İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/716 K.2026/263

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilİ sigorta şirketi 20.12.2017-20.12.2018 tarihleri arasında geçerli olan Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası kapsamında ... plakalı aracın teminat altına aldığını, 23.11.2018 tarihinde, ...'in ...'den ... sefer yapan aracı terminal dışından yolcu alacak şekilde hareket etmiş ve saat 18:36'da yaya geçidinden geçen ... ile kucağındaki çocuğu ... ... çarparak ölümlerine neden olduğunu, Kolluk kuvvetlerince düzenlenen kaza tespit tutanağında, sürücünün Karayolları Trafik Kanunu'nun 56/1-a ve 74/b maddeleri uyarınca %100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini,

kaza sonucunda vefat edenlerin destekten yoksun kalan yakınları, müvekkili sigorta şirketine karşı ... İcra Müdürlüğü'nde ... esas numaralı dosyayla icra takibi başlatmış, yapılan itiraz üzerine ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı itirazın iptali davası açıldığını, kabul edilen dava kararının istinaf incelemesi sonucu ...

Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin 2021/966 esas, 2023/638 karar sayılı ilamıyla kararın onaylanarak kesinleştiğini, bunun üzerine stopaj ve KDV tevkifatı dahil toplam 449.204,85 TL ödeme yapıldığını, müvekkili şirket, ödemeyi rücuen talep etmek amacıyla davalı aleyhine ....

İcra Müdürlüğünün 2024/... esas dosyasıyla icra takibi başlatmış, davalı tarafın itirazı üzerine icra takibinin durdurulduğunu, arabuluculuk sürecinde uzlaşma sağlanamadığını beyan ederek, davalının ....

İcra Müdürlüğünün 2024/... esas dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama sonuçlanıncaya kadar hak kaybını önlemek ve alacağın tahsilini garanti altına almak amacıyla davalının mal varlığı üzerinde ihtiyati haciz konulmasını talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle.

Davacının taleplerinin Karayolları Trafik Kanunu'nun 109. maddesi gereğince zamanaşımına uğradığını, 23.11.2018 tarihinde meydana gelen kazaya karışan ... plakalı araç ile müvekkil şirketin hiçbir ilgi ve alakası bulunmadığını, kazanın tam ve asli kusurlu olarak dava dışı ... tarafından gerçekleştirildiğini, aracın maliki ve işleteninin ... olduğunu ve müvekkil şirketin sadece D1 yetki belgesi kapsamında sözleşmeli araç kaydı yaptığını belirtilerek, davacının sigortalı olduğu ... plakalı araç ile kazaya karışan aracın farklı olduğunu, müteveffa ...

Değişgeç'in otobüs yolcusu olmadığını ve rücu koşullarının oluşmadığını, usul ve yasaya aykırı olarak ikame edilen davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

.... İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyası, arabuluculuk son tutanağı, ... plakalı aracın trafik tescil kayıtları, ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası, ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigorta poliçesi, kaza tespit tutanağı, taşıt kira sözleşmesi, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; dava konusu uyuşmazlığın davacı sigorta şirketi tarafından trafik kazası sonucunda ödenen bedelin sigorta ettirenden rücuen tahsili için başlatılan .... İcra Müdürlüğünün 2024/... E. Sayılı dosyasında davalının yaptığı itirazın haklı olup olmadığı, icra inkar tazminatı koşullarının olup oluşmadığından ibaret olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... ... A.Ş.'nin sigorta ettiren olduğu sigortalısı ... olan ...'e ait ... plakalı aracın davacı sigorta şirketi tarafından karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigorta poliçesi ile teminat altına alındığını, ... plakalı aracın ... ve kucağında olan çocuğu ... ... çarpması sonucunda vefat ettiklerini, destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkin olarak ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı dosyası üzerinden davacı sigorta şirketi aleyhine itirazın iptali davası açıldığını, kesinleşen mahkeme ilamına istinaden 449.204,85 TL ödendiğini, Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları A.7 maddesi B bendi uyarınca davacı sigorta şirketi tarafından ödenen bedelin sigorta ettirene rücu hakkının bulunduğunu belirterek bu nedenle başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taleplerin zamanaşımına uğradığını, kazaya karışan aracın plakasının ... plakalı araç olup, söz konusu ödendiği iddia olunan tazminat taleplerinin ... plakalı araç maliki / işleteni / şoföründen istenmesi gerektiğini, kaza ile illiyet bağının bulunmadığını, davalının kazayı gerçekleştiren araç üzerinde fiili egemenliğinin bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava zorunlu arabuluculuğa tabi davalardan olup davacı tarafça dosyaya sunulan 19/05/2025 tarihli arabuluculuk son anlaşmazlık tutanağı ile davacı tarafça zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirildiği ve tarafların anlaşamadığı anlaşılmıştır.

.... İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas Sayılı icra dosyasının incelemesinde; davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine 449.204,85 TL asıl alacak ve 12.802,29 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 462.007,14 TL borcun ödenmesi amacıyla 15/05/2024 tarihinde icra takibi başlatıldığı, borçluya çıkartılan ödeme emrinin 21/05/2024 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 21/05/2024 tarihinde icra takibine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Davalı vekilinin zamanaşımı definin; TBK 154/2 maddesi gereğince icra takibi ile zamanaşımı kesildiğinden ve ödemenin gerçekleşmesinden itibaren 2 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde dava açıldığından reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Mahkememizce yapılan yargılama sırasında yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde Sigorta Uzmanı Bilirkişi tarafından düzenlenen 27/03/2026 tarihli bilirkişi raporuna göre. "Davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından dava dilekçesinde rücu talebine yönelik dayanağını, Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları kapsamında.

“Kaza Tespit Tutanağı ve aleyhe açılan davalarla sabit olduğu üzere feri kaza sigortası ile teminat altına alınan araç, biletli yolcusunu saatinde almamış, biletli yolcusunun yolculuğunun başlaması gereken süre zarfında kendisine otogar dışında çarparak ölümüne sebebiyet vermiştir.

Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları A.7 maddesi B bendi uyarınca müvekkil şirketin meydana gelen zarardan dolayı ödediği tazminatı Sigortası Poliçesi ve Poliçe Genel Şartları uyarınca sigorta ettirene rücu etme hakkı bulunmaktadır.” şeklinde belirttiği, Davacı ...

Sigorta A.Ş.’nin Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları Madde A7 kapsamında sigorta ettirene başlıca şu nedenlerle rücu edilir başlığı altında sayılan haller sebebiyle sigorta ettirenden rücuen tazminat isteme hakkına sahip olduğu, ancak, dosya münderecatında bulunan davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından, tanzim edilen ... numaralı Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi üzerine davalı ... ... ve Tic.

A.Ş.’nin sigorta ettiren olarak derç edilmediği, poliçenin tarafı olmadığı ve sigorta ettiren konumunda bulunmadığı, davacı ...

Sigorta A.Ş.‘nin Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları Tebliğinin A7 maddesine dayanarak mezkûr olayda vefat eden, yolcu ...'in varislerine ödediği 175.000,00-TL tutarındaki ana para tazminat bedelini ... numaralı Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesinde sigorta ettiren konumunda bulunmayan, poliçenin tarafı olmayan davalı ... ... ve Tic.

A.Ş.’ne karşı, rücuen tazminat talep şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin takdiri münhasıran Sayın Mahkemeye aittir." şeklinde rapor düzenlenmiştir.

Davacı sigorta şirketi tarafından trafik kazası sonucunda ödenen bedelin sigorta ettirenden rücuen tahsili istemi ile başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemi ile dava açılmıştır.

Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları Tebliğinin A7 maddesinde sigortacının sigorta ettirene rücu hakkının düzenlendiği, yer alan düzenlemeye göre; sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller sigortalılara ve hak sahiplerine karşı ileri sürülemez.

Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebilir. Davacı ... Sigorta A.Ş.’nin Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları Madde A7 kapsamında belirtilen haller sebebiyle sigorta ettirenden rücuen tazminat isteme hakkına sahip olduğu, ancak davacı ...

Sigorta A.Ş. tarafından, tanzim edilen ... numaralı Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesinde davalı ... ... ve Tic.

A.Ş.’nin sigorta ettiren olarak bulunmadığı, poliçenin tarafı olmadığı ve sigorta ettiren konumunda bulunmadığı, bu nedenle ödenen bedelin rücuen tahsili koşulları oluşmadığından düzenlenen bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olmakla hükme esas alınmış olup davacı tarafça davalı aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalı* Hakim ... · e-imzalı*