İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/118 K.2026/403

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin 24/09/2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; ... Asliye Hukuk Mahkemesinde ... Esas sayılı dosyası ile ...tarafından müvekkil şirket ... ... Anonim Şirketi ("... Elektrik") aleyhine ikame edilen dava ile ... İlı, ...

İlçesi, ... köyünde elektrik hattına ait pilondan kaynaklanan arıza nedeniyle 60 adet 25 yaşlarında zeytin ağacı ile 8 adet 25 yaşlarında badem ağacının yandığından bahisle oluştuğu iddia edilen zararların tazmini talep edildiğini, Yargılama neticesinde ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Karar sayılı ilamı ile davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, bahse konu karara istinaden müvekkili şirket aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün 2014/...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, müvekkili şirket tarafından bahse konu icra dosyasına ödeme yapıldığını, bahse konu tutarın davalılardan tahsili bakımından .... İcra Müdürlüğümün 2018/... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, takip borçlularından ... Sigorta A.Ş, (...

Sigorta A.Ş.) tarafından poliçe kapsamına denk gelen %10 sorumluluğa istinaden 10.208,65 TL ödeme yapıldığını, davalılar ile müvekkili şirket arasında 02.09.2010 başlangıç tarihli poliçe ile sigortacı davalılar üçüncü şahısların yangın dolayısıyla uğrayacakları zararları teminat altına alındığını, poliçe hükümlerine göre müşterek sigortacıların sorumuluk paylarının, ... Sigorta A.Ş. %30, ... Sigorta A.Ş. %20, ... Sigorta A. Ş. %20, ... Sigorta A.Ş. %15, ...

Sigorta A.Ş. %10, ... Sigorta A.Ş. %5, olduğunu, bu nedenlerle davanın kabulüne, .... İcra Müdürlüğünün 2018/...

Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe itirazın iptali ile takibin devamına, davalıların haksız itirazı nedeniyle takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, takip konusu alacağın avans faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen ve müşterek tahsiline karar verilerek, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Sigorta vekilinin 11/10/2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle.

Davacının talepleri zamanaşımına uğramış olmakla zamanaşımı definde bulunduklarını, davacı tarafından davanın 2012 yılında ikame edildiği ve ödemeyi 2014 yılında yaptığı beyanından da anlaşılacağı üzere dava konusu talepler zamanaşımına uğramış olmakla davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesini, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun %20 olduğu ve 3. Kişiler yönünden teminat limitinin üst limitinin toplam 10.000-USD olduğunun görüldüğünü, bir an için esasa ilişkin talepler kabul edilse dahi 3. Kişiler yönünden azami limit 10.000-USD olarak esas alınması gerektiğini,

her ne kadar davacı tarafından müştereken ve müteselsilen talepte bulunulmuş ise de; söz konusu poliçe müşterek teminat verilerek koasürans esası ile tanzim edildiğini, müvekkili şirketin sorumluluğu sadece %20 oranında olduğunu, bu nedenlerle davanın usulden ve esastan reddi ile kötüniyetli davacının % 20 den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta vekilinin 01/11/2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle. Davacı ... ... A.Ş.’nin ticari faaliyetlerinin devamı esnasında 3.şahıslara verilebilecek zararları teminat altına almak üzere, müvekkili şirketin “jeran”, ... Sigorta A.ş., ... Sigorta A.ş., ... Sigorta A.ş., ... A.ş. Ve ...

Sigorta A.ş.’nin ise “koasürör” olarak yer aldığı sigorta şirketleri tarafından, 31.08.2010/2011 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... numaralı Üçüncü Kişilere Karşı Sorumluluk, Ürün Sorumluluk ve Çevre Kirliliği Sorumluluk Sigorta Poliçesi düzenlendiğini, adı geçen bu sigorta poliçesinde, ... Sigorta A.ş. %30, ... Sigorta A.ş. %20, ... Sigorta A.ş. %20, ... Sigorta A.ş. %15, ... A.ş. %10 Ve ...

Sigorta A.ş. ise %5 pay ile sorumluluğu bulunduğunu, Sigorta Poliçesi ile sigortalının sorumluluğu bulunan her bir zarar ile ilgili olarak “3.Kişilere Verilecek Zararlara İlişkin Sorumluluk” 10.000.000 USD ile, “Verilen Hizmet Esnasında oluşabilecek Ürün Sorumluluk zararları” 10.000.000 USD ve “Çevre Kirliliğine İlişkin Sorumluluk” ise 10.000.000 USD limit ile teminat altına alındığını, meydana gelen zarar, sigorta poliçesinde belirtilen 50.000 USD muafiyet sınırları altında kaldığından müvekkili şirketin oluşan zarardan bir sorumluluğunun bulunmadığını, dava dilekçesine bakıldığında, olayın meydana geliş şeklinin; ”...

İli, ... İlçesi, ... Köyünde elektrik hattına ait pilondan kaynaklanan arıza nedeniyle 60 adet 25 yaşlarında zeytin ağacı ile 8 adet 25 yaşlarında badem ağacının yandığı” şeklinde tarif edildiği, bu tariften de anlaşılacağı üzere, zarara sebebiyet veren olay “muhtemelen voltaj iniş ve çıkışları” olduğunu, bu nedenlerle, zarara sebebiyet veren olay “voltaj iniş çıkışlarından” kaynaklanan bir zarar olduğundan uygulanması gereken muafiyet 50.000 USD’dir.

Olay tarihindeki USD kuru esas alındığında (1 USD=1.62590-TL) uygulanması gereken muafiyet bedelinin TL bazında karşılığının 81.295,00-TL olduğunu, ... Asliye Hukuk Mahkemesi’nin ...

Karar sayılı kararı ile ödenmesine karar verilen zararın 49.358,80-TL olduğu göz önüne alındığında, tespit edilen zarar bedelinin 81.295,00-TL muafiyet sınırının altında kaldığı anlaşıldığını, müvekkili şirketin “MUAFİYET ALTI” kalan zarardan sorumlu tutulması söz konusu olamayacağından, huzurda açılmış bulunan davanın reddine karar verilmesini, bu sebeplerle müvekkili şirketin dava açılmasına sebebiyet vermesinin söz konusu olmadığını, bu sebeple müvekkili şirketin yargılama masrafları ve vekalet ücretinden sorumlu olmadığını, bu doğrultuda öncelikle “zamanaşımı” itirazımızın değerlendirmeye alınarak huzurda açılmış bulunan davanın reddine,

“zarara sebebiyet veren olay sonucunda ödenmesine karar verilen bedelin “muafiyet altı” kalması nedeniyle haksız ve yasal dayanağı bulunmayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta (Yeni ünvan ... Sigorta) vekilinin 27/11/2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacının ticari faaliyetleri esnasında 3. Şahıslarda oluşabilecek zararları teminat altına almak üzere müvekkili şirketin "koasürör" olarak yer aldığı ve ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta, ... Sigorta ve ...

Sigorta ile müşterek olarak kestiği "Üçüncü Kişilere Karşı Sorumluluk, Ürün Sorumluluk ve Çevre Kirliliği Sorumluluk Sigorta Poliçesi" düzenlendiğini, bu sigorta poliçesinde müvekkili şirketin %5 pay ile sorumluluğu bulunduğunu, ancak meydana gelen zarar işbu poliçede belirtilen 50.000-USD muafiyet sınırı altında kaldığından müvekkili şirketin de oluşan zarardan bir sorumluluğu bulunmadığını, sigorta poliçesinin muafiyet bölümünde "her bir hasarda uygulanmak üzere voltaj dalgalanmaları sebebiyle oluşacak hasarlarda 50.000 USD diğer hasarlarda 10.000 USD muafiyeti" olduğu belirtildiğini,

ilgili hasar voltaj iniş çıkışlarından kaynaklandığından 50.000 USD muafiyet sınırının altında kalan hasarın teminat dışında kaldığını, ayrıca müvekkili şirket poliçe gereği doğrudan zararlardan sorumlu olduğundan, gelir kaybı olarak bahsedilen zarar ise dolaylı zarar niteliğinde bulunduğundan bu zarar teminat altında olmadığını, bu nedenlerle öncelikle talep konusu hakkında zamanaşımı süresi dolduğundan davanın zamanaşımı nedeniyle usulden reddini,

mahkeme aksi kanaatteyse müvekkili şirket poliçe teminatı dışındaki tazminat taleplerinden sorumlu bulunmadığından ayrıca poliçe muafiyet sınırı altında kalan talep olduğu için talebin reddine karar verilerek, mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta Şirketine usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

DELİLLER

-....İcra Müdürlüğü'nün 2018/... Esas sayılı dosyası aslı -Bilirkişi Mali Müşavir ... Elektrik Elektronik Mühendisi ... ve Nitelikli Hesap Uzmanı ...'nin 04/01/2021 tarihli bilirkişi heyet raporu, -Nitelikli Hesap Uzmanı ..., elektrik Mühendisi ... ve Sigorta uzmanı ... tarafından sunulan 14/07/2025 tarihli bilirkişi kök raporu ve 05/01/2026 tarihli bilirkişi ek raporu,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Yapılan yargılama, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, takip talebine itirazın iptaline ilişkindir. İİK m.67’de "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir" hükmüne yer verilmiştir.

Davaya konu ....İcra Müdürlüğü'nün 2018/... esas sayılı dosyası celp edilmiş, incelenmesinde; Alacaklısının ... ... A.Ş. olduğu, borçlusunun ... Sigorta A.Ş., ... Sigorta A.Ş., ... Sigorta A.Ş., ... Sigorta A.Ş. olduğu, takip konusu alacak miktarının 73.924,08TL, takibin ilamsız icra yoluyla takip olduğu, ödeme emrinin borçlulara tebliğ edilmiş olduğu, borçluların ayrı ayrı İcra Müdürlüğü'ne itiraz dilekçesini sunmuş olduğu ve takibin İİK m.66 gereğince durdurulduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizin ... Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilinin istinafı üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14.Hukuk Dairesi'nin 2021/2062 Esas - 2025/68 Karar sayılı 28/01/2025 tarihli kararı ile Mahkememiz kararı "...iddia ve savunma yazıldıktan sonra bilirkişi raporundan aynen alıntı yapılmış ve bunun dışında delillerin değerlendirilmesi ile hukuki nitelendirme bakımından mahkemece bir gerekçe yazılmamıştır.

Oysa davacı vekilinin, bilirkişi raporuna ve özellikle muafiyet ile poliçedeki diğer özel hükümlere yönelik ciddi itirazları bulunmaktadır. Bu nedenle bu itirazların ek raporla karşılanması, gerekçeli kararda da bu sonuca ne şekilde varıldığının tarafların sunduğu delillerle bağlantı kurularak açıklanması gerekmektedir.

Tarafların iddia ve savunmaları özetlendikten sonra sadece bilirkişi raporundan alıntı yapılarak, daha sonra işbu bilirkişi raporu dosya içeriğindeki belgelere uygun ve karar vermeye elverişli bulunduğu belirtilip bu şekilde davanın reddine karar verilmesi, hukuki dinlenilme hakkının ihlali niteliğindedir.

Nitekim Yargıtay uygulamalarına göre de kararın gerekçesinde maddi olay saptanmalı, hukuki niteliği ve uygulanacak hukuki kurallar belirlenmeli, bu konuda gerekli inceleme ve delillerden söz edilmeli, hukuk kuralları somut olaya uygulanmalı ve sonunda hüküm kurulmalıdır. Maddi olgularla hüküm fıkrası arasındaki hukuki bağlantı da ancak bu şekilde kurulabilecek, ayrıca yasal unsurları taşıyan bu gerekçe sayesinde, kararların doğruluğunun denetlenebilmesi mümkün olacaktır.

Ancak mahkemece bu şekilde işlem yapılmayarak, bilirkişi raporunun bir kısmı aynen kopyalanıp, başka bir değerlendirme yapılmadan karar verilmesi usule uygun olmadığından ortada denetlenecek bir karardan söz edilemez...." gerekçesiyle kaldırılmış ve yeniden yargılama yapılmak üzere Mahkememize gönderilmiştir.

Bozma kararı doğrultusunda Mahkememizce verilen 26/02/2025 tarihli tensip ara kararı gereğince, bozma öncesi rapor alınan bilirkişilerden farklı olarak Karar İlamı doğrultusunda yeniden rapor alınmasına karar verilmiştir.

Mahkememizce re'sen görevlendirilen Nitelikli Hesap Uzmanı ..., elektrik Mühendisi ... ve Sigorta uzmanı ... tarafından hazırlanan 14/07/2025 tarihli bilirkişi kök raporu ve 05/01/2026 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "...Mevzuat gereği yangına sebebiyet veren orta gerilim hatlarının kontrolü — denetiminin davacı dağıtım şirketi uhdesinde olduğu, yönetmeliğe göre kuvvetli akım tesislerinin her türlü işletme durumunda, cana ve mala herhangi bir zarar vermeyecek ve tehlike oluşturmayacak bir biçimde yapılması,

yangın tehlikesi bulunan yerlerdeki sigortalı ayırıcılarda oluşabilecek arkların yaratacağı yangın tehlikesini en aza indirmek üzere, bu tip ayırıcıların bulunduğu direklerin altına 10 cm. kalınlığında ve 3 metre yarıçapında bir bölgeye mıcır dökülecek veya grobeton atılması gerektiği, gözetildiğinde yangına sebebiyet verilmiş olması nedeniyle davacı dağıtım şirketinin kusurlu olduğu, Yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve ....

İcra Müdürlüğü'nün 2014/... Esas sayılı dosyasında takibe konulmuş, sigortalı şirket tarafından 80.850,00 TL ödeme gerçekleştirildiği, Poliçe şartlarına uygun şekilde 10.000,00 USD (16.300,00 TL) muafiyet uygulandığında, kalan zarar 64.550,00 TL olmakta, bu tutardan ... Sigorta tarafından daha önce ödenen 10.208,65 TL düşüldüğünde bakiye zarar 54.341,35 TL olarak hesaplandığı, Bu zarar, koasürans oranlarına göre ... Sigorta (18.113,78 TL), ... Sigorta (12.075,85 TL), ...

Sigorta (12.075,85 TL), ... Sigorta (9.056,89 TL) ve ... Sigorta (3.018,96 TL) arasında paylaştırıldığı,bu çerçevede ... Elektrik, poliçe gereği kendi üzerinde kalan muafiyet tutarını karşıladıktan sonra, diğer sigortacılara rücu ederek kendi hisseleri oranında tazminatın ödenmesinin uygun olduğu,..." yönünde kanaat bildirilmiştir.

Dava konusu olay, 06.07.2011 tarihinde ... İlçesi, ... Köyü'nde ... Elektrik A.Ş.'nin işlettiği elektrik hattına ait bir pylon arızası nedeniyle çıkan yangın sonucunda 60 adet 25 yaşlarında zeytin ağacı ile 8 adet 25 yaşlarında badem ağacının yanarak zarar görmesiyle ilgilidir. Olay, ... Elektrik A.Ş. ile ... Sigorta’nın Jeran (lider sigortacı) olarak yer aldığı, 31.08.2010 – 31.08.2011 vadeli Üçüncü Şahıslara Karşı Sorumluluk Sigorta Poliçesi kapsamında meydana gelmiştir.

Poliçe, koasürans esasına göre ... Sigorta (%30), ... Sigorta (%20), ... Sigorta (%20), Türkiye (...) Sigorta (%15), ... Sigorta (%10) ve ... Sigorta (%5) arasında düzenlenmiş olup, her sigortacının sorumluluğu kendi hissesiyle sınırlı tutulmuştur. Poliçede, üçüncü şahıslara karşı sorumluluk teminatı 10.000.000 USD olarak belirlenmiş ve hasar ödemelerinin Merkez Bankası’nın hasar tarihindeki döviz alış kuru üzerinden yapılacağı hükme bağlanmıştır.

Ayrıca poliçenin özel şartları gereği yangın gibi olaylarda 10.000 USD tutarında muafiyet uygulanacağı düzenlenmiştir.

TTK ve Üçüncü Şahıs Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca sigorta, sigortalının faaliyetinden kaynaklanan ve üçüncü şahıslarda maddi zarara yol açan olaylara karşı teminat sağlamaktadır. Söz konusu zarar, poliçe süresi içinde meydana geldiğinden teminat kapsamındadır. Yargılama sonucunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve .... İcra Müdürlüğü’nün 2014/...

Esas sayılı dosyasında takibe konulmuş, sigortalı şirket tarafından 80.850,00 TL ödeme gerçekleştirilmiştir. Poliçe şartlarına uygun şekilde %10 oranında (8.085,00 TL) muafiyet uygulandığında, kalan zarar 72.765,00 TL olmakta, bu tutardan ... Sigorta tarafından daha önce ödenen 10.208,65 TL düşüldüğünde bakiye zarar 62.556,35 TL olarak hesaplanmaktadır. Bu zarar, koasürans oranlarına göre ... Sigorta (18.766,91 TL), ... Sigorta (12.511,27 TL), ... Sigorta (12.511,27 TL), ...

Sigorta (9.383,45 TL) ve ... Sigorta (3.127,81 TL) arasında paylaştırıldığı,bu çerçevede ... Elektrik, poliçe gereği kendi üzerinde kalan muafiyet tutarını karşıladıktan sonra, diğer sigortacılara rücu ederek kendi hisseleri oranında tazminatın ödenmesinin uygun olacağı anlaşılmakla; yapılan hesaplama sonucunda davalının lehine 56.136,73TL yönünden alacaklı olduğu kanaatine varılmış ve takibin kısmen devamı yönünde karar verilmiş, ayrıca davacı tarafça,

davalının itirazının iptali ile takibin devamı yanı sıra davalının haksız ve kötü niyetli olarak icra takibine itiraz ettiğinden bahisle takip konusu asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep edildiğinden aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · E-imzalıdır Hakim ... · E-imzalıdır