İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/226 K.2025/284

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin, ... adresli web sitesi üzerinden sigorta şirketleri ile yapmış olduğu anlaşmalar gereği hasarlı/pert araçların e-ihale yöntemi ile satışı işi ile iştigal ettiğini, davalı ile müvekkil davacı arasında 07.04.2023 tarihli "Pert Alıcı Sözleşmesi" akdedilmiş, bu sözleşme kapsamında davalı tarafça müvekkil tarafından düzenlenen ihalelere elektronik ortamda teklif sunma imkanı elde edildiğini, Bu kapsamda, davalı taraf ... plakalı araçların elektronik ihalesine katıldığını, davalının ... plaka sayılı araca 1.775.000 TL,4 ... plaka sayılı araca 575.500 TL, ... plaka sayılı araca ise 475.500 TL'lik en yüksek teklifi vermek suretiyle aracı almaya hak kazanmıştır.

Davalı tarafça, taraflar arasında münakit sözleşmeye ve ihale şartnamesine aykırı bir biçimde aracın ihale alım bedelleri müvekkile ödenmediğini, davalının araç alım satım işi ile iştigal etmekte olan bir tacir olduğunu, dolayısıyla mahkemenin huzurdaki uyuşmazlık bakımından görevli ve yetkili olduğunu, müvekkili şirket uhdesinde oluşan zararın tahsili için dava konusu .... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası tahtında icra takibi başlatıldığını, davalı tarafça haksız ve hukuki dayanaktan yoksun bir biçimde ödeme emrine itiraz edilmiş ve icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiğini bildirip, icra dosyasında vaki itirazın iptalini teminen huzurdaki davanın ikame edilmesi zaruretinin hasıl olduğunu bildirip, davanın kabulü ile, davalının .... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasında vaki itirazının iptaline karar verilmesini, davalı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Mersin Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılarak, Davalı ... - ( T.C.... )Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu, Vergi Usul Kanunu 177/1 maddesinde ki limitleri aşıp aşmadığı esnaf işletmesini aşan düzeyde gelir sağlayıp sağlamadığı hususlarının araştırılarak gönderilmesi istenilmiştir.

Mersin Esnaf Ve Sanatkarlar Odaları Birliği Başkanlığı' na müzekkere yazılarak, Davalı ... - ( T.C.... ) Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu, Vergi Usul Kanunu 177/1 maddesinde ki limitleri aşıp aşmadığı esnaf işletmesini aşan düzeyde gelir sağlayıp sağlamadığı hususlarının araştırılarak gönderilmesi istenilmiştir.

Mersin Defterdarlığına müzekkere yazılarak, Davalı ... - ( T.C.... ) Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu, Vergi Usul Kanunu 177/1 maddesinde ki limitleri aşıp aşmadığı esnaf işletmesini aşan düzeyde gelir sağlayıp sağlamadığı hususlarının araştırılarak gönderilmesi istenilmiştir.

GEREKÇE

Dava, .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasına yapılan itirazın iptali ve takibin devamı talebine ilişkindir.

Görev, HMK md. 114 uyarınca dava şartıdır ve mahkeme tarafından re'sen gözetilir. Ticaret mahkemelerinin görevi TTK md. 4'te düzenlenmiştir. Bu maddeye göre her ticari dava ticaret mahkemesinin görevinde değildir. Bir davanın ticaret mahkemesinde görülebilmesi için mutlak veya nispi ticari dava olması gerekir. Mutlak ticari davalar TTK'da düzenlenen konulara ilişkin olup, davanın taraflarının tacir olup olmaması önemli değildir.

Nispi ticari davalar ise, her iki tarafın da tacir olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili olan davalardır.

Yargıtay 20. HD'nin 2019/391 Esas ve 2019/1391 Karar sayılı ilamında "Bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent halinde sayılan davalardan olması gerekir.

Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez." şeklinde karar verilmiştir. Yine aynı kararda "Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez.

TTK, Kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez." şeklinde ticari davaların ve ticari işlerin ayrımına vurgu yapılmıştır.

Somut olayda davalı hakkında tacir araştırılması yapılmış ve davalının esnaf sınırını aşan bir gelirinin bulunmadığı, tacir olmadığı anlaşılmıştır. Dava konusu uyuşmazlığın araç satış sözleşmesinden kaynaklandığı ve mutlak ticari davalardan olmadığı kanaatine varılmıştır. Açıklanan sebeplerle dava, mutlak veya nispi ticari davalardan olmadığından mahkememizin görevsiz olduğu anlaşılmış ve asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...