İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/1238 K.2020/157

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili mahkememize verdiği 17/09/2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmesinden kaynaklanan borcun davalı tarafça zamanında ödenmemesi nedeniyle davalıya ihtarname gönderildiğini, buna rağmen ihtarnamede verilen 60 günlük süre içerisinde borcun ödenmediğini, bu nedenle sözleşmenin haklı feshedildiğini belirterek taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesine konu malın aynen iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili Mahkememizin 27/02/2020 tarihli duruşmasında aynen; " Daha önce karşı tarafa gönderilen tüm ihtar ve tebligatlar aynı şekilde ... tarafından tebliğ alınmıştır ve daha önce ödeme yapılmıştır, Dava dilekçesinde yine aynı şekilde aynı kişiye tebliğ edilmiştir. Karşı tarafa ödeme aracı olarak aldığımız bonolardan başlattığımız icra takibindede aynı şekilde hem şirket adına hem kendi adına tebliğ almıştır. Aynı zamanda tebliğ alan şahıs kefildir, hakkın kötüye kullanılmasıdır, karşı taraf çalındığını iddiasındadır ancak bu yönde bir suç duyurusunda bulunmamıştır. Bu sebeple ihtiyati tedbire süresinde itiraz edilmemiştir, bu nedenle ihtiyati tedbirin devamı ile fesih haklı olduğundan davamızın kabulüne karar verilmesini talep ederiz." şeklinde beyanda bulunmuştur.

CEVAP

Davalı vekili mahkememize verdiği 02/01/2020 tarihli cevap dilekçesinde özetle. Davacı yanca 6361 sayılı kanunun "Sözleşmenin İhlali" başlıklı 31. maddesinde yer alan "Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz.

Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir." hükmü gereği müvekkili şirketin temerrüde düşürülmemiş olduğunu, her ne kadar davacı yanın müvekkili şirkete 60 gün ödeme önelli ...

Noterliği'nin 26/06/2019 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderildiğini iddia etse de söz konusu ihtarname müvekkili şirkete ulaşmamış olduğunu, dosya içerisine sunulan ihtarname ve tebliğ mazbatası incelendiğinde görüleceği üzere ihtarnamenin 6361 sayılı kanunun ilgili maddelerine uygun olmadığı ve tebligatında Tebligat Kanunun 12, 13 ve Tebligat Kanunun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 20 ve 21. maddelerine aykırı olarak tebliğ edildiğinin görüldüğünü, tebligat zarfı incelendiğinde görüleceği üzere tebliğ zarfında "iş yeri sahibinin eşi ... e tebliğ" şeklinde bir ibare yazılmış olduğunu,

... isimli şahsın müvekkil şirket ile nasıl bir bağlantısının olduğunun tebliğ mazbatasından anlaşılmamakta olduğunu, bu sebeple kanuna ve yönetmeliğe aykırı bir şekilde müvekkili şirkete yapılan tebligatın usulsüz olduğunu, davacı yanın haksız ve hukuka aykırı olarak usulsüz tebligata dayanarak ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

D.İş numaralı dosyasından ihtiyati tedbir kararı alarak dava konusu makinayı gece yarısı şantiyeden götürmüş olduğunu, beyan ederek, bu sebeple usulsüz tebligata dayanılarak verilen ihtiyati tedbirin teminatsız olarak kaldırılmasını ve makinenin müvekkiline teslimine ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili Mahkememizin 27/02/2020 tarihli duruşmasında aynen; " Cevap dilekçemizi tekrar ederiz, müvekkil şirket 6361 sayılı yasaya uygun şekilde temerrüde düşürülmemiştir aynı şekilde ... Noterliğinden keşide edilen ihtarnamede, ihtarnamenin tebliği tebligat kanununa aykırıdır, söz konusu ihtarname fiili olarak hiçbir zaman müvekkil şirkete ulaşmamıştır. Kanuna aykırı olarak alınan ihtiyati tedbir nedeniyle müvekkil şirket mağdur olmuştur. Bu nedenle ... Asliye Ticaret Mahmesince verilen tedbiren kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep ederiz." şeklinde beyanda bulunmuştur.

DELİLLER

16/02/2018 tarih ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş, ... Karar sayılı dosyası, ... Noterliği'nin 26/06/2019 tarih ... yevmiye numaralı ihtarname sureti, tebliğ şerhi, teslim-tesellüm belgesi, tescil belgesi, fatura, değerleme raporu, cari hesap hareketleri, ticari kayıtlar ve tüm dosya kaspamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanı, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu gereğince finansal kiralama konusu malın davalı kiracıdan alınarak, davacı kiralayana iadesi istemine ilişkindir.

Davacı taraf, davalının finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan borcunu zamanında ödememesi nedeniyle çekilen ihtarnamede verilen süreye rağmen borç ödenmediğinden ve sözleşmeye konu mal iade edilmediğinden sözleşmenin haklı feshedilmesi nedeniyle dava konusu malın iadesini talep etmiştir.

Davalı taraf ise müvekkil şirkete yapılan fesih ihtarının müvekkil şirkete ulaşmadığını, tebligatın usulsüz olduğunu, bu nedenle müvekkilinin temerrüte düşürülmediğini, fesih koşullarının oluşmadığını, verilen tedbiren kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Taraflar arasındaki 16/02/2018 tarih ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesinin 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 22. maddesine uygun olarak yazılı şekilde yapıldığı, sözleşmede yazılı malın kiralayan davacı tarafından kiracı davalıya teslim edildiği anlaşılmıştır.

Davaya konu; finansal kiralama konusu mal, 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 23. maddesi gereğince, kiralayan şirketin mülkiyetindedir. Anılı yasanın 24. maddesi gereğince de; kiracı, sözleşme süresinde finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 30. maddesine göre sözleşmenin sona ermesi halleri ve 31. maddesine göre de; sözleşmenin ihlali hallerinde 32. madde gereğince kiracı finansal kiralama konusu malı kiralayana derhal geri vermekte yükümlüdür.

... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş, ... sayılı kararı ile dava konusu olan taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesine konu malın davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana yediemin olarak teslimine ilişkin ihtiyati tedbir kararı verildiği anlaşılmıştır.

Davalı tarafça tedbire yapılan itiraz sonucunda Mahkememizin 05/02/2020 tarihli celsesinde davalı vekilinin ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı dosyasında verilen ihtiyati tedbir kararına karşı yapmış olduğu itirazın reddine karar verildiği ve Mahkememizin 05/02/2020 tarihli celsesinde dava değeri itibariyle dosyanın heyetçe görülmesi gerektiğinden dosyanın heyete tevdi edilmiş olup ihtiyati tedbire itirazın da heyetçe değerlendirilmesi gerekirken sehven tekli hakim tarafından değerlendirilerek itiraz hususunda karar verildiği anlaşıldığından Mahkememiz heyeti tarafından dosyanın ele alınması sonucunda 17/02/2020 tarihli ara karar ile 05/02/2020 tarihli celsesinde verilen 1. ve 4. numaralı ara kararlardan vazgeçilmesine karar verilmiştir.

Dava konusu finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan borcun ödenmesi ve malın iade edilmesi talebini içerir ...

Noterliği'nin 25/06/2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin borçlu davalı şirkete tebliğine ilişkin evrakın davalı şirketin adresinde "iş yeri sahibinin eşi ...'e tebliğ edildiğine" ilişkin tebliğ şerhi göz önüne alındığında, söz konusu tebligatın davalı şirketin yetkilisinin tebliğ anında işyerinde bulunmama nedeninin belirtilmemesi ve tebligatı teslim alan kişinin davalı şirket çalışanı olmaması nedeniyle Tebligat Kanunu 13. maddesine aykırı şekilde tebligat yapılmasından dolayı tebligatın usulsüz olduğu anlaşılmış,

dosyamızda dava dilekçesinin davalıya tebliğine ilişkin tebliğ evrakına bakıldığında ise tebliğ sırasında muhatap adreste bulunmadığından şirket çalışanı ... adına tebliğ edildiği bu haliyle tebliği alan ...'in işyeri çalışanı olup olmadığı hususunda çelişki bulunsa da söz konusu taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesinin feshine dayanak olan ...

Noterliği'nin 25/06/2019 tarih ve 24539 yevmiye numaralı ihtarnameye ilişkin tebligatın davalı şirket yetkilisinin tebliğ anında işyerinde bulunmama nedeninin belirtilmemesi nedeniyle Tebligat Kanunu 13. maddesine aykırı şekilde usulsüz tebliğ olduğu anlaşıldığından tebliğ alan şahıs ...'in işyeri çalışanı olup olmadığı hususunda ayrıca araştırma yapılmasına gerek duyulmamıştır.

Bu haliyle davacı kiralayan tarafından kiracı şirkete gönderilen ihtarnameye ilişkin tebligatın yukarıda açıklanan nedenlerle davalı şirkete yapılmış usulüne uygun ve geçerli bir tebligat sayılması mümkün olmayıp, davacı tarafça yapılan fesih bildiriminin yasa ve taraflar arasındaki sözleşme gereği usulüne uygun tebliğ edilmemesi nedeniyle geçerli bir fesih bildirimi bulunmadığından davacı tarafın davalı ile aralarındaki finansal kiralama sözleşmesini haklı feshettiğini ispatlayamadığı sabit olduğundan davacı tarafça açılan davanın reddine,

davalıya yapılan ihtarnamenin usulüne uygun tebliğ edilmemesi nedeniyle ortada haklı ve geçerli bir fesih bulunmadığından dava konusu makineler ile ilgili ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 04/11/2019 tarihli, ... D.iş, ... sayılı kararı ile verilen ihtiyati tedbir kararının derhal kaldırılmasına ve makineyi tedbiren yed-i emin sıfatıyla teslim alan davacı şirket tarafından dava konusu makinenin davalıya derhal iadesine, dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.