İstanbul 22. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/760 K.2025/57

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından dava dilekçesinde özetle;"...

Davacı şirketine Zorunlu Mali Sorumluluk ile sigortalı ... plakalı araç ile ... plakalı araç arasında 07/03/2023 tarihinde ölümlü yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen trafik kazası sonrası ... plakalı araç sürücüsü ...vefat ettiğini, polis memurları tarafından tanzim edilen kaza tespit tutanağında sigortalı araç sürücüsü kusurlu bulunduğunu, müteveffa ...mirasçıları tarafından destekten yoksun kalma tazminatı talepli başvuru yapıldığını, başvuruya istinaden hak sahibine 14/06/2024 tarihinde 275.000,00 TL tazminat ödemesi yapıldığını, konu trafik kazasına ilişkin ceza yargılamasının görüldüğü....

Asliye Ceza Mahkemesi ... sayılı dosyada alınan Adli Tıp Kurumu kusur raporuna göre kusur durumu değişmiş ve sigortalı araç sürcüsü kusursuz, sürücü ...ise tam kusurlu bulunduğunu, bu nedenle verilen beraat kararı kesinleştiğini, davacı şirket tarafından yapılan ödeme sebepsiz kaldığını, davalı tarafa ödenen tazminat haklı bir nedene dayanmadığından davacı şirkete iade edilmesi gerektiğini, bu sebeplerle haksız nedenle ödenen bedelin taraflarına iadesi için ....

İcra Müdürlüğünün 2024/... esas sayılı dosyası ile .... İcra Müdürlüğünün 2024/... esas sayılı dosyasında tahsile tekerrür etmemek kaydı ile icra takibi başlatılmış olup borçluya ödeme emri gönderildiğini, ancak borçlu ilgili takibe haksız olarak itiraz ederek takibi durdurduğunu, iş bu nedenle davaya konu icra takibine yapılan itirazın iptali ve takibin devamı için başvuru zorunluluğunun hasıl olduğunu, sonuç olarak açıklanan nedenlerle ....

İcra Müdürlüğünün 2024/... esas sayılı dosyasına borçlu tarafından yapılan itiraz haksız olduğundan, itirazın iptaline takibin devamına karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafın üzerine bırakılmasına karar verilmesini..." talep ile dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

....Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ....- ... K. Sayılı kararı ile, her ne kadar "davacının Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasıcı olduğu, Zorunlu mali mesuliyet sigortası TTK'nın 1483 ve devamı maddelerinde düzenlendiği, dava TTK'nın 4/1-a maddesinde sayılan "Mutlak ticari dava” mahiyetinde olmakla uyuşmazlığın İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiği kanaatiyle" görevsizlik kararı verilerek 23/09/2025 tarihinde kesinleşen dosya mahkememize gönderilmiş ise de,

Dava ve uyuşmazlık; davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısının karıştığı trafik kazası nedeniyle davalı tarafa yapılan tazminat ödemesinin, sonradan sigortalının kusursuz olduğunun anlaşılması nedeniyle sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanılarak iadesi için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Hukuk mahkemelerinin hangileri olduğu ve bunların kuruluşu 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun 4 ve 5 inci maddelerinde düzenlenmiştir.

Kanunun 6 ncı maddesinin ikinci fıkrasına göre asliye hukuk mahkemeleri, sulh hukuk mahkemelerinin görevleri dışında kalan ve özel hukuk ilişkilerinden doğan her türlü dava ve işler ile kanunların verdiği diğer dava ve işlere bakar. Bu husus 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 2.maddesiyle de teyit edilmiştir. Anılan maddenin ikinci bendi Hukuk Muhakemeleri Kanununda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesinin diğer dava ve işler bakımından da görevli olduğunu vurgulamıştır.

Asliye Ticaret Mahkemeleri de 5235 sayılı Kanunun üçüncü fıkrasında düzenlenmiştir ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5.maddesinin 1 numaralı bendi uyarınca bu mahkemeler, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir.

Bir davanın ticari nitelikte olup olmadığı, bir diğer ifade ile asliye ticaret mahkemesinde görülüp görülmeyeceğinin belirlenmesi işi de Türk Ticaret Kanununun 4.maddesinde gösterilen ilkelere göre yapılmalıdır. Öğretide de benimsenen görüşe göre ticari davalar mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrılmaktadır. Türk Ticaret Kanunu'nun 4.maddesinin 1.bendinin (a) alt bendi uyarınca bu Kanunda düzenlenen hukuk davaları mutlak ticari davalardır. Nispi ticari davalar ise konusu ne olursa olsun, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davalarıdır (TTK.m.4/1). Kanuni düzenleme uyarınca sadece mutlak ya da nispi ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemesinde görülürken, bunlar dışında kalan davalar Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmelidir.

Somut olayda, davacı sigorta şirketinin, ödediği tazminatı sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre sorumlu davalıya rücu ettiği, davalının gerçek kişi olup uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklandığı, bu durum karşısında, haksız fiilden doğan davada genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu, davacı ZMMS sigortacısı olsa dahi taraflar arasında poliçeden doğan bir ilişki bulunmadığı, bu nedenle davanın ticari dava olmadığı, haksız fiile dayalı olarak açılan dava, TTK madde 4 kapsamında ticari dava sayılmayacağı, (İstanbul BAM 9.HD.

2025/1184 E.-2025/1237 K. ) , iş bu nedenle Mahkememizin bu davada görevsiz olduğu, görevli mahkemenin İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşıldığından,HMK 114. Maddesinde.

Mahkemenin görevli olması hususunun dava şartı olarak belirtildiği, HMK 115. maddesinde de, dava şartlarının, yargılamanın her aşamasında mahkemece resen gözetileceğinin açıklandığı, iş bu davanın mahkememizin görev alanında bulunmayıp, Asliye Hukuk Mahkemesinin görevinde olduğu kanaatine varılarak, davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Daha önce davanın açıldığı asliye hukuk mahkemesince de görevsizlik kararı verilerek kesinleşen dosyanın mahkememize gönderildiği görüldüğünden mahkememizce verilen bu kararın istinaf yoluna başvurmaksızın kesinleşmesi halinde .... Asliye Hukuk Mahkemesiyle mahkememiz arasında olumsuz görev uyuşmazlığı doğacağından bu durumda merci tayini için dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine gönderilmesi gerektiği kabul edilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza* Hakim ... · e-imza*