İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/296 K.2021/845

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde. Davalı tarafa, iplik alım avansı olarak ... ...

Şubesinin 01.03.2019 tarih ... numaralı 150.000- TL bedelli çekin verilmiş olduğunu, vadesinde davalı tarafça ipliklerin temin edilmediğini, davalı ticari ilişkinin devamı için 15.02.2019 tarihli postası ile çekin Emre Muharrer Bono ile değiştirilmesini talep ettiğini, keşide edilen Emre Muharrer Bono davalıya 19.02.2019 tarihli tahsilat makbuzuyla tevdii edildiğini, muhtelif taleplerine rağmen dava konusu çekin iade edilmediğini, mezhur çekin bu suretle bedelsiz kalmış olup davalı tarafça iade olunmadığından bu çekin bedelsizliğinin ve davalı tarafa bu çekten dolayı borcun olmadığının tespiti gerektiğini belirterek, ... ...

Şubesinin 01.03.2019 tarih ... numaralı 150.000- TL bedelli çekin temlikinin ve icra takibine konu edilmesinin önlenmesi bakımından tedbir kararının verilmesini, çekin bedelsizliğine, çekten dolayı davalıya borcunun bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu çekin hukuken geçerli bir çek olduğu açık olmakla, edimin yerine getirilmediği ve senetle değiştirildiği iddiasını ispat etme yükünün davacıda olduğunu, müvekkilin yerine getirmediği bir edimi olmadığı ve söz konusu çek senetle değiştirilmediğini, davacı, edimin yerine getirilmediğini ancak yerine getirilmeyen edimin hangi siparişe konu edim olduğunun açıklamamış olduğunu, müvekkilinin davacı ile olan ticari ilişkisinden kaynaklı tüm edimlerini yerine getirmiş olduğunu, yerine getirilmediği iddia edilen edimin ne olduğunu davacının ispat etmesi gerektiğini,

senetle ispat kuralı gereği söz konusu e-mail başka delillerle desteklenmediği sürece delil niteliğine haciz olmadığını, davacının delil olarak gösterdiği senet bordrosu ile teslim edilen senetlerin, dava konusu yaptığı çekin değişimi için verildiğini iddia etse de, bu senetlerin değişim için verildiğine dair ortada delilin bulunmadığını, çek iade alınmadan senet verilmiş olması,

davacı şirketi temsil ve ilzama yetkili olan kişilerin iradesinin değişim değil ödeme yapmak olduğunu gösteren bir husus olduğunu, davacının diğer delili olan senet bordrosu da ispata esas bir delil olmadığını, çekin vadesi ile dava tarihi arasında 5 aydan fazla zamanın geçtiğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dosyamız ile birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... esas sayılı dosyasında birleşen davacı vekilinin vermiş olduğu dava dilekçesinde; davalı tarafa ticari alım için avans olarak verilen ... Bankasının ... Şubesine ait 24.05.2019 tarih ... seri nolu 150.000,00 TL, 31.05.2019 tarih, ... seri nolu, 150.000,00 TL ve ... ...

Şubesine ait 22.02.2019 tarih, ... seri nolu 150.000,00 TL , 22/02/2019 tarih ... seri nolu, 125.000,00 TL bedelli 4 adet çekin davalının edimlerini yerine getirmediği nedenle bedelsiz kaldığını, davalının çekleri iade etmediğini, ... ve ... seri nolu çekler yönünden ... İcra Müdürlüğünün 2019/... E.sayılı takip dosyası ile, ... ve ... seri nolu çekler yönünden ise ... İcra Müdürlüğünün 2019/...

E.sayılı takip dosyası ile icra takibine konu edildiğini, dava şartı olarak arabulucuk müessesine başvurulduğunu, ancak bir sonuç alınamadığını belirterek, dava konusu çeklerin temlikinin ve icra takibinin durdurulması bakımından tedbir kararı verilmesini, çeklerin bedelsizliğinin ve çeklerden dolayı davalıya borçlu bulunmadığının tespiti ile çeklerin iadesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Dosyamız ile birleşen ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... esas sayılı dosyasında birleşen davalı vekilinin vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; açılan davanın haksız açıldığını, asıl amacın bu çeklerle ilgili açılmış olan ve çekle ilgili karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet verme suçunun işlendiğine dair devam eden davaları uzatma ve sürümcemede bırakma çabası olduğunu, müvekkilinin Türkiye'de sayılı firmalardan olup Müjde markalı çorapların üreticisi olduğu,

davalı ile müvekkili şirket arasında geçmişi uzun yıllara dayanan bir ticaret ilişkisi mevcut olduğunu, son dönemlerde davacı firmanın verdiği çeklerin karşılıksız çıktığı ve davacı firma yetkilisi hakkında davalar açtıklarını, müvekkilinin elinde farklı tarihlerde teslim alınmış ve vadeleri farklı farklı tarihler olan 36 adet çek ve 15 adet senet mevcut olduğunu, davacının ödenmeyen çek ve senetlerden ve cari hesaptan kaynaklanan borcunun 7.000.000,00 TL'nin üzerinde olduğunu, satışı yapılan tüm ürünlerin teslim edildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini,

yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

Dosyamız ile birleşen .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... esas sayılı dosyasında bağlantı bulunduğundan bahisle birleştirme kararı verilerek dosyamız ile birleşmiştir. Tarafların sunduğu bilgi belgeler dosyamız arasına alınmış incelenmiştir. Mahkememizce tarafların bildirdiği kurumlara müzekkereler yazılmış, kayıtlar celp edilmiş, incelenmiştir.

Mahkememizce dosya ve tarafların sunduğu defter ve kayıtlar bilirkişi heyetine verilmiş, mali müşavir bilirkişi sunduğu 12/10/2020 tarihli raporunda; tarafların 19.02.2019 tarihi itibari ile 823,031.85 TL'lik davalı alacağı konusunda tam mutabakatlarının olduğu, davacının dava konusu çekin iadesini istediği ancak davalı tarafa çek iadesini istediği tarih itibari ile 823.031,85 TL'si borçlu olduğu dikkate alındığında davacı tarafça iadesi talep edilen çekin bedelsiz olmadığının kabulünün gerekeceği, diğer taraftan davacının iş bu davada dayanak olarak verdiği mail yazışmasında;

“ 22 Şubat ve 1 mart tarihinde çeklerin değişimi için senet düzenlenmesini, düzenlenen senetlerin pazartesi günü elimize ulaşması için yardımlarınızı rica ederim.” ifadelerin yer aldığı ancak 15.02.2019 tarihli iş bu mail sonrasında davacı tarafça keşide edilen 4 adet senedin davalı tarafa teslim edilmesi sonrasında davalının davacı taraftan 823.031,85 TL'lik (söz konusu senetlerin davalı alacağından mahsup edilmesi sonrasında) alacağının olduğu dikkate alındığında davacının iş bu mail dayanak yapılmak sureti ile çekin bedelsiz kalmasına ilişkin talebi ile ilgili değerlendirmenin mahkemenin takdirinde olduğunu bildirmiştir.

Tarafların rapora yönelik itirazları ve birleşen dosya yönünden de inceleme yapmak üzere, farklı bir bilirkişiden rapor alınmış, dava konusu 3 adet çekin bedelsiz kaldığı ve davacının bu çeklerden dolayı davalıya borçlu olmadığı sonucu rapor edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; 1 adet çekin senetle değişim karşılığında iadesi gerekirken iade edilmediği ve bedelsiz olduğu, birleşen dava ise, 4 adet çekin karşılığı mal teslim edilmediğinden bahisle çeklerin konu edildiği icra takipleri nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

... İcra Müdürlüğünün 2019/... E. Sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davaya konu senetler dışında başka çek ve senetler olduğu, toplam 5.401.738,00 TL üzerinden takip yapıldığı görülmüştür.

Davalı tarafın birleşen davaya verdiği cevapta, davacıdan aldığı 36 çek ve 15 adet senetten kaynaklı 7.000.000,00 TL üzerinden alacakları bulunduğu ileri sürdüğü görülmüştür.

Aynı taraflar arasında 2 adet farklı çeke ilişkin ... ATM 2019/ ... E. Sayılı dosyasında dava açıldığı ve mahkemece ret kararı verildiği görülmüştür.

Yine aynı taraflar arasında ... ATM 2019/... E. , ... ATM 2019/... E. Ve ... ATM 2020/... E. Sayılı dosyalarının derdest olduğu görülmüştür.

Dosyamıza sunulan bilirkişi raporunda, taraflar arasında 19/02/2019 tarihinde yapılan hesap mutabakatı yapıldığı ve davacının bu tarih itibariyle 823.031,85 TL alacaklı olduğu bildirilmiştir.

Yukarıda anılan dosya örnekleri dosyamız arasında alınmış ve incelenmiştir.

Davacı taraf, davalıya verdiği çeklerin bedelsiz kaldığını iddia etmiş ise de alınan rapor ile çek miktarlarından daha fazla davalının davacıdan alacağı bulunduğu, davalı dilerse çeklere dayanarak kambiyo takibi yapabileceği gibi dilerse cari hesaba dayanak ilamsız takip yapma hakkının bulunduğu, çek ve senetlerin ticari defterlere kaydedilmiş olduğu, taraflar arasında daha önce değişimi yapılmış çek ve senetler olduğu cari hesap kayıtlarından görüldüğü, ancak davaya konu çekler karşılığında senet verildiği, davacı tarafça ispatlamadığı, senede karşı ispatının ancak senetle mümkün olacağı, bu haliyle asıl ve birleşen dava sübuta ermediğinden reddi gerektiği vicdanı kanaat hasıl olmuş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

B-) BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 2020/... ESAS YÖNÜNDEN

7-Yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

8-Alınması gereken red harcı 59,30 TL olup peşin alınan 9.819,57 TL harçtan mahsubu ile artan 9.760,27 TL harcın kararın kesinleşmesi ve istek halinde davacıya iadesine,

9-Reddedilen dava değeri ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap ve takdir edilen 45.800,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

10-Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

11-Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

İlişkin, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 10/11/2021

Başkan ... · ¸e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Katip ... · ¸e-imzalıdır