İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/122 K.2020/151

Mahkememizde görülmekte olan Feragatin İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili 21/02/2020 tarihli dava dilekçesinde özetle; ... icra Hukuk Mahkemesi’nin 25.09.2019 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ihalenin feshi kararının Genel Kurul kararı alınmaksızın hileli ve hatalı şekilde ... Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasına sunulan davadan feragatin geçersizliğinin tespiti ile iptaline, T.M.K. 1010 uyarında ilgili Tapu Sicil Müdürlüğü'ne davalılık şerhi konulmasına ve ... İflas Müdürlüğü'nün ...

Esas. iflas sayılı dosyası tahtında yapılan ihalenin kesinleşmesinin , ihale alıcısı ... A.Ş. adına tescilin tedbiren durdurulmasına karar verilmesini, öncelikli olarak ... Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... karar sayılı 17/02/2020 tarihli İhalenin Feshi şikayetinin feragat nedeniyle reddi hükmünün sonuçlarının tedbiren durdurulmasına ve ... İflas Müdürlüğü'nün ... Esas iflas sayılı dosyası tahtında yapılan ihalenin kesinleşmesinin, ihale alıcısı ...

A.Ş. adına tescilinin teminatsız bir şekilde tedbiren durdurulmasına, ihtiyati tedbir taleblerinin kabulüne,T.M.K. 1010 uyarında ilgİli Tapu Sicil Müdürlüğü'ne Davalılık Şerhi Konulmasına, ... İcra Hukuk Mahkemesi’nin 25.09.2019 tarih ve ... Esas ... karar sayılı ihalenin feshi kararının genel kurul kararı alınmaksızın hukuka aykırı, hileli ve hatalı şekilde ... Mahkemesi ...

Hukuk Dairesi'nin ... esas ve ... karar sayılı dosyasına sunulan davadan feragatin iptaline, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

... İcra Hukuk Mahkemesi ... E. ... K. Sayılı dosyası, ... ATM ... E. Sayılı mahkeme dosyası, ... ATM ... E. Sayılı mahkeme dosyası, Ticaret Sicil Kayıtları ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; dava davacı tarafça davalı şirketler aleyhine açılan davalı müflis şirketin tarafı olduğu istinaf incelemesinde olan ... İcra Hukuk Mahkemesi’nin 25.09.2019 tarih ve ... Esas ... karar sayılı ihalenin feshi kararına yönelik davadan genel kurul kararı alınmaksızın hukuka aykırı, hileli ve hatalı şekilde ... Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... esas ve ... karar sayılı dosyasına sunulan davadan feragatin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece resen göz önüne alınır.

Ticaret Mahkemesinin görev alanını düzenleyen 6102 Sayılı TTK'nın 4 ve 5 maddeleri şu şekildedir:

"MADDE 4- (1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,

öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.

MADDE 5- (1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir."

6100 Sayılı HMK'nın 2.maddesinde ise Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görev alanı düzenlenmiş olup, bu madde;

" Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.'' hükmünü haizdir.

Bilindiği üzere 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun (TTK) 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davalar tanımlanmıştır. Buna göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile maddenin devamı fıkralarında belirtilen davalar ticari dava olarak nitelendirilmiştir. Yine aynı Kanunu'nun 5/3. maddesinde “Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır” hükmüne yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler karşısında, Asliye Ticaret Mahkemelerinin özel mahkeme niteliğinde bulunduğu, bu niteliği gereği görev alanının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre belirleneceği ve genel mahkemeler ile arasındaki ilişkinin önceki kanunun aksine görev ilişkisi olduğu açıktır. Asliye Ticaret Mahkemelerinin çekişmeli yargıdaki görev alanının TTK’da ve diğer özel kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen davalarla sınırlı olduğu kuşkusuzdur.

Öte yandan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 6335 sayılı Kanun ile değişik 4. maddesinde ticari davaların, mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrıldığı anlaşılmaktadır. Mutlak ticari davalar, tarafların sıfatına veya bir ticari işletme ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın kanun gereği ticari sayılan davalar olup TTK’nun 4/1. maddesinin b, c, d, e, f fıkralarında ve özel kanunlarda düzenlenmiştir. Nispi ticari davalar ise tarafların tacir sıfatına haiz olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili uyuşmazlıklardan doğan davalardır. Bir başka ifade ile bu davalar ya bir ticari işletmeyi ilgilendirmeli ya da iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğmaları halinde ticari dava olarak nitelendirilebilirler.

Gerek mutlak ve gerekse nispi ticari davaların asliye ticaret mahkemelerinde görüleceği açıktır.

Yukarıda değinilen hususlar çerçevesinde somut olaya bakıldığında, eldeki davanın davalı müflis şirketin taraf olduğu .... İcra Hukuk Mahkemesi’nin 25.09.2019 tarih ve ... Esas ... karar sayılı ihalenin feshi kararına yönelik davadan istinaf incelemesi sırasında feragat edilmesi nedeniyle ... Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... esas ve ... karar sayılı ilamı ile davanın feragat nedeniyle reddine kesin olmak üzere karar verilmesi nedeniyle genel kurul kararı alınmaksızın hukuka aykırı, hileli ve hatalı şekilde yapılan davadan feragatin iptalini istedikleri, davanın açıklanan içeriği ile malvarlığına ilişkin bulunduğu, taraflar arasında ticari ilişkiden kaynaklanan bir uyuşmazlıktan da söz edilemeyeceği açıktır.

Öte yandan her ne kadar taraflar tacir ve feragat edilen dava konusu taşınmaz üzerinde ticari faaliyet yapıyor ya da yapacak olsalar da uyuşmazlığın tarafların ticari işletmesiyle ilgisinin bulunmadığı, esasen dava dilekçesinde de bu yönde bir iddiaya yer verilmediği, davanın bu özelliği itibariyle mutlak ve nispi ticari dava olarak nitelendirilemeyeceği ve TTK hükümlerinin veya özel kanun hükümlerinin uygulanmasını gerektirir ticari bir uyuşmazlıktan söz edilemeyeceği, böylece davada genel mahkemelerin görevli olduğu sonucuna ulaşılmaktadır. Aksi uygulama asliye ticaret mahkemelerinin kuruluş amacına ve niteliğine aykırı düşecektir. ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... E., ... K. Sayılı ilamı da bu yöndedir.

Dava konusu somut olayda dava TTK'da yer alan mutlak ticari davalardan olmadığı gibi taraflar tacir olsa da dava konusunun her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olmaması nedeniyle davaya bakma görevi genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesine ait olup, mahkememizin görev alanında değildir.

Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 2. madde ve TTK 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmayıp davacı tarafça açılan davanın İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.