İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/243 K.2021/811

Mahkememizdeki Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali davasının mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 21.02.2005 tarihinden bu yana müvekkilinin davalı kooperatifin üyesi olduğunu, davalı kooperatif üyelik aidatı noter ve yazışma masrafı ve harç parası adı altında müvekkiline ... 37. Noterliğinden iki ihtar çekilerek ödeme yapmasının istendiğini, çekilen ihtarlara müvekkil ...

10. Noterliğinden cevap verildiğini, mukabil ihtar çekilerek borcu olmadığını icraya verilmiş beş dosyada alacağı olduğunu bunların düşmesi halinde yine bakiye alacağı kaldığını ve onun da ödenmesinin istendiğini, davalı kooperatif çekilen mukabil ihtara cevap vermeden, takas ve mahsup yaparak kendi borcunu ödemeden yönetim kurulu kararı ile haksız yere ihraç kararı verilerek müvekkile karar tebliğ edildiğini, verilen ihraç kararı yasalara aykırı olduğundan kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptali ile yargılama masrafları ve vekalet ücretininde davalı taraflara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun olarak yapılan tebligata rağmen davaya cevap vermediği gibi duruşmalara da davalı tarafından gelen olmamıştır.

Mahkememizce dava konusu ... 30. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, ... 18. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası, ... 18. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyaları dosyamız arasına alınmıştır.

Davacının iddiaları ile celp edilen delillerin dosya kapsamında değerlendirilmesi amacıyla mali müşavir ile akademisyen bilirkişi heyetine tevdii edilen dosyaya 03/09/2021 tarihinde tanzim olunan bilirkişi raporunda özetle;

Davalı Kooperatif tarafından incelemeye ticari defter, kayıt belge sunulmamıştır.

İhtarnameler :

Davalı tarafından gönderilen 22.11.2019 ve 30.12.2019 tarihli ödeme ihtarnameler içerikleri ile davacının 30.01.2020 tarihli cevabi ihtarnamesi ve davalının 27.02.2020 tarihli ihraç kararı ihtarnamesi içerikleri raporda ayrıntılı olarak dökümü yapılmıştır.

İcra Dosyaları :

Davacı tarafından ihtarnamesinde ve dava dilekçesinde aidat borcundan 11.685,00 TL mahsup edilmesi gerektiğini bildirdiği icra dosyaları içerikleri raporda ayrıntılı olarak dökümü yapılmıştır.

İcra dosyalarının 4 adedinde davacının 3.şahısların vekili olarak yer aldığı, mahkeme ilamları kapsamında talep edilen yargı ve vekalet ücretleri alacakları olduğu ve 2009, 2011 ve 2015 yılları takip talepleri olduğu mevcut olup, takip tarihlerindeki talep toplamları aşağıdaki şekildedir.

İcra dosyalarının 1 adedinde 19.01.2015 tarihli takip talebinin “... 18 ATM 24.06.2013 trh ... E. ve ... K. Sayılı ilamı” Kapsamında talep edilen yargılama giderlerine ilişkin olduğu mevcuttur.

... 18.ATM ... E. ... E. sayılı dosyasındaki kararın 12.02.2015 tarihinde kesinleştiği görülmüştür. Karar içeriği raporda ayrıntılı olarak dökümü yapılmıştır.

Taraflar arasındaki ihtarnameler ve davacının bildirdiği icra dosyası ve karar içerikleri raporda ayrıntılı olarak dökümü yapılmıştır.

Davacı taraf 2011 Mayıs – 2019 Eylül arasında mevcut toplam 10.100 TL aidat bedellerinden, yapmış olduğu icra takipleri sebebiyle 11.685,00 TL alacaklı olduğundan bahisle takas mahsubu sonucu borçlu olmadığını, kalan 5.510 TL tutarındaki harcamaların aidat dışı harcamalar olduğundan bahisle istenemeyeceğini, bu hususta mahkeme kararı olduğunu bildirerek itiraz ettiği görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava; davacı vekilinin kooperatif üyeliğinden ihraç kararının iptaline ilişkin açmış olduğu davadır.

Davalının ihraç kararı, davacının aidat ve bir takım yargılama gider ve masraflarını ödemediği gerekçesine dayanmaktadır. Davacının iddiası ise davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığı tam aksine davacıdan alacaklı olduğu yönündedir. Davacının mahkeme ilamlarına dayanan 11.685 TL davalıdan alacaklı olduğu, davalının göndermiş olduğu ihtarnamedeki talebi dikkate alındığında davacının davalıya olan aidat borcunun ise 10.100 TL olduğu, davacı taraf, ihraç ihbarına karşı göndermiş olduğu cevabi ihtarnamede alacağının aidat borcuna mahsup edilmesini talep etmiştir.

Takasa ilişkin TBK. m. 139 hükmü: “İki kişi, karşılıklı olarak bir miktar para veya özdeş diğer edimleri birbirine borçlu oldukları takdirde, her iki borç muaccel ise her biri alacağını borcuyla takas edebilir.

Alacaklardan biri çekişmeli olsa bile takas ileri sürülebilir.

Zamanaşımına uğramış bir alacağın takası, ancak takas edilebileceği anda henüz zamanaşımına uğramamış olması koşuluyla ileri sürülebilir”. şeklindedir. Dolayısıyla ilama dayanan davacının alacağının aidat borcuna mahsup edilmesinde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Bu alacak miktarı aidat borcundan mahsup edildiğinde ise davacının herhangi bir aidat borcu kalmayacağından davalı tarafından verilen ihraç kararının yerinde olmadığı kanaatine mahkememizce varılmıştır.

Her ne kadar davalı tarafından yargılama giderleri ile noter harcı adı altında 5.510 TL talep edilmiş ise de, daha önce verilen mahkeme kararına göre bu alacak miktarının aidat borcundan kaynaklanmadığı anlaşılmakla anılan borç gerekçe gösterilerek bir üyenin kooperatiften ihracı mümkün değildir. Gerçekten de Koop. K. m. 16/1 hükmüne göre: “Kooperatif ortaklığından çıkarılmayı gerektiren sebepler anasözleşmede açıkça gösterilir.

Ortaklar anasözleşmede açıkça gösterilmeyen sebeplerle ortaklıktan çıkarılamazlar”.

Davalı kooperatifin anasözleşmesinde aidat dışındaki borçlar nedeniyle üyelerin ortaklıktan çıkarılabileceğine ilişkin herhangi bir hüküm bulunmadığından davacının aidat borcu oranında davalıdan alacaklı olması ve takas mahsup hakkını kullanması nedeniyle davalının almış olduğu ihraç kararının yerinde olmadığı dikkate alınarak yapılan hükme elverişli teknik mali tespitler gözetilerek davanın kabulü ile davacının üyelikten ihraç kararının iptaline karar verilmiştir.