İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/810 K.2021/871

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket iştigal konusu faaliyetleri kapsamında yapmış olduğu ticari nitelikteki iş ve işlemlerin karşılığında Keşidecisi ...Şirketi, muhatabı ... şubesi, 26/01/2022 keşide tarihli, ... çek seri numaralı, 53.000,00 TL bedelli çek ve keşidecisi...

Şirketi, muhatabı ... şubesi, 09/01/2022 keşide tarihli, ... çek seri numaralı, 53.000,00 TL bedelli çekler müvekkili şirket lehine ciro edildiğini, müvekkili şirketin yetkili hamili olduğu çeklerin keşideci tarafından müvekkiline gönderilmek üzere kargoya teslim edildiği ve kargo firması nezdinde iken çalındığının ve kaybolduğunun beyan edildiğini, kaybolduğu yahut çalındığı beyan edilen çekler hakkında ...

Cumhuriyet Başsavcılığının ...soruşturma numaralı dosyası ile suç duyurusunda bulunulduğunu, müvekkili şirkete gönderilmek üzere çeklerin ... kargo firmasına teslim edildiğinin beyan edildiğini, söz konusu kargoya ilişkin gönderi takip numarası ... olduğunu, davanın kabulü ile çeklerin ödenmesini önlemek için ödeme yasağı konulmasına ve dava konusu çeklerin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ;

... Kargo ... Bölge Müdürlüğünün ... tarihli yazı cevabı ve davaya konu çek suretleri celp edilmiş incelenmiştir.

Dava, zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptali istemine ilişkindir.

Davaya konu her iki çekte keşidecinin ... Şirketi, lehtarın ise davacı şirket olduğu belirlenmiştir. Davaya konu çekler, keşideci şirket tarafından kargoya verilmiş, ancak çekler henüz davacıya teslim edilmeden kargo taşıması sırasında kaybolmuş yahut çalınmıştır. Bu durum, davacı vekili tarafından delil olarak sunulan Kargo firmasının 01/12/2021 tarihli yazı cevabında "kargo alıcısına ulaştırılamadı" şeklinde davacıya teslim edilmediği tutanakla kayıt altına alınmıştır. Esasen, davacı dava dilekçesinde açıkça bu durumu beyan ve ikrar etmiş, davaya konu çeklerin henüz kendilerine teslim edilmeden kargo taşıması sırasında çalındığını veya kaybolduğunu bildirmiştir. Bu halde, davaya konu çeklerin zilyetliği davacı şirkete geçmediğinden TTK uyarınca davacı şirketin hamil olmadığı açıktır,

Bilindiği üzere, TTK 651. maddesi uyarınca çekin zayi edilmesi halinde hamil iptal davası açabilecektir. TTK 652 maddesine göre iptal kararı ile hamil hakkını çek olmadan ileri sürebilecek ya da borçludan yeni bir senet tanzim edilmesini isteyebilecektir. Çek iptali davası sonucunda verilen karar borçluya ibraz ile borçludan çek bedelinin tahsili imkanını sağlamaktır. Bu davayı açma hakkı hamile aittir. Çek keşidecesinin TTK 757 ve 818/1-s maddesi uyarınca iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır.

Somut olayda; iptali talep edilen çekler aralarında ticari ilişkiden kaynaklanan alacağa ilişkin dava dışı keşideci tarafından davacıya gönderilmek üzere verildiği, kargoda henüz davacıya ulaşmadan kaybolduğu anlaşılmaktadır, Talebe konu çeklerde lehtar olarak davacı şirketin ismi yazılmış ise de; çek henüz davacıya teslim edilmeden kaybolduğundan ve davacıya teslim söz konusu olmadığından davacının yetkili hamil kabul edilmesi mümkün değildir (Yargıtay 11.Hukuk Dairesi 2011/4524 Esas, 2012/9838 Karar; emsal ilam İstanbul BAM 43. Hukuk Dairesi 2021/710 Esas, 2021/625 Karar).

Bu itibarla, davacının yetkili hamil olmadığı çekler yönünden iptal davası açmakta hukuki yararı bulunmadığından davanın hukuki yarar dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır