarafından ibraz edilen dilekçe ile, ihtiyati tedbir kararının, teminat karşılığında kaldırılması talep edilmiş ise de; Dairemizce inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılabileceğinden ve davalı Saniye'nin istinafı bulunmadığından, talebin mahkemesince değerlendirilmesi gerekmektedir.

Bu nedenle, davacı vekilinin, istinaf başvurusunun kabulü ile, İlk Derece Mahkemesi kararının, HMK'nın 353/1(a)6. maddesi uyarınca kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir " denilmiştir.

Mahkememizin 099/07/2018 tarihli duruşmasında İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi 'nin 2017/798 Esas 2018/37 Karar sayılı 17/01/2018 tarihli ilamına uyularak bilirkişiden tarafların beyan ve itirazları doğrultusunda ek rapor alınmasına karar verilmiştir.

Dosyanın ek rapor alınması için bilirkişi ... 'ya tevdi konusunda tebligat çıkarılmasına rağmen dosya bilirkişi tarafından alınmadığından, davacı vekilinin talebi gibi bilirkişinin değiştirilerek, Tarafların karşılıklı iddia ve savunmaları, trafik kazasında tarafların kusuru, araç değer varsa kazanç kaybının hesaplanması için dosyaya sunulan deliller bir arada değerlendirilmek suretiyle; otomotiv uzmanı, sigorta ve kusur bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.

Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan rapor 16/07/2019 tarihinde mahkememize sunulmuştur.

Dosya kapsamına ve dosyada mevcut Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre. 10.04.2015 günü saat: 14.10 sıralarında kimliği tespit edilemeyen sürücünün sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ...

Caddesinden ...İstikametine seyir halindeyken No;... önüne geldiğinde (... nolu ışığa 20 metre kala) önünde seyir halinde olan sürücü ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araçlı arka kısımlarına çarptığı ve çarpmanın etkisiyle sürücü ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracının ön kısımlarıyla kendi önünde seyir halinde olan sürücüsü ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucunda dava konusu trafik kazasının meydana geldiği,

... plakalı kamyonetin kimlifri tespit edilemeyen sürücünün Karayolları Trafik Kanununun 47.maddesinin c) ve d) fıkraları ile 52.maddesmin b) fıkrası ve 56.maddesinin c) fıkrası ile 84.maddesinin d) fıkrasını ihlal ederek; kaza yerinde seyir halindeyken, Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uymak ve önündeki aracı güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorunda olmasına rağmen, ... İli, ...

İlçesi, ... Mahallesi, ...

Caddesinden ... istikametine seyir halindeyken No:29 önüne geldiğinde (1377 ışığa 20 metre kala) önünde seyir halinde olan sürücü ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araca, aracının ön kısımlarıyla, arkadan çarptığı ve bu şekilde, dikkatsizlik ve tedbirsizlik neticesi özen yükümlülüğüne uymayarak, Önündeki araç ile arasında hızının yansı kadar metre mesafe ya da 2 saniyede kat edeceği kadar yeterli ve güvenli mesafe bırakmadığı için aracın arkasına çarparak, trafik kazasında asli kusurlardan biri olan arkadan çarpmak suretiyle kazaya sebebiyet verdiği anlaşıldığından, meydana gelen trafik kazasında;

% 100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, ... plakalı minibüsün sürücüsü ...’ın. Karayolları Trafik Kanununun 56.maddesinin c). fıkrasına göre.

Karayolunu kullanan sürücüler, önlerinde giden araçları Yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafe olan araçlarının kilometre cinsinden saatteki hızının en az yarısı kadar metre mesafeden izlemek zorunda olduklarından, arkadan çarpmalarda bu kural önem arz etse de, bahse konu kazada, arkasındaki ... plakalı aracın kendisine çarpması ve bu çarpmanın şiddetiyle Önündeki ... plakalı araca arkadan çarpması söz konusu olduğu için, meydana gelen trafik kazasında kusurunun olmadığı,... plakalı kamyonun sürücüsü ...’ın: Kazanın meydana gelişi itibarıyla, kimliği tespit edilemeyen sürücünün yönetimindeki ... plakalı aracın,

önünde seyir halinde bulunan ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı, güvenli ve yeterli bir mesafeden takip etmeyerek, arkadan çarpması ve bu çarpmanın şiddetiyle ... plakalı aracında gelerek kendi yönetimindeki ... plakalı araca çarptığından, meydana gelen trafik kazasında kusurunun olmadığı tespit edilmiştir.

Dava dosya içerisinde bulunan ve ... A.Ş.... A.Ş yetkili satıcı ve servisi tarafından düzenlenen ... tarih ve ... numaraları arası 4 adet faturaya göre ... plaka sayılı servis minibüsünde 10.04.2015 tarihli kaza sonrası meydana gelen hasar onarım bedelinin 15,352.25 TL f KDV ve tscılik dahil) olduğu görülmüş olup, yapılan onarım, boya vs. işlemleri kullanılan yedek parçaların meydana gelen hasara ve piyasa rayiç değerlerine uygun olduğu,

aracın marka, model, üretim yılı, kilometre bilgisi ve önceki kazaları dikkate alınarak emsalleri üzerinden yapılan piyasa araştırmasında kaza tarihi olan 10.04.2015 itibariyle bu kriterlere uygun araçların emsal alınması sonucu piyasa ortalama rayiç değerinin 87.000 TL olacağı, onarımdan sonraki piyasa ortalama rayiç değerinin ise 80.000 TL olacağı, dolayısıyla araç üzerinde meydana gelen değer kaybının 87.000-80.000 = 7.000 TL olabileceği tespit edilmiştir.

6098 sayılı TBK 49. ve devamı gereğince meydana gelen kaza sebebiyle zarar görenin mal varlığında meydana gelen eksilme zararlarını isteyebileceği gibi, dolaylı olarak uğradığı zararlar da zarar verenden istenebilecektir. Bu çerçevede bakıldığında, değer kaybı zararı, davacının mal varlığında meydana gelen bir zarar kapsamındadır. Zira, araç tamamen onarılmış olsa dahi, teknolojinin gelişmesi sebebiyle, parça değişimi yapılmamış olsa dahi, araçların kaza geçirdiği, kaportanın onanm ve boya gördüğü konuları kolaylıkla tespit edilebilmekte bu da aracın kaza geçirmesi sebebiyle kazanın şekline göre değişen oranlarda bir kısım değerinden kaybetmesine sebebiyet vermektedir. Dolayısıyla, değer kaybı araçla doğrudan ilişkili olup, zarar görenin gerçek zararını ifade etmektedir.

Davalı ... Sigorta Şirketi kazaya %100 kusurlu olarak sebebiyet veren ... plakalı aracın Trafik Sigorta Poliçesini düzenlediği, KTK 91 ve devamında araçlar için trafik poliçesi yaptırma zorunluluğu düzenlenmiştir.

KTK 91. mad. gereğince sigorta şirketleri, işletenlerin KTK 85/1 maddesi gereğince olan maddi ve hukuki sorumluluklarını teminat altına aldığı, değer Kaybına ilişkin talep sigortalının KTK 85/1 md. kapsamında ödemekle yükümlü olduğu gerçek zarar kapsamında olmakla, trafik poliçesini düzenleyen sigorta şirketi bu talep yönünden araç maliki ile birlikte sorumlu olduğu, (KTK 88/1. Md.) Davalı ...

Sigorta Şirketi tarafından düzenlenen Trafik Poliçesinin kaza tarihi itibarıyla limiti araç başı maddi zararlarda 26.800,00 TL’ ve kaza başı maddi zararlarda 53,600,00 TL olup davacının aracında kaza sebebiyle meydana gelen onanm zararı kasko Ekspertiz raporuna göre 15.352,25 TL olarak tespit edilmiştir.

Poliçe teminat limiti olan 26.800,00 TL dikkate alındığında talep edilen Axa Sigorta Şirketi heyetimizce de uygun görülen 7.000 TL olarak talep edilen değer kaybı tazminatı poliçe limitleri içinde kaldığından, diğer davalı araç maliki ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, kazanç kaybının dolaylı zarar olması nedeniyle, trafik poliçesi genel şartları A.3/m mad. gereğince teminat kapsamı dışında olması nedeniyle sigorta şirketinin bu talepten sorumluluğu bulunmayacağı, davalı sigorta şirketi,

KTK 99/1 ve Poliçe genel şartları B.2/a md. gereğince belgelerin tesliminden itibaren 8 iş günü içinde poliçe gereğince zarar miktarını ödemekle yükümlü olup davacı tarafın itirazın iptali davası açtığı, kazanın ...’in maliki, ...

Sigorta Şirketi ’ne KTK -ZMSS (Trafik) Poliçesi ile sigortalı ... plakalı kamyonetin kimliği tespit edilemeyen sürücünün % 100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, ... plakalı minibüsün sürücüsü ...’ın; meydana gelen trafik kazasında kusurunun olmadığı,... plakalı kamyonun sürücüsü ...’ın meydana gelen trafik kazasında kusurunun olmadığı, Davacı ...’ün maliki bulunduğu 2013 model ve ... marka kaza esnasında 26.607 Km. bulunan servis minibüsünün değer kaybının, yaklaşık 7.000 TL olacağı, bu zararın ZMSS (Trafik) poliçesi teminatı içinde olduğu,

davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlulukları olacağı, ZMSS genel şartlarına göre ‘’kazanç kaybı” poliçe kapsamına girmediği hususları tespit edilmiştir.

Mahkememizin 18/11/2019 tarihli duruşmasında, Tarafların bilirkişi raporuna beyan ve itirazları irdelenmek suretiyle bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, ek rapor 17/01/2020 tarihinde mahkememize sunulmuştur.

Kök Bilirkişi Raporunda tarafların kusur oranları hazırlanırken; Aksi ispat edilinceye kadar geçerli olan Polis görevlilerince tanzim edilen Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağındaki, kazanın meydana geldiği yerde, Kazanın oluş nedenlerini, iz ve delillerini belirleyerek yapılan tespitler dikkate alıarak kök rapor’ daki kusur oranlarında bilirkişi tespiti sabit kalmış, tarafların kök rapora itirazları değerlendirilmiş ve bilirkişilerin görüş ve kanaatlerinde değişiklik yapılmamıştır.

Dava konusu aracın 26.607 km kullanıldığı ancak personel servisi olarak kullanılması nedeniyle yıpranma payı dikkate alındığında olay tarihi itibariyle piyasa rayiç bedelinin 87.000 TL olduğu, aracın marka, model, üretim yılı, kilometre bilgisi ve önceki kazaları dikkate alınarak emsalleri üzerinden yapılan piyasa araştırmasında kaza tarihi olan 10.04.2015 itibariyle bu kriterlere uygun araçların emsal alınması sonucu piyasa ortalama rayiç değerinin 87.000 TL olacağı, onarımdan sonraki piyasa ortalama rayiç değerinin ise 80.000 TL olacağı, dolayısıyla araç üzerinde meydana gelen değer kaybının 87.000-80.000 = 7.000 TL olabileceği,

bu değerden KDV oranı düşülmesi durumunda oluşacak değer kaybı bedelin 5.932,20 TL olduğu, davacının talebinin 5000.00 TL olduğu, 28/09/2016 tarihli bilirkişi raporunda bilirkişi tarafından yapılan incelemeler neticesinde ... plaka sayılı araçta 10/04/2015 ile 13/05/2015 tarihleri arasındaki 33 günlük sürede yaklaşık olarak 3.908,97 TL kazanç kaybının oluştuğu anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

İSTANBUL

18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2018/195

KARAR NO : 2021/101

TAVZİH ŞERHİ

Hüküm bölümünün 1 numaralı bendinde "Davanın kısmen kabulü ile 3.383,83 TL araç değer kaybı, 3.908,97 TL kazanç kaybının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, " yazılmış ise maddi hata yapıldığı anlaşıldığından, bendin "Davanın kısmen kabulü ile 5.000.00 TL araç değer kaybının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalılardan müşterek müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 3.908,97 TL kazanç kaybının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalı ... 'den alınarak davacıya verilmesine" olarak tavzihine karar verilmiştir.

Katip Hakim · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır