İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/134 K.2020/592

Mahkememizde görülmekte olan İflas (İflasın Ertelenmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili şirketin ...

Ticaret sicil müdürlüğünün ... sicil numarasına tescilli olup dilekçe ekinde sunulan iyileştirme projesinde ayrıntılı olarak açıklanan nedenlerle zora düşüp borca batık hale geldiği, müvekkil şirketin 2008 yılında başlayan ve tüm dünyada etkisini gösteren ekonomik krizin etkileri ile baş etmeye çalışırken bir taraftan da taklit Çin malı halıların piyasayı işgal etmesi nedeniyle ekonomik ve mali açıdan sıkıntıya düştüğü, 2014 yılına kadar banka kredilerinin de düzenli olarak ödendiği, müvekkil aleyhine 2014 yılı ortalarına kadar başlatılmış her hangi bir icra takibi veya kredi borçlarından dolayı kat ihtarının mevcut olmadığı,

17.12.2013 tarihinden sonra piyasada bir belirsizlik ve tedirginlik başlamış olup, adeta nakit akışının durduğu, bu sebeple şirketin iflasın eşiğine geldiği, 17.12.2013 tarihinde döviz fiyatlarındaki ani yükselme neticesinde bazı alacaklı bankaların üstü kapalı olarak kredilerin kapatılması yönünde müvekkil şirkete ikazlarda bulunmaya başlamış olup, bahsi geçen bankalara bazı kredi ödemelerinde gecikmeler yaşanması sonucunda, alacaklı bankaların 2014 yılının ortalarında müvekkil aleyhine icra takiplerine başladıkları,

alacaklı bankalarca yapılan icra takipleri sonucunda müvekkil şirketin elinde mevcut 12.731.898,98 TL tutarındaki bütün mamul malları, 1.942.580,52 TL tutarındaki makineleri ve 108.094,41 TL tutarındaki demirbaşlarının haczedilip, müvekkilin faaliyetine devam edemez hale geldiği, müvekkil şirketin kendi halı dokuma atölyelerinde çalıştırmış olduğu personele istihdam sağladığı gibi, ..., ... ve ...

Valilikleri ile yapmış olduğu protokoller çerçevesinde bu illerdeki Halı Eğitim merkezlerinde çalışan kursiyerlerin katılımı ile Halk Eğitim merkezlerinde de üretim yapmakta olduğu, bu şekilde doğu ve güneydoğu illerimizde yaklaşık 4.000 kişiye istihdam sağlandığı gerekçeleriyle TTK. 376 - 377 ve İİK. 179 gereği iflasın ertelenmesine karar verilmesi talep etmiştir.

Davacının talebi, iflas erteleme niteliğindeki çekişmesiz yargı türü içinde kalmaktadır.

Yargıtay yerleşik kararlarında da belirtilmiş olduğu üzere "İflasın ertelenebilmesi için erteleme talebinde bulunan şirketin borca batık durumda olması, mali durumunun iyileştirilmesi ümidinin olması ve fevkalade mühletten yararlanmamış olması gerekir. Erteleme talebi borca batıklık bildirimi anlamındadır. Bu nedenle mahkemenin öncelikle şirketin borca batık durumda olup olmadığını incelemesi gerekir.

Borca batıklık halinin tespiti için tüm aktiflerin paraya çevirme değerlerinden yani piyasadaki satış sırasında gerçekleşebilecek fiyattan bilançoya geçirilmelidir.

Bunun için borçlu şirket tarafından mahkemeye ibraz edilen bilanço ile mali durumun iyileştirilmesi amacıyla şirket tarafından bildirilen proje üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bir sonuca gidilmelidir .Zira önerilen tedbirlerin şirketin mali durumunu düzeltmeye elverişli olup olmadığının belirlenmesi özel bir bilgiyi gerektirdiğinden bilirkişinin görüşüne başvurmak icap etmektedir".

Yargılama aşamasında davacı şirketin borca batık olup olmadığının tespit olunmasına yönelik olarak 26/11/2019 tarihli duruşmada, "... sicil nolu ... Şti.'nin 2019 yılı ve sonrası itibariye borç, alacak ve haklarının tespit olunması ve iki hafta içinde mahkememize bilgi verilmesi için Sermaye Piyasa Kuruluna, ... A.Ş.'ye, ... Vergi Dairesi Müdürlüğüne, ... Sanayi ve Ticaret Odasına, ...

Ticaret Sicil Müdürlüğüne ve şubesi bilinen tüm banka genel müdürlüklerine ayrı ayrı müzekkere yazılmasına, borca batıklık ile ilgili araştırmanın resen ve mahkememizce tamamlanmasına, ileride yapılacak bilirkişi incelemesine ve güncel olarak borca batıklık incelemesine esas duran varlık kalemlerinin, dönen varlık kalemlerinin, davacıya ait başkaca borç, alacak ve haklarının neler olduğunun bilirkişi denetimine elverişli şekilde davacı vekilince açıklanması ve hangi adreste olduğunun bildirilmesi,

yukarıda belirtilen ara kararların tamamlanması sonrası duran ve dönen varlık kalemlerinin hangi uzmanlık alanından ve hangi bilirkişiler marifetiyle araştırılmasını talep ettiğini açıklaması için davacı vekiline gelecek duruşmadan iki hafta öncesine kadar süre ve imkan tanınmasına, yine davacı vekilinin aynı sürede öz kaynaklar kaleminin ne şekilde arttığına dair bilirkişi denetimine elverişli, tutarlılık ve açıklık kaidesine uygun şekilde açıklama yapılmasına, bu suretle davacı vekilinin 07/10/2019 tarihli dilekçesini somutlaştırmasına, davacı şirketin aktif ve pasiflerini ayrıntılı şekilde güncel hale getirilmesine,

davacı şirketin faal olup olmadığı, nerede ve ne şekilde faal olduğununun da iyileştirme projesinin değerlendirmesine esas olmak üzere davacı vekilinin aynı sürede açıklamasına, yargılama sırasında davacı şirketin borca batıklık durumunu araştırmasına etkili olabilecek olumlu veya olumsuz durumların bu suretle eksiksiz tespitine, bu amaca dönük davacı vekilinin açıklamalarının somutlaştırılmasına, mal varlığı değerleri açısından İstanbul ili dışında olan kalemler var ise malın cinsinin, miktarının, açık adresinin iki hafta içinde bildirilmesine,

bilirkişinin bu amaçla ek 750,00TL ücretini ve ek 200,00TL posta avansını depo etmesi halinde davacı vekilinin talebi de dikkate alınarak istinabe yazılmasına" dair ara karar verilmiştir.

Davacı şirketin aktif ve pasif malvarlığına ilişkin gerekli tüm kayıt araştırmalarının yapılması, malvarlığı türüne göre gerekli uzmanlık alanından bilirkişi atamalarının gerçekleştirilmesi sonrası tekstil mühendisi, makine mühendisi ve SMMM bilirkişi tarafından davacı şirketin güncel ve fiilen borca batık olup olmadığına dair inceleme ve araştırmalar yapılmıştır.

Mahkememizce atanan bilirkişi kurulunun 02/11/2020 tarihli rapor içeriğine göre şirketin stoklarında bulunan emtialar, tüm malzeme ve üretilen ürünler, satışlar, piyasa rayiç değerleri gözetilerek değerlendirilmiş, şirketin kaydi ve rayiç değerleri karşılaştırılmış bilançoları ile ortaya konulmuş, ayrıca ...

ATM tarafından yaptırılan inceleme sonuçları, davacı vekilinin beyanlarına göre yapılan incelemelerde dikkate alınmış, devredilen katma değer vergileri aynen bilançoya aktarılmış, yine davacı şirketin aktif ve pasif malvarlığı bankalardan ve diğer resmi kuruluşlarından gelen tüm kayıtlar tek tek dikkate alınmış, ayrıca usulüne uygun olarak şirketin sermaye artırım işlemleri tamamlanmış olup rapor tarihi itibariyle davacı şirketin güncel olarak ve fiilen borca batıklıktan çıktığı, bir başka deyişle öz kaynağının 30/09/2020 tarihi itibariyle dahi + 8.913.603,13 TL olduğu saptanmıştır.

Bilirkişi kurulu raporu gerekçeli ve denetime elverişli, mahkememizce oluşturulan ara karar içeriklerine ve dosya kapsamına uygun nitelik taşımakta olup, resmi ve özel kurumlardan gelen cevabi yazı içeriklerine göre dahi davacı şirketin öz varlığının negatife dönmesini gerektirir bir durum ise resen yapılan araştırmalara rağmen tespit edilememiştir.

Bilindiği üzere iflas erteleme davalarının görülebilmesi için davacı şirketin borca batık olması dava şartı niteliğindedir. Davacı şirketin yargılama aşamasında borca batık olmaktan çıkması halinde davanın görülebilmesi mümkün değildir. Nitekim mahkememizce hükme esas alınan raporda davacı şirketin dava açıldıktan sonra borca batık olmaktan çıktığı, hatta davacı şirketin öz kaynağının +8.913.603,13 TL olduğu tespit olunmuştur.

Dava şartı yargılamanın başında olması gerekmekle birlikte yargılama süresince de varlığını sürdürmelidir. Dava açıldığı zaman mevcut olan dava şartının yargılama aşamasında ortadan kalkması halinde bir başka deyişle davacı şirketin borca batıklıktan kurtulması halinde ise davanın bu nedenle ret olunması zorunlu olduğundan mahkememizde görülen iflas erteleme talebinin bu yönden reddi gerekir.

Yapılan açıklamalar karşısında; davacı şirketin iflas erteleme talebinin, davacı şirketin borca batıklıktan kurtulmuş olması nedeni ile reddine dair karar verilmiştir.

Başkan Üye Üye Katip