İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/603 K.2023/101

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan 14/11/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle. Davalı gerçek kişinin tacir olduğunu ve ... Odasına ... sicil ile kayıtlı olduğunu, müvekkili ile arasında akdedilen sipariş ve satış sözleşmesi uyarınca ödemesi gereken bedeli ödemediğinden; davalı aleyhine ... 36. İcra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı dosyası icra takibi başlatıldığını, icra takibinin davalının yapmış olduğu haksız ve hukuka aykırı itiraz nedeni ile durduğunu, davalının icra dairesine yapmış olduğu itirazlarda borç ve ferilerinin yanı sıra yetkiye de itiraz ettiğini, taraflar arasında akdedilen sipariş ve satış sözleşmesinde oluşacak ihtilaflarda İstanbul Mahkemelerinin yetkili kılındığını, bu nedenle davalı tarafın yetki itirazını da kabul etmediklerini, davalının ...

36. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasında yapmış olduğu haksız itirazının iptaline, takibin devamına, kötüniyetli karşı tarafın %20’den aşağı olmamak üzere üst hatten icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili tarafından sunulan 22/12/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle. Müvekkili aleyhine davacı tarafından başlatılan ...

36. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı dosyasına müvekkilinin davacı tarafa borcu bulunmadığından bahisle itiraz edildiğini ve icra takibi durdurulduğunu, müvekkilinin esnaf odasına bağlı olarak ... adlı firma adına davacı şirket ile arasında ticari ilişki kaynaklı olarak sipariş ve satış sözleşmesi akdedildiğini, iş bu sözleşmeden kaynaklanan alacak konusunda davacı yan tarafından müvekkili aleyhine ... 36. İcra Müdürlüğü’ nün...

Esas sayılı icra takibi dosyası ile usulsüz, haksız ve kötü niyetli olarak icra takibi başlatıldığını, takibin yetkisiz icra dairesinde açıldığını, yetkili yerin davalı müvekkilin ikametgâhının bulunduğu ... İcra Daireleri ve ...

Adliyesi Mahkemeleri olduğunu, bu nedenle öncelikle yetkisizlik kararı verilmesi gerektiğini, esas yönden ise davacı tarafça müvekkili aleyhine açılan haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile müvekkili aleyhine başlatılan haksız ve kötü niyetli icra takibinin iptaline, davacının takip tutarının %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

... 36. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra dosyası Uyap kayıtları, Karadeniz Vergi Dairesi cevabi yazısı, ... Ticaret ve Sanayi Odası cevabi yazısı, ... Esnaf ve Sanatkatlar Odaları Birliği cevabi yazısı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine İİK 67 maddesi kapsamında açılan itirazın iptali davasıdır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre; bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlık konusu işin, taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin bakacağı yönünde düzenleme olmalıdır.

Yine, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir.

Zira, Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir.

6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca, ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı madde gereğince, Asliye Ticaret Mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki (6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak) iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir. Göreve ilişkin düzenlemeler, HMK 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan, mahkemelerce resen dikkate alınması gerekmektedir.

Somut olayda, dava konusu davacı tarafça davalı aleyhine başlatılan ... 36. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptaline ilişkin olup; TTK'da yer alan mutlak ticari davalardan olmadığı, ancak taraflardan her ikisinin de tacir olması halinde, davanın nispi ticari dava olduğu kabul edilecek ve Asliye Ticaret Mahkemesi görevli olacaktır. Bu nedenle tarafların, tacir sıfatını haiz olup olmadığının tespiti gerekmektedir. Gerekli araştırmalar yapılmış olup taraf işlemlerinin Vergi Usul Kanunun 177/1 maddesindeki limitleri aşmadığının bildirildiği, davalının ... Esnaf ve Zanaatkarlar odasına kayıtlı esnaf olduğu anlaşılmıştır.

Davacı taraf tacir olsa da davalı tarafın esnaf olduğu anlaşılmakla; TTK'da yer alan ticari davalardan olması için her iki tarafın tacir olması ve her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi gerektiğinden somut olayda davacı tarafın tacir olmadığı anlaşılmakla bu itibarla davaya bakma görevi genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesine ait olup, mahkememizin görev alanında değildir.

Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 2. madde ve TTK 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmayıp davacı tarafça açılan davanın İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.