İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/76 K.2025/66

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı kurumun kendi yönetmeliğinin 35. Maddesini açıkça ihlal etmesinin yanı sıra yöneltmiş olduğu davanın sonuçlanmasının zaman alacağı, fakat müvekkilinin işyeri olarak faaliyetini devam ettirilmesini için ivedi olarak elektrik bağlanmasına muhtaç olması karşısında öncelikle teminatsız olarak ve mahkemece uygun görülecek teminat karşılığında elektrik bağlanması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine karar verilmesini, müvekkili firma ile davalı kurum arasındaki muarazanın meni ile abonelik sözleşmesi imzalanması ve elektriğin yasal olarak hizmete açılması yönünde karar verilmesine karar verilmesini, davanın kabulü ile, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

...ne müzekkere yazılarak, Davacı ... ... - ( T.C.: ... )Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu, Vergi Usul Kanunu 177/1 maddesinde ki limitleri aşıp aşmadığı esnaf işletmesini aşan düzeyde gelir sağlayıp sağlamadığının araştırılarak gönderilmesi istenilmiştir.

...' na müzekkere yazılarak, Davacı ... ... - ( T.C.: ... )Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu, Vergi Usul Kanunu 177/1 maddesinde ki limitleri aşıp aşmadığı esnaf işletmesini aşan düzeyde gelir sağlayıp sağlamadığının araştırılarak gönderilmesi istenilmiştir.

... Vergi Dairesine müzekkere yazılarak, Davacı ... ... - ( T.C.: ... )Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu, Vergi Usul Kanunu 177/1 maddesinde ki limitleri aşıp aşmadığı esnaf işletmesini aşan düzeyde gelir sağlayıp sağlamadığının araştırılarak gönderilmesi istenilmiştir.

GEREKÇE

Dava, davacının kendisinden önceki abonelerin borçlarından sorumlu olmadığı yönünde menfi tespit ve davalı şirket ile abonelik sözleşmesinin akdedilmesi hususunda muarazanın giderilmesi istemine ilişkindir.

Görev, HMK md. 114 uyarınca dava şartıdır ve mahkeme tarafından re'sen gözetilir. Ticaret mahkemelerinin görevi TTK md. 4'te düzenlenmiştir. Bu maddeye göre her ticari dava ticaret mahkemesinin görevinde değildir. Bir davanın ticaret mahkemesinde görülebilmesi için mutlak veya nispi ticari dava olması gerekir. Mutlak ticari davalar TTK'da düzenlenen konulara ilişkin olup, davanın taraflarının tacir olup olmaması önemli değildir.

Nispi ticari davalar ise, her iki tarafın da tacir olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili olan davalardır.

Yargıtay 20. HD'nin 2019/391 Esas ve 2019/1391 Karar sayılı ilamında "Bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent halinde sayılan davalardan olması gerekir.

Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez." şeklinde karar verilmiştir. Yine aynı kararda "Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez.

TTK, Kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez." şeklinde ticari davaların ve ticari işlerin ayrımına vurgu yapılmıştır.

Somut olayda davacı hakkında tacir araştırılması yapılmış ve davacının esnaf sınırını aşan bir gelirinin bulunmadığı, tacir olmadığı anlaşılmıştır. Dava konusu itibariyle mutlak ticari davalardan da olmadığı kanaatine varılmıştır. Açıklanan sebeplerle dava, mutlak veya nispi ticari davalardan olmadığından mahkememizin görevsiz olduğu anlaşıldığından ve abonelik tesis edilmek istenen yerin ekonomik gelir getirici bir işletme niteliğinde olduğunun beyan edilmesi sebebiyle asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸ Hakim ... · ¸