İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/23 K.2025/255

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin 10/01/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle. 06.01.2022 tarihinde saat 19:00 sıralarında, ... Mahallesi, ... Caddesi, ... Sokak kavşağında karşıdan karşıya geçmek üzere olan müvekkiline, ruhsatı davalı ...

Turizm Otomotiv Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye ait, sevk ve idaresi davalı ...'de olan ... plakalı araç, İnönü caddesi üzerinde ... istikametine seyir halinde iken Metin sokak kavşağına yaklaştığı esnada aracının ön kısımları ile karşıdan karşıya geçmekte olan yaya müvekkiline çarptığını ve çarpmanın etkisiyle ağır derecede yaralandığını, davalı sürücü ... hakkında taksirle yaralanma suçuna sebebiyet vermesinden dolayı... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ...

Soruşturma no'lu dosyasından ceza soruşturması açıldığını, yapılan soruşturma neticesinde 2022/... no'lu iddianame tanzim edildiğini, şüpheli ...'in dikkat ve özen yükümüne aykırı şekilde araç kullanmak suretiyle atılı suçu işlediğini ve cezalandırılması amacıyla hakkında ceza davası açıldığını ve söz konusu dosya .... Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2022/....

Sayılı dosyası üzerinden halen derdest olduğunu, kaza nedeniyle meydana gelen zararlar nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100,00-TL maddi tazminat ve 30.000,00-TL manevi tazminat taleplerinin bulunduğunu, HMK 334 madde gereğince adli yardım talebinde bulunduklarını ve fazlaya ve faize ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; davalılardan ... Turizm Otomotiv Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Adına kayıtlı, kazaya karışan ... plakalı aracın 3. Kişilere devir ve temlikinin önlenmesi amacıyla teminatsız olarak ve yine işbu maddi ve manevi tazminat davasına esas teşkil etmek üzere, davalı ... ile davalı ... Turizm Otomotiv Sanayi Ve Ticaret A.Ş.'ye ait varsa adına kayıtlı taşınmazlar ve araçlar üzerine teminatsız olarak ihtiyati tedbir konulmasını ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle. Davaya konu trafik kazasına ilişkin açılan .... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ...

E. Sayılı dosyasının derdest olduğunu, kusur oranlarının belirlenmediğini, müvekkilinin asli kusurlu olduğu iddiasının gerçeği yansıtmadığını, kusuru bulunmadığını, yolun ve trafiğin koşullarına göre uygun bir hız ile seyir halinde iken davacının bir anda yola atlamak suretiyle kazanın oluşumuna sebebiyet verdiğini, öncelikle kusur oranlarının belirlenmesinin gerektiğini, ceza davasının işbu dava yönünden bekletici mesele yapılması gerektiğini,

müvekkilinin yol durumu ve trafik yoğunluğunu da nazara alarak yaklaşık 20 km gibi bir hız ile seyir halinde iken kolluk tarafından düzenlenen KTT'da da açık olduğu üzere davacı tarafın bir anda yola atlayarak müvekkilin aracının sağ tarafı ile kendisine çarpmasına sebebiyet verdiğini, davacının hastaneye götürülerek tedavisinin gerçekleştirildiğini, yaralanmalar nedeniyle oluşabilecek maddi tazminattan müvekkil ve diğer davalıların sorumluluğu bulunmadığını, kazanın oluşumuna fiilleri ile sebebiyet veren ağır kusurlu tarafın davacı olduğunu, davacının dosyaya herhangi bir maluliyet raporu sunmadığını,

sağlık problemlerinin kaza neticesinde oluşup oluşmadığı, illiyet bağı bulunup bulunmadığının belirlenmesi gerektiğinden ATK'dan rapor alınması gerektiğini, müvekkilinin maddi tazminata ilişkin bir sorumluluğu olmadığını, bir zarar söz konusu olsa dahi bu zararın zorunlu mali sorumluluk poliçesi kapsamında kaldığını, ... plakalı aracın ... sigorta A.Ş. nezdinde Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ve ... ... Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile diğer davalı ...

Turizm Otomativ San. Ve Tic. A.Ş. tarafından sigortalattırıldığını, davacının kaza nedeniyle manevi zarara uğradığını iddia etmiş ise de işbu iddianın da gerçeklikten uzak olduğunu ve bedelinin fahiş olduğunu, zenginleşme aracı olarak kullanılamayacağını, olgular ile kaza arasında bir illiyet bağı bulunup bulunmadığının belirli olmadığını, davacının adli yardım ve ihtiyati tedbir taleplerinin reddedilmesini, .... Asliye Ceza Mahkemesi ...

E. Sayılı dosyasının iş bu dosya için bekletici mesele yapılmasını, Kazanın oluşumunda müvekkilin kusuru bulunmadığının tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilerek, kusur izafesi yapılmasını, davacı yanın maluliyet durumunun tespiti için ve tespit edilebilecek maluliyetlerin kaza ile illiyet bağı bulunup bulunmadığının belirlenebilmesi için ATK'dan rapor alınmasını, davacı yanın hukuki dayanak ve gerçeklikten yoksun tüm taleplerinin reddedilerek davanın reddine karar verilmesini ve yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacı yan üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Davalı ... Tur Oto. San. Ve Tic. A.Ş. vekilinin cevap dilekçesinde özetle. Dava konusu kaza tarihinde ... sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın müvekkili adına kayıtlı olmakla birlikte, müvekkil şirketin araç kiralama faaliyetiyle iştigal etmekte olduğunu, ... plakalı aracın da uzun süreli olarak kiralandığını, dava konusu kaza bakımından araç işleteninin müvekkil şirket olmadığını, bu aracın kazanın meydana geldiği tarihte ... ... SAN. VE TİC.

A.Ş'nde 24 aylık uzun dönem için kirada bulunduğunu, aracın zilyetliğini devralarak aracın işleteni halinde geldiğini, aracın bu şirketin tasarrufu altında bulunduğunu, müvekkil şirket açısından pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddi gerektiğini, motorlu araçların sebep olduğu trafik kazalarından doğan sorumluluğun işletene ait olduğunu, işletenin de aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişi olduğunu, bu sebeple işletenin aracı kiralamış olan ... ...

SAN. VE TİC.

A.Ş olduğunu, davacı ile ... plakalı araç sürücüsü diğer davalı ...'in kusur oranlarının tespiti için mahallinde keşif icra edilerek bilirkişi heyetinden kusur tespiti için rapor alınması gerektiğini, salt trafik kazası tespit tutanağına dayanılarak diğer davalı ...'e ve müvekkil şirkete kusur isnat edilmemesi gerektiğini, davacıların kazaya ağır kusuru ile sebep olduğunun tespiti halinde davanın reddinin gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte bir an için ... plakalı araç sürücüsünün kusurlu olduğu ve zarar oluştuğu düşünülse dahi ZMSS ve Kasko Poliçesi kapsamında sigorta şirketi tarafından karşılanacağı,

davanın reddini talep ettiklerini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin cevap dilekçesinde özetle.

Davaya konu olan kaza sebebiyle davacının talebinin değerlendirilebilmesi için gereken makul evrakların tamamının müvekkil şirkete iletilmediğini, davacının dava açma hakkı bulunmadığından davanın usulen reddi gerektiğini, trafik kazasına karışan ... plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde 18.08.2021 - 18.08.2022 vadeli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalı olduğunu, müvekkil şirketin sigortalısının kusuru oranında ve teminat limitleri ile sınırlı sorumlu olduğunu, sigortalının zarara sebebiyet verdiğini ispat yükünün davacıda olduğunu, somut delillerle kanıtlanması gerektiğini,

ancak bu hususu kanıtlar hiçbir evrak ibraz edilmediğini, araç sürücüsünün kusurunu ispatlayamadığını, müvekkilin sorumluluğunun sona erdiğinin kabulü gerektiğini, aksi kanaatte olunması halinde kusur durumunun tespiti için Adli Tıp Trafik İhtisas Kurulu'ndan rapor alınması gerektiğini, davacınn maluliyet oranını gösterir raporunun alınması gerektiğini, tedavi giderleri açısından sigorta şirketlerinin sorumluluğunun sona erdiğini, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın bu masrafların SGK tarafından karşılanacağını, Genel Şartlarda açıklandığı üzere;

mağdurun tedavi süresince ortaya çıkan çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler -yani geçici iş göremezlik talepleri,tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri ve diğer tüm tedavi giderleri tedavi/sağlık giderleri teminatı dahilinde olmakla;

işbu teminat bakımından yapılan prim aktarımı gereğince SGK'nın sorumlu olduğunu, bakım giderlerinin de tedavi gideri sayılacağından müvekkil şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, geçici iş göremezlik ödeneğine ilişkin davanın Müvekkil Şirket adına reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı tarafından resmi belge sunulmaması durumunda gelirin asgari ücret üzerinden esas alınması gerektiğini, temerrüt tarihinin dava tarihi olarak alınması ve yasal faize hükmedilmesi gerektiğini, dava konusu taleplerin zamanaşımına uğradığını ve zamanaşımı sebebiyle davanın reddine davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER

- İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinin 2023/... sayılı 13/09/2023 tarihli kusur raporu, - İstanbul Adli Tıp Kurumu... Adli Tıp İhtisas Dairesinin 2023/... tarih 24/11/2023 sayılı maluliyet raporu, - İstanbul Adli Tıp Kurumu İkinci...Kurulu 2024/... tarih 05/06/2025 sayılı maluliyet raporu, - SMMM ...'nın tanzim etmiş olduğu 02/05/2023 tarihli bilirkişi raporu, -Aktüerya Bilirkişi ...'in tanzim etmiş olduğu 02/12/2024 tarihli raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Yapılan yargılama, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, 06/01/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası ve buna bağlı olarak davacının yaralanması nedeni ile maddi manevi tazminat istemine ilişkin tazminat davası olduğu anlaşıldı. Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiştir. Dava şartlarına ilişkin eksik ve incelenmesi gereken ilk itiraz bulunmadığı anlaşıldıktan sonra tarafların sulh olma imkanı bulunmadığından uyuşmazlık noktaları belirlenip tahkikat aşamasına geçilmiş, deliller toplanıp bilirkişi raporu alınmak suretiyle sonuca gidilmiştir.

İstanbul ... Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından hazırlanan 13/09/2023 tarihli raporunda; "...A)Sürücü ..., idaresindeki araç ile meskun mahal içi yolda seyir halinde iken, yola gereken dikkat ve özeni göstermesi, aracının hızını mahal şartlarına uygun hale getirip müteyakkız şekilde hareket etmesi gerekirken, bu hususlara riayet etmeyerek, yolun sağından kaplamaya giren yayaya aracının ön kısmı ile sadmesi nedeniyle meydana gelen olayda, tali derecede kusurludur.

B)Yaya ..., karşıdan karşıya geçiş yapmadan önce yolu yeterli ve gerekli şekilde kontrol etmesi, sol tarafından yaklaşan ilk geçiş hakkına sahip araçların varlığı halinde bu araçlar geçişlerini tamamladıktan sonra kontrollü bir şekilde kaplamaya girmesi gerekirken, bu hususlara riayet etmeyerek, sol tarafından yaklaşan ilk geçiş hakkına sahip araca rağmen kontrolsüzce kaplamaya girmesi sonucu meydana gelen olayda, asli kusurludur.

Sonuç: Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda. A)Sürücü ...'in, %20 (yüzde yirmi) oranında kusurlu, B)Yaya ...'un, %80 (yüzde seksen) oranında kusurlu olduğu...” mütalaa edilmiştir. Bu rapor usul ve esasa uygun görülmekle hükme esas alınmıştır.

Kusurdan sonra maluliyete ilişkin yapılan değerlendirmede;

İstanbul ...İhtisas Adli Tıp Kurulu tarafından hazırlanan 05/06/2025 tarihli raporunda;“...Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi hakkında yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildiğinde;I.Kas-İskelet Sistemi, Lomber omurganın özürlülük oranları, Tablo 1.1 Kategori II’ye göre; 1.Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının %8 (yüzdesekiz) olduğu,2.İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği,3.Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı...” mütalaa edilmiştir. Bu rapor usul ve esasa uygun görülmekle hükme esas alınmıştır.

Alınan rapor taraflara tebliğ edilmiş; itiraz doğrultusunda dosyamız İstanbul Adli Tıp Kurumu İkinci Üst Kuruluna gönderilmiştir.

İstanbul Adli Tıp Kurumu İkinci Üst Kurulu 2024/1758 tarih 05/06/2025 sayılı maluliyet raporu özetle; "...... hakkında düzenlenmiş adli ve tıbbi belgelerde bildirilen veriler İkinci Üst Kurulca tekrar değerlendirildiğinde. Mevcut belgelere göre; ... kızı, 1978 doğumlu, ...’un 06/01/2022 tarihinde geçirdiği trafik kazasıyla illiyetli yaralanmasının.

A- 20/02/2019 tarih ve 30692 sayılı resmi gazetede yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi hakkında yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildiğinde. Kas-İskelet Sistemi, Lomber omurganın özürlülük oranları, Tablo 1.1 Kategori II’ye göre.

Kişinin tüm vücut engellilik oranının %8 (yüzdesekiz) olduğu, B- İyileşme (geçici iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği, C- Başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı, ancak iyileşme süresi içerisinde 1 (bir) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği..." Mütalaa edilmiştir.

Davalı ... Turizm şirketinin aracın işletmesinin uzun dönem kira sözleşmesi nedeniyle kendisinde olmadığına dair savunması nedeniyle mahkememizce davalı ...

Turizm'in ticari defterlerinin incelenmesi suretiyle davaya konu aracın 3. kişiye kiralandığı bildirildiğinden bu kiralamaya ilişkin sözleşme gereği alınan kira bedellerinin faturalandırılıp faturalandırılmadığı, vergi dairesine bildirim yapılıp yapılmadığı, buna göre gerçek bir kiralama olup olmadığı hususunda SMMM bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş olup, görevlendirilen SMMM bilirkişi ...'nın 02/05/2023 tarihli raporu özetle:"...1.

Davalı ......A.ş. ile dava dışı ... ...A.Ş. arasında 24.09.2020 tarihli ... numaralı Ek protokol kapsamında ... plakalı araç 24.09.2020 tarihinde 24 ay süre ile uzun dönem kira sözleşmesi ile kiralanmış ve aynı tarihte araç dava dışı şirkete teslim edilmiştir.

2. ... plakalı aracırı uzun dönem kiralandığına ilişkin Ek kira sözleşmesine ait Damga vergisi beyannamesi, davalı ... ..A.Ş. tarafından bağlı olduğu vergi dairesine 23.10.2020 tarihinde süresinde beyan edilmiş ve süresinde tahakkuk çıkartılmıştır. 3.Davalı ... tarafından, dava dışı ... ...A.Ş'ne kira dönemi başlangıcından itibaren kira faturaları kesilmiş ve bu faturalar dava dışı şirkete elektronik ortamda tebliğ edilmiştir." Şeklinde görüş bildirmiştir.

Dosya tazminat hesabı için dosya aktüer bilirkişiye tevdii edilmiştir.

Mahkememizce görevlendirilen Aktüerya Bilirkişi ...'in 02/12/2024 tarihli raporunda:"...1-Geçici işgöremezlik tazminatının 8.486,17 TL olduğuna, sürekli işgöremezlik tazminatının 96.243,34 TL olduğuna, bu tazminat tutarlarından davalıların müteselsilen sorumlu oldukları (Davalı Sigorta Şirketinin Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasına ve Kasko Sigortasına göre ödenecek tazminat tutarları dâhilindeki limitlerle sorumlu olduklarına) 2- Bakıcı gideri tazminatının 1.000,80 TL olduğuna, 3-Bu tazminat miktarlarına temerrüt tarihlerinden itibaren faiz uygulanması gerektiğine...' Şeklinde görüş bildirmiştir.

Rapor taraflara tebliğ edilmiş; davacı vekili tarafından talep arttırım dilekçesi sunulmuştur.

Tüm dosya kapsamından; uyuşmazlık konusu, davacının 06/01/2022 tarihinde meydana gelen kazada zarara uğrayıp uğramadığı, kalıcı/geçici maluliyete uğrayıp uğramadığı ve bakıcı gideri oluşup oluşmadığı, bunların miktarları ile davalılardan tahsili gerekip gerekmediğine ilişkindir.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler tarafından kusur ve maluliyet hesabı yapılmış; yapılan ve hükme esas alınan tespitlere göre davacı yayanın %80 oranında kusurlu olduğu, maluliyet oranının %8 (yüzdesekiz) olduğu, iyileşme (geçici iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği, iyileşme süresi içerisinde 1 (bir) ay boyunca başka birisinin yardımına ihtiyaç duyabileceği tespit edilmiştir.

Davalı ...'e ait %20 kusur oranı ve belirtilen maluliyet oranına ilişkin alınan son aktüer raporu dosya içeriğine toplanan delillere, Yargıtay içtihatlarına uygun ve karar vermeye elverişli bulunduğundan hükme esas alınmış; davalı ... Turizm Otomotiv Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi yönünden dava konusu aracın dava dışı kişiye uzun dönemli olarak kiralandığının tespit edilmesi nedeniyle kaza tarihinde 2918 sayılı KTK 3. Maddesi uyarınca işleten sıfatına haiz olmadığından pasif husumet yokluğu nedeniyle davacının davasının reddine karar verilmiş; diğer davalılar yönünden bilirkişi tarafından belirlenen ve talep arttırım dilekçesinde talep edilen tazminat kalemleri yönünden kabulüne, kalan kısım için reddine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Davacı tarafından resmi kayıtlara göre dava açıldığından ve uzun dönem kiralama hususu bilinemeyeceğinden davalı ... Turizm şirketi lehine vekalet ücreti takdir edilmemiştir. (Aynı yönde Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 17/11/2015 tarih ve 2015/11658 E., 2015/12308 K. Sayılı kararı)

13/03/2025 Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır