İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/426 K.2024/653

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; 07.04.2022 tarihinde ... ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ... Otoyolunda karıştığı kazada müvekkilinin yaralandığını, kaza tespit tutanağına göre işbu kazada davalının asli kusurlu olduğunu, alınan ATK raporuna göre müvekkilinin maluliyet oranı %9 sürekli işgöremezlik, ayrıca 120 gün geçici işgöremezliği, 45 günde geçici bakıcı ihtiyacı olduğu belirtildiğini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 50.000,00TL sürekli iş görmezlik maluliyet tazminatı,500,00TL geçici iş görmezlik tazminatı, 500,00TL geçici bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 51.000,00TL tazminatın davalından tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının dava konusu taleplerinin zamanaşımına uğradığını, dava konusu zararlandırıcı vakıanın meydana geldiği otoyolda müvekkili şirket gerekli tüm önlemleri aldığını, üzerine düşen yükümlülükleri titizlikle yerine getirdiğini, dava dilekçesi ekinde sunulan kaza tespit tutanağından anlaşıldığı üzere uyuşmazlığa konu kaza ... plakalı araç sürücüsü olan ... ...’ın kusuru neticesinde meydana geldiğini, davacının iddia ettiği zarar ile müvekkili şirketin faaliyeti arasında nedensellik bağı kurulamadığını, davacı tarafın sigorta şirketi tarafından,

iddia olunan kaza kapsamında ödeme yapılıp yapılmadığı, yapıldı ise ödeme miktarı, ödemenin ve sigorta poliçesinin kapsamı içerisinde bulunan tüm kalemlerin neler olduğu bilinmediğini, davacının geçici ve kalıcı iş göremezlik tazminatı ile geçici bakım gideri tazminatı talep edilmesi hukuka aykırı olduğundan davanın reddini, haksız davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddini talep etmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde; Dava, tek taraflı trafik kazasında yaralanan yolcu konumundaki davacının yolun bakımını üstlenen davalı firmadan cismani zararın tahsili istemine ilişkindir.

Somut olayda dava dışı ...'a ait, dava dışı ... ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın 07.04.2022 tarihinde ... nda karıştığı tek taraflı trafik kazasında araçta yolcu olan davacının yaralanmış olması sebebiyle 50.000,00 TL sürekli işgöremezlik maluliyet zarar tazminatı, 500,00 TL geçici işgöremezlik tazminatı, 500,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı olmak üzere toplam 51.000,00tl tazminatın davalıdan, otoyolun bakım ve onarımının gereği gibi yerine getirilmemiş olması sebebiyle olay tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte tahsili istemi ile işbu davanın açılmış olduğu görülmüştür.

6100 Sayılı HMK'nın "Dava şartlarının incelenmesi" başlığını taşıyan 115. Maddesinin 1. Fıkrası "(1) Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler." uyarınca yargılamanın her aşamasında dava şartlarının bulunup bulunmadığının re'sen incelenmesi gerektiğinden aynı kanunun "Dava şartları" başlığını taşıyan 114. Maddesi uyarınca " (1) Dava şartları şunlardır:

a) Türk mahkemelerinin yargı hakkının bulunması.

b) Yargı yolunun caiz olması.

c) Mahkemenin görevli olması.

ç) Yetkinin kesin olduğu hâllerde, mahkemenin yetkili bulunması.

d) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları; kanuni temsilin söz konusu olduğu hâllerde, temsilcinin gerekli niteliğe sahip bulunması.

e) Dava takip yetkisine sahip olunması.

f) Vekil aracılığıyla takip edilen davalarda, vekilin davaya vekâlet ehliyetine sahip olması ve usulüne uygun düzenlenmiş bir vekâletnamesinin bulunması.

g) Davacının yatırması gereken gider avansının yatırılmış olması.

ğ) Teminat gösterilmesine ilişkin kararın gereğinin yerine getirilmesi.

h) Davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması.

ı) Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması.

i) Aynı davanın, daha önceden kesin hükme bağlanmamış olması.

(2) Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır."

Şeklindeki düzenlemesi uyarınca dava şartlarına ilişkin re'sen yapılacak olan kontrol işbu maddede yer alan sıralamaya göre yapılması gerektiğinden mahkememizce öncelikle görev hususu irdelenecektir.

Asliye Ticaret Mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir. Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde ticari davalar tanımlanmış ve sayılmıştır. Bu maddeye göre “her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları”, “ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri” ve “tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın aynı maddenin (a), (b), (c), (d), (e) ve (f) bentlerinde sayılan davalar" ticari dava sayılır. Bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için ya tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması; ya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması ya da açılan davanın maddede 6 bent halinde sayılan davalardan olması gerekir.

Diğer taraftan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/II. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

İşbu davanın temelini haksız fiil mahiyetindeki trafik kazası oluşturmakta olup davalının kazanın meydana geldiği karayolunun işleteni konumunda olması, TTK kapsamında sigorta hukukunun uygulanmasından ve bu sebeple davanın mutlak ticari dava olduğundan bahsedilemeyeceği, nitekim davacının kazanın meydana geldiği araçta yolcu konumunda olduğu, davalı ile davacı arasında bir tüketim- hizmet ilişkisi olmadığından tüketici mahkemesinin görevinden bahsedilemeyeceği gibi tacirler arasındaki haksız fiilin de söz konusu olmadığı, bu sebeple eldeki davaya bakma görevinin mahkememize ait olmadığı, asliye hukuk mahkemelerine ait olduğu kanaatine varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.