İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/1249 K.2021/348

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekilinin mahkememize verdiği 13/11/2019 havale tarihli dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin iş yerinde hırsızlık olayı meydana geldiğini, müvekkiline savcılık başvurusunun yeterli olduğu bilgisi verildiğinden bugüne kadar çek iptali davası açılmadığını, çekleri çalan kişilerin henüz bulunamadığını, vadesi gelen çeklerin tahsil edilmiş olması nedeniyle vadesi gelmeyen çeklerle ilgili ödemesinin durdurulmasını, çek bedelinin ödenmesi için tevdi yeri belirlenmesini, davanın kabulü ile;

"...nolu keşidecisi ...,...-Antakya Şubesi, 31.04.2020 vade tarihli, 6.000-TL bedelli bir adet çek", "... nolu keşidecisi ..., ...-Antakya Şubesi, 31.05.2020 vade tarihli, 8.500-TL bedelli bir adet çek", "... nolu keşidecisi..., ...-Diyarbakır Şubesi, 31.05.2020 vade tarihli,10.600-TL bedelli bir adet çek",

"... nolu keşidecisi ..., ...-Mersin Şubesi, 31.12.2019 vade tarihli,10.000-TL bedelli bir adet çek" olmak üzere dört adet çekin çekin kayıp nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

Çek sureti, Ticaret Sicil Gazetesi ilanları, ...Bankası cevabi yazısı, ... cevabi yazısı, ... Bankası cevabi yazısı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Talep, T.T.K.nun 818/s madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762, 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çekin iptali istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 818/1-s bendi yollamasıyla, TTK Madde 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. (2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.

TTK Madde 759- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.

TTK Madde 764- (1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.

TTK nun 762. madde hükmü gereğince dava konusu çekler hakkında iptali talebinde bulunulduğu hususunda ticaret sicil gazetesinde üç kez ilan yapılmıştır.

Talep konusu ... Diyarbakır Şubesine ait 31/05/2020 keşide tarihli 10.600-TL bedelli, ... çek nolu ile ilgili muhatap banka ...bankası tarafından talep konusu çekin ibraz edilmediği bildirilmiştir.

Bu haliyle talep eden tarafın kaybolduğunu iddia ettiği bu çeke ilişkin yukarıda yazılı düzenlemeler kapsamında TTK 762 maddesi gereğince Ticaret Sicili Gazetesinde gerekli ilanlar usulüne uygun şekilde yapılmış ve ilan süresinin bitimine kadar Mahkememize ve muhatap bankaya çek ibraz olunmamıştır. Bu halde talep eden üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmiş ve bu çekin iradesi dışında elinden çıktığını ispatlamıştır. Bu nedenle talep konusu olan ...

Şubesine ait 31/05/2020 keşide tarihli 10.600-TL bedelli, ... çek nolu çekin iptaline karar verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Talep konusu ...Şubesine ait... numaralı çek ile ilgili muhatap bank... tarafından talep konusu çekin ...A.Ş. tarafından takasa sunulduğu bildirilmiştir. ...A.Ş. tarafından talep konusu ... Mersin Şubesine ait ... numaralı çekin ... A.Ş. tarafından takasa sunulduğu bildirilmiştir.

TTK'nın 758 maddesine yapılan atıf nedeniyle davanın açılmasından sonra çeki eline geçiren kişi bilindiği takdirde mahkemenin davacıya çeki iade davası açması için süre vermesi gerektiğinin hüküm altına alındığı görülmektedir. Bu kapsamda; davacı, ...

Mersin Şubesine ait ... numaralı çekin iptali için talepte bulunmuş ise de, yargılama sırasında çeki elinde bulunduran kişinin belirlendiği, 23/12/2020 tarihli duruşmanın 1 nolu ara kararı ile davacıya istirdat davası açmak üzere 2 haftalık kesin süre verildiği ve davacı tarafça İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin...

Esas sayılı dosyası ile çeki elinde bulundurana karşı istirdat davası açıldığı anlaşılmakla davacı tarafın bu çeke ilişkin olarak açmış olduğu davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Talep konusu ...-... Şubesine ait...numaralı ve ...-Antakya Şubesine ait... numaralı çekler ile ilgili muhatap banka ...arafından talep konusu çeklerin takas merkezi aracılığıyla ödendiğinin tespit edildiği bildirilmiştir. Her ne kadar, davacı tarafça ...-...Şubesine ait...numaralı ve ...-Antakya Şubesine ait ... numaralı çeklerin iptali için dava açılmış ise de, yargılama sırasında talebe konu bu çeklerin ibraz olunarak bedellerinin ödendiği tespit edildiğinden davacının talebinin bu çekler yönünden konusuz kaldığı anlaşılmakla davacı tarafın bu çeklere ilişkin açmış olduğu davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.