İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/94 K.2020/698

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kaza Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin mirasçısı olduğu ...'ye (toplanan delillere göre muris ... olup dava dilekçesinde yanlış yazıldığı tespit olunmuştur) ait ve davalı şirketçe ZMMS poliçesiyle sigortalı olan ... plakalı araçla ... plakalı aracın karıştığı 28.10.2020 tarihli kazada yaralanan yolcu ... tarafından müvekkili, diğer mirasçılar ve davalı ... aleyhine ... 8.Asliye Hukuk Mahkemesinin ...

E dosyasında açılan dava sonucunda ...'ya 273.523,43 TL maddi tazminatın tüm davalılardan, 15.000,00 TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışı davalılardan tahsiline karar verildiğini, anılan dosyada davalılar aleyhine 11.376,63 TL karar harcına da hükmedildiğini, ... vergi koduyla borç kaydedilen bu karar harcını vergi dairesine müvekkilinin ödediğini, ... plakalı aracın kazasından doğan tüm maddi zararların davalı ... şirketinin poliçe limitleri dahilinde sorumluluğu kapsamında olduğunu, müvekkilinin ödediği karar harcını dava öncesi davalı şirketten talep etmesine rağmen herhangi bir cevap verilmediğini,

arabuluculuk başvurusunda da anlaşma sağlanamadığını, hüküm sonucunda bulunan maddi tazminat miktarları ile yargılama giderleri ve harçların ayrılmaz bir bütün olduğunu, davalı şirketin kısmi ödeme yapmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek, vergi dairesine ödenen 11.376,63 TL'nin ödeme tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın 03.02.2010-03.02.2011 arası müvekkili şirket nezdinde ZMMS poliçesi ile teminat altına alındığını, kazaya karışan diğer aracın da müvekkili nezdinde ZMMS poliçesi bulunduğunu, müvekkilinin poliçe kapsamında sorumluluğunun poliçede yazılı azami teminat limitiyle sınırlı olmak üzere poliçe özel şartlar ve trafik sigortası genel şartlar kapsamıyla sınırlı olduğunu, teminat limitinin 175.000,00 TL olduğunu ve gerçek maddi zarar ve kusur oranında tazminin esas olduğunu, ...

8.Asliye Hukuk Mahkemesinin ...

E dosyasının araştırılması, ayrıca davacının ödemesinin mükerrer tahsilat teşkil edip etmediğinin araştırılması gerektiğini, davacı tarafından talep edilen karar ve ilam harcının hükmedilen tazminattan ayrı bir ödeme kalemi olduğu ve poliçe teminatı kapsamında olmadığını, müvekkilinin kararda hükmolunan maddi tazminatı poliçe kapsamında ödeyerek sorumluluktan kurtulmuş olduğunu, icra dosyasına 07.03.2019 tarihinde 236.076,02 TL ve 12.03.2019 tarihinde 27.119,05 TL ödendiğini, bir an için davaya konu karar ve ilam harcından müvekkilinin sorumlu olduğu düşünülse bile,

dava harçları ile ilgili dava karara bağlandıktan sonra ayrı bir davaya konu yapılamayacağını, emsal Yargıtay 4.HD 2016/1665 E 2017/2591 K sayılı ilamının da aynı yönde olduğunu, mahkemece aksi kanaatte olunması halinde de müvekkili şirkete rücu edilen harcın hangi tazminat kalemine ilişkin olduğunun, müvekkilinin sorumlu olduğu maddi tazminat kalemiyle sınırlı talep olup olmadığının araştırılması gerektiğini, her durumda müvekkilinin sorumluluğunun poliçede belirtilen limitle sınırlı olduğunu, faizin ise olsa olsa dava tarihinden itibaren yasal faiz şeklinde istenebileceğini belirterek,

tüm bu nedenlerle müvekkiline rücu edilebilir bir ödeme bulunmadığından davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, sigortalının mirasçısı tarafından mahkeme kararına göre ödenen harcın sigortayı yapan ZMMS şirketinden rücuen tahsili (sigortaya dönme) istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık taraflar arasındaki sigorta sözleşmesinden kaynaklı rücuen alacak talebine ilişkinse de, hem sigorta türü zorunlu sigorta olmakla mutlak ticari dava olduğundan, hem de sigortalanan davacı (muris işleten) aracı ticari taksi olduğundan, mahkememizin görevli olduğu sonucuna varılmıştır.

Davacıların murisine ait ... plakalı aracın 28.10.2010 kaza tarihinde davalı nezdinde ZMMS poliçesi bulunduğu, kazada yaralanan kişi tarafından açılmış davada taraflar aleyhine müştereken müteselsilen tazminat ödenmesine hükmedildiği tarafların kabulünde olup uyuşmazlık, 28.10.2010 tarihli trafik kazası nedeniyle davacı ve davalı aleyhine açılmış davada hükmolunan tazminat davasında hükmolunan ve o dosyada davalı taraflara yüklenen karar ve ilam harcını ödeyen davacı (sigortalının mirasçısının) mirasçının ödediği tutarı, ilk dosyada diğer davalı olan ZMMS şirketine rücu hakkı olup olmadığı, rücu edebileceği tutar konularında toplanmaktadır.

... 8.Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E dosyası Uyap kayıtları, davacının yaptığı ödemelere ilişkin Rıhtım Veraset ve Harçlar VD'de mevcut tahakkuk ve tahsil evrakı, davacı murisinin mirasçılık belgesi, ZMMS poliçesi celbedilerek incelenmiştir.

... 8.Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E dosyası incelendiğinde, 28.10.2010 tarihli çift taraflı kazada yaralanan ... plakalı ticari taksi yolcusu ... tarafından, kazaya karışan ... plakalı ticari taksi işleteni müteveffa ... mirasçıları, aracın sürücüsünün mirasçıları, kazaya karışan diğer aracın sürücüsü ve her iki aracın ZMMS şirketi ...

Sig.AŞ husumetiyle açılan davada yapılan yargılama sonunda 10.09.2015 tarihli 2015/286 K sayılı kararla, davalılar aleyhine müşterek müteselsil sorumluluk esasına göre 273.523,43 TL maddi tazminata, ayrıca 18.313,05 TL bakiye karar harcına, 1.863,25 TL yargılama gideri ile 21.820,00 TL vekalet ücretine hükmedildiği, manevi tazminat yönünden KVYO kararı verilmiş olduğu, kararın tüm davalılar tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 17.HD'nin 2015/16874 E 2018/9239 K sayılı ilamıyla temyiz istemleri reddedilerek kararın onandığı, onama kararında 9.284,98 TL bakiye onama harcının temyiz eden davalılardan alınmasına karar verilmiş olduğu,

hükmün 21/03/2019 tarihinde kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır.

Vergi dairesi müzekkeresine alınan cevap ve eklerinin incelenmesinde ise, yukarıda açıklanan karara göre mahkemece yazılan 08.04.2019 tarihli ve 9.284,98 TL Yargıtay onama harcının tüm davalılardan müştereken-müteselsilen tahsili talepli Harç Tahsil Müzekkeresi üzerine 6183 sayılı Kanuna göre tahsil amacıyla ... no.lu Tahakkuk Fişiyle tahakkuk ettirilen ... kodlu 2015 dönemine ilişkin 9.284,98 TL onama karar harcının ve işleyen 777,01 TL gecikme zammının, cebri takip aşamasına başlanmadan önce davacı mirasçı tarafından 26/07/2019 tarihinde (... no.lu belge dayanak gösterilerek) vergi dairesine ödenmiş olduğu görülmüş,

anılan karar harcına ilişkin müteselsil sorumlu diğer davalılar tarafından ödeme yapılmamış olduğu, mükerrer tahsilat bulunmadığı, davacının ödemesiyle borcun diğer müteselsil borçlular üzerinden de kaldırıldığı bildirilmiş, borcun diğerlerinden kaldırıldığına dair sistem çıktıları gönderilmiştir.

Dava dilekçesinde davacı mirasçının toplam 11.376,63 TL karar harcı ödediği ileri sürülerek bu tutarın davalıdan tahsili istenmişse de, vergi dairesinden celbedilen kayıt ve belgeler ile yapılan açıklamaya göre, davacının aynı tarihte ödediği 1.314,64 TL ödemenin (1.003,15 TL- 9166 karar harcı ile 311,49 TL gecikme zammı toplamı) davacının kardeşi olan ...'in 2017 dönemine ilişkin ... 26.İş Mah. ... E ...

K sayılı kararı üzerine düzenlenen harç tahsil müzekkeresine istinaden tahakkuk ettirilip takip başlatılan şahsi harç borcuna ilişkin, davacının kardeşi adına yaptığı ödeme olduğu, davamızın konusu olan kaza ve asliye hukuk mahkemesi yargılamasıyla ilgisi bulunmadığı, dolayısıyla davacının bu kısımla ilgili olarak, başkası adına yaptığı ödemeyi rücu talep hakkı bulunmadığı, rücu talebinin ancak kendisi adına ödeme yapan kişi tarafından ileri sürülebileceği anlaşılmakla, davadaki talebin bu kısmının aktif husumet-sıfat yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacının kendi adına ve ...

8.AHM kararının Yargıtay 17.HD'ce onama ilamına istinaden yaptığı 10.061,99 TL'lik ödeme yönünden davalıya rücu hakkı bulunup bulunmadığına ilişkin yapılan hukuki değerlendirme sonucunda ise, ZMM sigortasının sigortalının hukuki sorumluluğunu temin eden sigorta olduğu, bu hukuki sorumluluk kapsamında kazada zarar görene karşı sigortalı ve sigorta şirketi müştereken müteselsilen sorumluysa da, mahkeme kararına göre sigortalının müştereken müteselsilen sorumluluk kapsamında yapmış olduğu ödemenin aslen sigortanın primini tahsil ettiği poliçe ile temin ettiği sorumluluk kapsamında olduğu,

hükmolunan maddi tazminat yönünden sigorta şirketi poliçe teminat limitiyle sınırlı sorumlu tutulabilirse de tazminat sorumluluğunun (davalı ... şirketinin dava öncesi talebi reddetmesi nedeniyle) davayla talep edilmesinin sonucu olan ve hükmolunan tazminatın yan unsuru-fer'ii mahiyetinde olan yargılama gideri nitelikli karar ve ilam harcının da sigortanın temin ettiği hukuki sorumluluk kapsamında olduğu,

sigortanın temin ettiği hukuki sorumluluğu nedeniyle sigortalının (limiti aşan asli talep-tazminat tutarı dışında) ödeme yapmak durumunda kalmaması gerektiği, davacı ödemeseydi bu tutarın zaten davalı ... tarafından poliçe ve karar doğrultusunda ödenmesi gerekeceği, kaldı ki davalı ... şirketinin de kararı temyiz ettiği ve temyiz isteminin reddedilmiş olması nedeniyle onama harcının doğduğu,

davacı sigortalı mirasçısının rücu (sigortasına dönme) talebinin hukuki sebebinin aslen poliçe sorumluluğu yanında sebepsiz zenginleşmeye de dayandığı ve davalı ZMM sigortacısından ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte talep edilebileceği kanaatiyle, aşağıdaki şekilde davacının ödemek zorunda kaldığı ve Yargıtay ilamında müştereken müteselsilen davalılardan tahsiline hükmolunan onama karar harcının, sigortalının sigortasına dönme hakkı kapsamında davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiştir.

Katip ... Hakim ...