İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/761 K.2025/1011

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin 12/04/2014 başlangıç - 12/04/2015 bitiş tarihli poliçesi ile sigortalı ... plakalı aracın ... plakalı motosiklete çarpması sonucu müvekkillerinin oğlu ... ...'i vefat ettiğini, müvekkillerine %25 kusur oranında toplam 25.559,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ödendiğini, ....

Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/... esas sayılı dosyası ile yapılan yargılama sonucunda kusur oranının %50 olarak değiştiğini, yapılan hesaplamalar doğrultusunda 241.441,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının bu tazminata isabet eden vekalet ücreti ile birlikte ödenmesi için davalı şirkete başvurduklarını, ancak davalı şirketin bu bedeli ödemekten imtina ettiğini, poliçeye göre destekten yoksun kalma tazminat limitinin 268.000,00 TL olduğunu, aktüer ... alınan rapora göre %100 kusur dikkate alınarak tazminat tutarının 1.073.430,71 TL olarak hesaplandığını, %50 kusur oranı belirlenmiş olduğu için %50 oranının 536.715,36 TL olduğunu,

ancak bu tutarın poliçe limiti üstende kaldığını, 268.000,00 TL poliçe sınırından ödenen 25.559,00 TL bedelin düşülmesi halinde 241.411,00 TL ödeme yapılması gerektiğini, arabuluculuğa başvurulduğunu fakat anlaşmaya varılamadığını belirterek davanın kabulünü, 241.441,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin poliçeden kaynaklı sorumluluğunu yerine getirdiğini, 21/01/2016 tarihinde 9.353,82-TL ... ... için, 9.706,53-TL ... ... için olmak üzere toplam 19.059,95-TL ödendiğini, 12.04.2017 tarihinde ise 10.200-TL, ....

Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2016/1320 esas sayılı dosyası için Av. ...'a ödendiğini, bu yüzden müvekkili adına davanın konusuz kaldığını, 01/06/2015 tarihinden önce meydana gelen kazalarda uygulanması gereken yaşam tablosunun 1931 yaşam tablosu olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusurunun olup olmadığının ve vefat eden kişinin hayatta iken desteğinin olup olmadığının araştırılması gerektiğini, ....

Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/... esas sayılı dosyasında müteveffa ... ...'in müterafik kusurlu olduğunun tespit edildiğini belirterek davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememiz dosyasının 19/03/2025 tarihli celsesinin 2 numaralı ara kararı uyarınca dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup, 26/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" İddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı üzerinde yapmış olduğum inceleme sonucunda, yukarıda arz ve izah edilen hususlar doğrultusunda, dava konusu somut olayda tarafımca;

a) 12.04.2017'de yapılan ödemenin hangi paydaşa ne kadar yapıldığı tespit edilemediğinden bakiye ZMMS Poliçe Teminat Limiti Kapsamında garameten paylaştırma yapılamamış olup, yapılan ödemelerin ödeme tarihinden günümüz rapor/hesap tarihine kadar geçen süre zarfında yasal faiz oranında güncellenerek tenzili sonrası davacıların hesaplanan bakiye toplam zararının 1.215.525,88 TL, bakiye ZMMS Poliçe Limitinin ise 241.439,65 TL olduğu,..." şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulduğu görüldü.

Mahkememiz dosyasının 16/07/2025 tarihli celsesinin 2 numaralı ara kararı uyarınca ek rapor alınmak üzere dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup, 26/08/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;" İddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı üzerinde yapmış olduğum inceleme sonucunda, yukarıda arz ve izah edilen hususlar doğrultusunda, dava konusu somut olayda tarafımca;

a) İki farklı tarihte yapılan ödemelerin günümüz rapor/hesap tarihine kadar geçen sürece güncellenerek tenzili sonrası paydaşların hesaplanan bakiye zararlarının davalı tarafın bakiye teminat limiti kapsamında kalan ve aşan garame zararlarına dair sonuç tablosunun iş bu ek raporun 28. Sayfasında Sayın Mahkeme “nin takdirine sunulduğu,

¸..." şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulduğu görüldü.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ GEREKÇE

Dava; davalı sigortalısının eylemi nedeniyle davacıların uğramış olduğu bakiye destekten yoksun kalma tazminatı isteminin davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

Davacılar dava delikçesinde. Davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plaka sayılı aracın, ... plaka sayılı motorsiklete 09.08.2014 tarihinde çarpması neticesinde davacıların oğlu ... ... in vefat ettiğini, karşı tarafça .../1 no.lu Hasar dosyası ile davacılara % 25 kusur oranında toplam 26.559,00 TL. Destekten Yoksun Kalma Tazminatı ödendiğini, söz konusu tazminatın davacılar tarafından "Ödeme % 25 kusur oranı dikkate alınarak kabul edilmiştir.

Kusur oranının değişmesi durumunda bakiye kısmı talep hakkımız saklıdır" ihtirazi kaydıyla alındığını, davacılar tarafından, araç maliki ... HOLDİNG A.Ş. ve sürücü ... ... aleyhine .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2021/... E. Sayılı dosyası ile yapılan yargılama sonucunda kusur oranının % 50 olarak değişmiş olduğundan bakiye destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesi isteminde bulunmuşlardır.

Davalı davaya cevap dilekçesinde; davalı şirketin poliçeden kaynaklı sorumluluğunu yerine getirdiğini beyan etmiş ve davanın reddine karar verilmesi isteminde bulunmuştur.

Haksız Fiillerden doğan borç ilişkileri Türk Borçlar Kanununun 49. Ve devamı hükümlerinde düzenlenmiş olup 49. Maddenin "(1)Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.(2)Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile,

ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklindeki düzenlemesi ve aynı kanunun Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50. Maddesinin "(1) Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.(2)Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler." şeklindeki düzenlemesi uyarınca bir haksız fiil sonucunda zarar görenin tazminat isteminde bulunabilmesi için ortada haksız fiilin bulunması, failin kusur olması,

talepte bulunan şahısta zararın meydana gelmiş olması ve zarar ile fiil arasında illiyet bağının olması gerekmektedir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de,

“sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Mahkememizce davacılar vekiline her bir davacı yönünden ne tutarda tazminat isteminde bulunduğuna dair talep sonucu açıklamak üzere süre verilmiş, ....AHM nin 2021/...

E. Sayılı dosyasının celbi için ilgili mahkemeye müzekkere yazılarak, ayrıca dosyanın kesinleşip kesinleşmediğinin sorularak varsa istinaf ilamlarının da dosyamız arasına gönderilmesi istenmiş, ayrıca bu dosyada hükme esas alınan kusur raporunun, gerekçeli kararın varsa isitnaf ilamı ve kesinleşme şerhinin dosyamız arasına gönderilmesinin istenilmiş akabinde dosyanın aktüerya bilirkişisine tevdii ile; dosyamız arasına alınan .... AHM'nin 2021/...

Esas sayılı dosyasında hükme esas alınan kusur raporları değerlendirilerek ve huzurdaki dava açılmadan önce davalı tarafça yapılan ödeme miktarı değerlendirilerek davacının dava dilekçesindeki talepleri konusunda hesaplama yapılmasının istenilmesine karar verilmiştir.

Bilirkişi tarafından hazırlanan 26/05/2025 tarihli raporda " İddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı üzerinde yapmış olduğum inceleme sonucunda, yukarıda arz ve izah edilen hususlar doğrultusunda, dava konusu somut olayda tarafımca;

a) 12.04.2017 ‘de yapılan ödemenin hangi paydaşa ne kadar yapıldığı tespit edilemediğinden bakiye ZMMS Poliçe Teminat Limiti Kapsamında garameten paylaştırma yapılamamış olup, yapılan ödemelerin ödeme tarihinden günümüz rapor/hesap tarihine kadar geçen süre zarfında yasal faiz oranında güncellenerek tenzili sonrası davacıların hesaplanan bakiye toplam zararının 1.215.525,88 TL, bakiye ZMMS Poliçe Limitinin ise 241.439,65 TL olduğu," yönünde değerlendirme yapıldığı görülmüştür.

Kök raporun dosyaya sunulması akabinde her bir davacının talebine konu tazminat tutarının kişi nezdinde tespiti gerektiğinden mahkememizce; davacı vekiline ve davalı vekiline; davalı tarafından 12/04/2017 tarihinde yapılan ödemenin ne kadarının hangi paydaş için yapıldığı hususunda açıklama ve beyanlarını dosyaya sunmak üzere süre verilmesine,

karar verilmiş, davalı tarafından sunulan 21/07/2025 tarihli dilekçe ile " 21.01.2016 tarihindeki ödemede ... ... için 9.353,82-TL ... ... için 9.706,13-TL olmak üzere toplam 19.059,95-TL, 12.04.2027 tarihindeki ödemede ... ... için 3.195,00-TL ... ... için 4.305-TL olmak üzere toplam 7.500-TL ödenmiştir.

Ferileri ile toplam 10.200-TL ödenmiştir." şeklinde beyanda bulunulmuş, akabinde dosyanın aktüerya bilirkişisine tevdi ile beyan dilekçeleri dikkate alınarak ve poliçe teminat limitleri dikkate alınarak garameten hesaplama yapılmasının istenilmesine karar verilmiş ve bilirkişi ek raporu dosyaya kazandırılmıştır.

Bilirkişi ek raporunda poliçe teminat limitleri dikkate alınarak yapılan hesaplama sonucu davacı ... için 143.543,34-TL, davacı ... için ise 97.896,31-TL bakiye zarar limitinin olduğu hesaplanmıştır. Her ne kadar bilirkişi raporunda davacıların toplam bakiye zararları bu miktarların üzerinde bulunmuş ise de; davalı sigorta şirketi ancak poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak zarardan sorumlu olacağından poliçe teminat limitini aşan zarar hesabı dikkate alınmamıştır.

Tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmede; davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plaka sayılı aracın, ... plaka sayılı motorsiklete 09.08.2014 tarihinde çarpması neticesinde davacıların oğlu ... ... in vefat ettiğini, karşı tarafça .../1 no.lu Hasar dosyası ile davacılara % 25 kusur oranında toplam 26.559,00 TL.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatı ödendiğini, davacıların bakiye tazminat istemi ile huzurdaki davayı açtığı, her ne kadar huzurdaki davadan önce davalı tarafından davacılara ödeme yapılmış ve taraflar arasında ibra sözleşmesi imzalanmış ise de; imzalanan ibra sözleşmesinde davalıya sigortalı sürücünün kusur oranının %25 olarak belirlendiği ve davacıların fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulduğu,

davacı tarafça el yazısı ile bakiye kısmı talep etme hakkının saklı tutulduğu belirtilmiş olduğu anlaşılmış olup, bu durumda artık kayıtsız şartsız bir ibradan bahsedilemeyecek olduğundan KTK'nın 111. maddesindeki 2 yıllık hak düşürücü sürenin somut olayda uygulanma olanağı bulunmadığının anlaşıldığı ( ...

Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi 2023/366 E., 2024/864 K. Sayılı kararı ) aynı kazaya ilişkin olarak davacılar tarafından dava dışı kişilere yönelik açıldığı anlaşılan .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/... Esas 2022/....

Sayılı dosyasında alınan 18/04/2022 tarihli bilirkişi raporu ile dava konusu kazanın meydana gelmesinde; ... plakalı motosikletin sürücüsü ... ...'in % 50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu, ... plakalı otomobilin sürücüsü ... ...'in ve 50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğunun tespit edildiğinin gerekçe içeriğinden anlaşıldığı, mahkemece verilen kararın ...

Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 2022/2751 E., 2024/1560 K. Sayılı kararı ile incelenerek istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiği bu hali ile kusur oranın hususunda kesin delil oluştuğu kanaatine varıldığından mahkememizce hazırlanan aktüerya raporunda da bu oranını dikkate alındığı ve bu doğrultuda hazırlanan aktüerya raporunun da hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine varılmakla bilirkişi raporunda yapılan hesaplamalar dikkate alınarak rapor doğrultusunda davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · (e-imzalıdır) Hakim ... · (e-imzalıdır)