İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/20 K.2025/679

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacıya ait ... plakalı araç ile davalı ... ...

A.Ş.'ye ait ... plakalı aracın çarpışması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonrasında müvekkile ait araçta ciddi anlamda maddi hasar meydana geldiğini, araçtaki hasar bedelinin, hasar nedeniyle araçta oluşan değer kaybı bedelinin ve aracın tamirde geçirdiği süre boyunca kalınan mahrumiyet bedelinin ve ekspertiz ücretinin tazmini için huzurdaki davayı açmak zorunda kaldıklarını, ... plakalı aracın malikinin ... şirketi olduğunu, uzun süreli kiralayanın ... şirketi olduğunu, araç işleteninin zararlardan sorumlu olduğunu, kaza tutanağında davalıya yerleşim yeri dışında karayolunda park etmekten kusur verildiğini,

davacıya ise 44/g maddesinden kusur verildiğini ancak bunun uygun olmadığını, aracının hızını mahal şartlarına göre ayarlamamaktan kusur verilmesinin daha uygun olduğunu, alınan özel raporda davalı tarafın % 75 kusurlu bulunduğunu, araçta 1.232.234,83 TL hasar oluştuğunu, davalıların % 75'inden sorumlu olduklarını, ayrıca araçta 889.867,50 TL değer kaybı oluştuğunu, bunun da % 75'inden davalıların sorumlu olduklarını, araçta oluşan mahrumiyet zararından da davalı araç sahibinin sorumlu olduğunu belirtmiş ve şimdilik 10.000,00 TL hasar, 10.000,00 TL değer kaybı,

10.000,00 TL araç mahrumiyeti ve 10.500,00 TL ekspertiz ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... şirketi vekili davaya cevap dilekçesinde özetle.

Davanın reddinin gerektiğini, husumet yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, aracın 17.06.2023 tarihinde uzun süreli şekilde ... şirketine kiraya verildiğini, işletenin kiracı olduğunu, bu nedenle husumet yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, kusur oranlarına itiraz ettiklerini, sadece kaza tutanağıyla kusurun belirlenemeyeceğini, kusur yönünden bilirkişi raporu alınmasını istediklerini, değer kaybının belirlenmesinde aracın eski kazalarının dikkate alınması gerektiğini, değer kaybının sigorta şirketinden talep edilmesi gerektiğini, ZMSS poliçesinin limitinin dolması durumunda İMSS poliçesinin devreye girdiğini,

davacının araç mahrumiyet iddiasını ispatlayacak bir belge sunmadığını, makul tamir süresinin dikkate alınması, yedek parça bekleme süresinin dikkate alınmaması gerektiğini, davanın ... A.Ş.'ye ihbarını istediklerini belirtmiştir.

Davalı ... şirketi şirketi vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; davalı şirketin husumetini gerektirecek bir durum olmadığını, sorumluluğunun olmadığını, aracın ... şirketinden kiralandığını ve çalışan ...'ya teslim edildiğini, davalı şirketin araç üzerinde fiili hakimiyetinin olmadığının açık olduğunu, husumet yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, alacağın belirli olduğu durumda belirsiz alacak davası açılamayacağını, davalı şirketin sorumluluğunun olmadığını, olayda ...'nın bir kusurunun olmadığını, sürücünün migren hastalığı nedeniyle aracını emniyet şeridine aldığını, sürücünün karakol ifadesinde ''...

Mahallesi, tam mevkisini bilmediğim ... (otoban) üzerinde ilacımı içmek için durduğumda aracımın arkasına ''...'' plaka sayılı gri renk ... marka model otomobil çarptı'' dediğini zorunlu olarak emniyet şeridini kullandığını, davacının arka arkaya çok sayıda şerit değiştirdiğini ve davalı aracına arkadan çarptığını,

ikinci olarak ise Trafik Kaza Tespit Tutanağı polis ekipleri tarafından hem kaza mahallinin incelenmesi ile hemde taraf beyanları dikkate alınarak oluşturulmakta olup davacıya ait aracı kullanan sürücünün trafiği tehlikeye düşürecek şekilde ardı ardına şerit değiştirerek geldiği ve ... plakalı araca arkadan çarptığının sabit olduğunu, ... plakalı aracın sürücüsü gündüz vakti, görüşün açık olduğu yolda kontrolsüz şekilde seyrederken ... plakalı araca arkadan çarptığını, davaya konu kazada %100 kusurlu olanın ... plakalı araç olduğunu, davacı araç sürücüsü ...'nun 18 yaşından küçük ve sürücü belgesiz olduğunu,

olayda %100 kusurlu olduğunu belirtmiş ve davanın reddini istemiştir.

DELİLLER

Araç kiralama sözleşmesi, Kaza tespit tutanağı, eksper raporu, fotoğraflar, trafik tescil kayıtları, tramer kayıtları, taraf beyanları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davacı tarafından açılan dava, haksız fiilden kaynaklanan tazminat davasıdır. Taraflar arasındaki ihtilaf, 17/06/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında kazaya karışan araçların kusur durumu, davacının, meydana gelen trafik kazası nedeniyle davalılardan değer kaybı, hasar bedeli, araç mahrumiyet bedeli ve ekspertiz ücreti talep edip edemeyeceği, talep edebilecek ise miktarları hususundadır.

Deliller toplandıktan sonra dosya, kusur ve davacının aracının uğramış olduğu trafik kazası nedeniyle davalılardan değer kaybı, hasar bedeli, araç mahrumiyet bedeli ve ekspertiz ücreti talep edip edemeyeceği hususlarında rapor düzenlenmesi için ... Makine Mühendisliği Trafik Kürsüsünde görevli Prof.

Dr. ...'a tevdi edilmiş, bilirkişi mahkememize sunmuş olduğu raporunda özetle; "...Dava konusu olaya ilişkin olarak düzenlenen Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre 17.06.2023 günü saat 10:20 sıralarında ... otoyolu ... ayrımından sonra kuzey yönde sürücü ... yönetimindeki ... plakalı aracıyla seyrederken ardı ardına birden fazla şerit değiştirerek o esnada emniyet şeridinde gerekli önlemleri almadan park halinde olan sürücü ... yönetimindeki ... plakalı araca arkadan çarpması sonucu yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.

Kusur, değer kaybı ve araç mahrumiyet zararı yönünden yapılan incelemeler neticesinde dava konusu olayda davacı şirkete ait ... plakalı aracın ehliyetsiz sürücüsü ...'nun % 100 oranında asli kusurlu olduğu, davacı şirketin davalılardan talep edebileceği bir maddi zararının olmadığı..." yönünde görüş ve kanaate varıldığını bildirmiştir. Bilirkişi Raporu dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve hüküm kurmaya elverişlidir.

Tüm dosya kapsamı değerlendirilmekle; İşleten tanımı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde “Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır” şeklinde yapılmıştır.

2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi ise “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar” hükmünü içermektedir.

Bu yasal düzenleme karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahibinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de; bu araçların sahipleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılmasının bir başka kimseye devredilmesi halinde, artık üzerinde fiili hakimiyetin kalmadığı ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının da kalktığı durumlarda o aracı kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekecektir. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi 2021/681 esas, 2024/1386 karar sayılı kararı)

Somut olayda; davalı ... adına kayıtlı, ZMSS'si ... olan, uzun süre kiralayanı diğer davalı ... olan ... plakalı aracın sebep olduğu kazada, davalı ... ile diğer davalı ... arasında uzun süreli kira sözleşmesi olduğu, aracın davalı ...'ın aracı diğer davalıya kiraladığı ve aracın kiralanmak suretiyle kullanıldığı sırada kazanın meydana geldiği görülmektedir. Bu durumda ... İlaç Sanayi ve Ticaret LTD.ŞTİ 'nin aracın işleteni olduğu konusunda tereddüt bulunmamaktadır.

Bu durumda uzun süre ile kiralanan araçtan davalı ...'ın sorumluluğuna gidilemeyeceği anlaşılmıştır.

Alınan bilirkişi raporu ile de, dava konusu olayda davacı şirkete ait ... plakalı aracın ehliyetsiz sürücüsü ...'nun % 100 oranında asli kusurlu olduğu, davalı ...'ya ait araç sürücüsünün kusursuz olduğu ve davacı şirketin davalılardan talep edebileceği bir maddi zararının olmadığı tespit edildiğinden davanın her iki davalı yönünden de reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır