İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/823 K.2025/126

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların Talepleri

Davacı vekilinin 30/11/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket nezdinde sigortalı bulunan dava dışı ...A.Ş.'ye ait ... Cad.

No:31, ... adresinde bulunan ... isimli fabrikada meydana gelen hırsızlık olayları sebebiyle sigortalısının zararını karşılayan müvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin, sözleşmeye aykırı davranışları dolayısıyla zarara sebebiyet veren davalı yana rücuuna ilişkin olarak öncelikle icra takibi başlatıldığını, davalı yanın başlatılan bu takibe itirazı neticesinde takibin durdurulduğunu, müvekkili şirketin sigortalı aracın rayiç değerini tazmin etmiş olduğundan, artık sigortalısına ödediği tazminat bedelini rücuen tazmin etme hakkına sahip olacağını belirterek fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile;

davanın kabulünü, dava dışı sigortalıya ödenen174.556,28 TL'nin 23.06.2020 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari/avans faizi ile davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; yetki itirazlarının bulunduğunu, müvekkili şirketin yerleşim yeri, merkezinin bulunduğu Ankara olduğunu, huzurdaki davada Ankara Mahkemeleri yetkili olduğunu, davanın zamanaşımı ve hak düşürücü süre içerisinde açılmadığını, müvekkilinin ... ...A.Ş., gerek kamu gerekse özel kuruluşlara fiziki güvenlik hizmeti vermekte olan köklü bir firma olduğunu, müvekkili davacının sigortalısı olan dava dışı ... Gıda San.

A.Ş. gibi birçok şirkete güvenlik hizmeti verdiğini, dava dışı şirket ile de 01.01.2016 imza tarihli özel güvenlik hizmeti sözleşmesi akdedildiğini, müvekkili şirket işbu sözleşme kapsamında dava dışı şirket nezdinde güvenlik hizmeti vermekteyken uyuşmazlık konusu hırsızlık olayı cereyan ettiğini, dava dışı şirketin kusurundan kaynaklandığını, davacı şirket sigortalısının alması gereken güvenlik tedbirlerini almayarak ağır kusurlu durumunda olduğunu, davacının zarara yol açan eylemin meydana gelmesinde kendi sigortalısının tam ve aslen kusurlu olduğunu,

müvekkili şirketin davalı şirket ile arasındaki sözleşmeden doğan tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, dava konusu kazaya istinaden müvekkili şirket, müşterisi kaç özel güvenlik görevlisi talep ederse o sayıda personel sağlamakla ve yine müşterisinin hazırlamış olduğu şartnameye istinaden belirlenen ekipmanlarla gösterilen nöbet noktalarında hizmet vermekle yükümlü olduğunu, hizmet verilen projede kaç personel ile çalışılacağı müvekkili şirketin inisiyatifinde bir durum olmadığını belirterek davanın usulden aksi halde esastan reddini, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep etmiştir.

B.Uyuşmazlık, Deliller, Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Davacının sigortalısına ait iş yerinde meydana gelen hırsızlık olayında davalının sorumluluğunun olup olmadığı, hırsızlık nedeni ile davacının sigortalısının zararının ne kadar olduğu, rücuen tazmin koşullarının oluşup olmadığı ve ödenen bedelin davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekip gerekmediği noktalarında toplanmıştır.

Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiştir. Dava şartlarına ilişkin eksik ve incelenmesi gereken ilk itiraz bulunmadığı anlaşıldıktan sonra tarafların sulh olma imkanı bulunmadığından uyuşmazlık noktaları belirlenip tahkikat aşamasına geçilmiş, deliller toplanıp bilirkişi raporu alınmak suretiyle sonuca gidilmiştir.

....Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... sayılı ilamı ve dosyası celp edilmiştir.

Mahkememizce görevlendirilen makine mühendisi uzmanı bilirkişi ... 20/01/2025 tarihli bilirkişi raporunda; "10.09.2018 tarihli hasar ekspertiz raporunun hasar miktarı yönünden hukuken geçerli bir delil olduğu, raporda belirlenen hasar tutarının çalınan malzemelerin değerinin dolayısıyla dava dışı firmada olay sonrası oluşan gerçek zararı yansıttığı, davacı firmanın poliçesi kapsamında ödediği 174.556,28 TL tutarındaki tazminat ödemesinin piyasa koşullarına göre makul ve kadri marufunda olduğu, Çalınan makarna kalıpların değeri eksper raporunda doğru belirlendiği, kalıpların yapım yılına ait emsal değerlere ulaşılması mümkün olmadığından dolayı karşılaştırma yapılmasının mümkün olmadığı, davacının poliçesi kapsamında yaptığı ödemenin gerçek zarar ile orantılı olduğu" mütalaa edilmiştir.

Talimat Mahkemesinden gelen 03/11/2023 tarihli olay yeri inceleme uzmanı bilirkişi ..., sigorta uzmanı bilirkişi ... ve metalurji uzmanı bilikişi Metin Yuddaşkal heyeti raporunda;“ fabrika duvarında açılan PVC pencere camından 11 değişik tarihlerde zincirleme olarak gerçekleşilen hırsızlık olayında; iş yerinde 07:00-19:00 -19:07:00 saatlerinde yani 24 saat esasına göre 2 güvenlik görevlisinin bulunduğu ve amirleri tarafından denetlendiği belirtilmekte, hırsızlık olayın 28.01.2018 tarihinden sonra her hafta pazar günü denk gelecek şekilde 11 değişik tarihlerde gerçekleştirdiği, hırsızlık olayının güvenlik hizmet alanı içerisinde olduğu,

görevlilerin fabrika duvarındaki pencerenin açık olması nedeniyle zamanında fark etmemeleri görev zafiyeti oluştuğu, gereken önlem ve tedbirleri alınmadığı, Fabrika duvarındaki giriş yeri olan PVC pencerenin demir korkuluk ile güvenli hale getirebilirdi, iş yeri tarafından zamanında yerine getirilmediği, Hırsızın giriş yaptığı arka cephede duvar boyunca kameranın olmadığı, güvenlik görevlinin devriye esnasında duvardaki pencerenin açık olmasının fark edilmemesinin, Davalının alması gereken önlem ve tedbirleri almadığı, Davalının iddia ettiği davacının sigortalısının iş yaptırdığı,

kişinin açık bırakılan pencere camından içeri girerek hırsızlığı gerçekleştirmesinin kusura etkili olduğu, 28.01.2018 - 15.04.2018 tarihleri arasında 11 değişik hasar tarihleri sigorta poliçe tarihleri aralığındadır. Hasar yeri poliçede yer alan riziko adresiyle uyumludur.

Fabrikaya girmek için çatıya tırmanırken kolluk görevlileri tarafından yakalandığı açık olan camdan fabrika binasına girilerek, pirinçten yapılma 40 adet makarna kalıbının çalınma olayı poliçede yer alan hırsızlık teminatı ile uyumludur. Bu çerçevede, ilgili hasarın TTK 1409 madde, Hırsızlık Sigortası Genel Şartları ve Y-...-0-0 numaralı ...

Poliçesi kapsamında teminat dahilinde olduğu, Eksper Raporu sonrası davacı sigorta şirketi dava dışı sigortalısına 04/10/2018 tarihinde 174.556,28-TL hasar tazminat ödemesi yapmıştır. Sigortacı yangın sigortası poliçesi kapsamında sigortalısının zararını tazmin ettikten sonra kanuni halefiyet hakkına dayanarak, hasara neden olan zarar sorumlusuna karşı rücu etme hakkına sahiptir.

Ancak rücu hakkının kullanılabilmesi için sigortacı ile sigorta ettiren arasında, kanunen içermesi gereken bütün esaslı unsurları içeren bir sigorta sözleşmesi akdedilmiş olmalı, meydana gelen riziko ve hasarın mevzuat, poliçe genel ve özel şartları uyarınca sigorta teminatının kapsamında olması neticesinde sigorta tazminatı ödenmiş olmalı ve sigortalının zarar sorumlusu üçüncü kişiye karşı talep ve dava hakkı bulunmalıdır.

Heyet teknik incelemesinde Davalının alması gereken önlem ve tedbirleri almadığı , davacının sigortalısının iş yaptırdığı, kişinin açık bırakılan pencere camından içeri girerek hırsızlığı gerçekleştirmesinin kusura etkili olduğu tespiti yapılmıştır. dosyada yer alan tespit ve değerlendirmelerde sigorta şirketi tarafından ödenen 174.556,28-TL tutarın gerçek zararla uyumlu olup olmadığı noktasında bir tespit bulunmamıştır.

Meydana gelen zarardan davalı şirketin sorumluluğu tespit edilmiş olduğundan TTK 1472, 1481 ve Hırsızlık Sigortası Genel Şartları B.7.

Maddesi gereğince davacı sigorta şirketinin rücu hakkının bulunduğu,Davalı şirketin %100 kusurlu olduğu yönünde takdir oluşması halinde 174.556,28-TL tutarın tamamı üzerinden, Davalı şirketin %75 kusurlu olduğu yönünde takdir oluşması halinde 174.556,28-TL tutarın %75 = 130.917,21-TL üzerinden, Davalı şirketin %50 kusurlu olduğu yönünde takdir oluşması halinde 174.556,28-TL tutarın %50 = 87.278,14-TL üzerinden rücu hakkı doğacağı” mütalaa edilmiiştir.

Talimat Mahkemesince itirazlar üzerine alınan 20/08/2024 tarihli ek bilirkişi raporunda, "fabrika duvarında açılan PVC pencere camından 11 değişik tarihlerde zincirleme olarak gerçekleşilen hırsızlık olayın kusurların maddeler halinde belirtilmiştir.

28.01.2018 - 15.04.2018 tarihleri arasında 11 değişik hasar tarihleri sigorta poliçe tarihleri aralığındadır.hasar yeri poliçede yer alan riziko adresiyle uyumludur. fabrikaya girmek için çatıya tırmanırken kolluk görevlileri tarafından yakalandığı açık olan camdan fabrika binasına girilerek, pirinçten yapılma 40 adet makarna kalıbının çalınma olayı poliçede yer alan hırsızlık teminatı ile uyumludur.

Bu çerçevede, ilgili hasarın TTK 1409 madde, Hırsızlık Sigortası Genel Şartları ve Y-...-0-0 numaralı ... Poliçesi kapsamında teminat dahilinde olduğu, Sayın Mahkemenizce sigorta tazminat tutarı hususunda müspet takdir oluşması halinde ; dosyada mevcut sözleşmeler ve teknik inceleme göz önüne alındığında, meydana gelen zarardan davalı şirketin sorumluluğu tespit edilmiş olduğundan, davacı sigorta şirketinin TTK 1472, 1481 ve Hırsızlık Sigortası Genel Şartları B.7.

Maddesi gereğince davacı sigorta şirketinin ödemiş olduğu tutar üzerinden kusur oranı bispetinde rücu hakkının bulunduğu, Davalı şirketin %100 kusurlu olduğu yönünde takdir oluşması halinde 174.556,28-TL tutarın tamamı üzerinden, Davalı şirketin %75 kusurlu olduğu yönünde takdir oluşması halinde 174.556,28-TL tutarın %75 = 130.917,21-TL üzerinden, Davalı şirketin %50 kusurlu olduğu yönünde takdir oluşması halinde 174.556,28-TL tutarın %50 = 87.278,14-TL üzerinden rücu hakkı doğacağı..." mütalaa edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davacı sigorta nezdinde 31/12/2017-31/12/2018 tarih aralığında Hırsızlık Sigortası Genel Şartları ve Y-...-0-0 numaralı ... Poliçesi kapsamında sigortalı dava dışı şirketin fabrikasında 28.01.2018 - 15.04.2018 tarihleri arasında olmak üzere 11 ayrı hırsızlık olayının meydana geldiği, pirinçten yapılma 40 adet makarna kalıbının çalındığı, davacının bu hırsızlık sebebiyle sigortalısına 04/10/2018 tarihinde 174.556,28 TL ödemede bulunduğu, yapılan ödemenin teminat kapsamında olduğu görülmüştür.

Davalı ile dava dışı sigortalı işveren tarafından 01/01/2016 tarihinde Özel Güvenlik Hizmeti Sözleşmesi ve teknik şartname imzalandığı, buna göre davalının hasar tarihlerinde dava dışı sigortalı şirketin güvenlik hizmetinden sorumlu olduğu anlaşılmıştır.

Meydana gelen hırsızlık eyleminde tarafların kusur durumunun tespiti için alanında uzman bilirkişilerden rapor alınmış, hırsızlık eyleminin 11 ayrı kez aynı şekilde gerçekleştirildiği, hırsızların açık pencereden girmek suretiyle hırsızlık eylemini gerçekleştirdikleri, davalının gerekli güvenlik önlemlerini sağlayamamış olması sebebiyle %100 kusurlu olduğu hususunda mahkememizde tam bir vicdani kanaat oluşmuştur. Ayrıca bilirkişi heyetinden davacı sigortanın dava dışı sigortalısına yaptığı ödemenin yerinde olup olmadığı hususunu da incelemesi talep edilmiş, ayrıntılı ve denetime elverişli şekilde hazırlanan rapor ile ödemenin yerinde ve hasar miktarıyla uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Davacı sigorta, sigortalısına yaptığı ödeme sonrası sigortalısının yerine geçer ve haksız fiil sebebiyle sorumlu olan kişi ve kurumlara kusurları oranında rücu hakkı elde eder. Somut olayda da davacı sigorta şirketi, dava dışı sigortalına ödeme yapmış ve onun yerine geçmiştir. Yaptığı ödemenin rücusunu davalının kusuru oranında talep edebilir. Somut olayda davalının tam kusurlu olduğu gözetildiğinde sigorta şirketi sigortalısına yaptığı ödemenin tamamını davalı güvenik şirketinden talep edebilecektir. Bu nedenle davacının rücu talebi kadar alacaklı bulunduğu değerlendirilerek davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip .. · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır