İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/477 K.2023/356

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin 27/06/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle, Müvekkil Şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait ... plakalı araç ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla ... 32. İcra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emri, davalıya tebliğ edildiğini, borçlunun,“ ..Benim böyle bir borcum yoktur...” ifadeleri ile müvekkil şirkete borcu olmadığını öne sürmek suretiyle borcun tamamına itiraz ettiğini, itiraz konusu alacak hakkında takibin devamı amacıyla işbu davanın ikame edildiğini, yapılan itirazın haksız ve yersiz olduğunu itirazın iptali gerektiğini, davalının takipte, müvekkil şirkete herhangi bir borcu bulunmadığı iddiası ile asıl alacağa ve ferileri bakımından takibe itiraz ettiğini beyan etmiş ve takibi durdurduğunu, bu doğrultuda ihlalli geçiş vakıasını inkar etmemiş olduğunu,

Müvekkil Şirketin, 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun” ve ... (eski ...) sayılı “3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunun Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin” Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde özel yetkili bir anonim şirket olarak kurulmuş olup, ülkemizdeki en büyük alt yapı projelerinden biri olan “... ” Kesimi'nin yap-işlet-devret modeli ile yapımı ve işletilmesini, Karayolları Genel Müdürlüğü ile imzalamış olduğu 1 Temmuz 2016 tarihli Uygulama Sözleşmesi çerçevesinde üstlenmiş bulunduğunu,

kısaca 7144 sayılı Torba Kanun ile Torba Kanun’un yürürlük tarihi olan 25.05.2018 tarihi itibari ile ve sadece tahsil edilmemiş ceza tutarları hakkında uygulanmak üzere, geçiş ücretinin geçiş tarihinden itibaren 15 gün içerisinde ödenmemesi halinde tahakkuk eden geçiş ücretinin 10 katı tutarındaki cezanın.

4 katı olarak değiştirildiği ve hazine payı uygulaması ortadan kaldırıldığını, bu doğrultuda, işbu davaya konu ihlalli geçişe/geçişlere ilişkin geçişe ait geçiş ücreti ve ceza tutarı Torba Kanun’un yürürlük tarihinden önce tahsil edilmediğinden uyuşmazlık konusuna ilişkin tutarlar 4 (dört) katı üzerinden takibe konu edildiğini, şikayete konu borcun sebebini teşkil eden ihlalli geçiş fiilinin tanımlanması gerektiğini, Müvekkil Şirket tarafından işletilen otoyolda yer alan tüm gişelerden nakit,

kredi kartı/banka kartı tahsilatı yapılabilmesi mümkün olduğu ücret toplama sisteminin süresi içerisinde OGS için OGS bankasından/HGS için PTT’den provizyon alamaması ve bu nedenle OGS veya HGS’den geçiş ücreti tahsilatı yapılamaması halinde geçiş esnasında gişede yer alan bariyerler açılmamakta ve gişe memuru tarafından geçiş ücretinin gişede nakit, kredi kartı/banka kartı ile ödenmesi talep edildiğini, nakit, kredi kartı/banka kartı ile de ödeme gerçekleşmez ise oluşan ihlalli geçiş kaydına ilişkin, geçiş ücretinin hangi surette nereye ödeneceğini, yasal ödeme süresinin ne kadar olduğunu,

yasal sürenin bitiminde geçiş ücreti ile birlikte 4 (dört) katı cezanın ödenmek zorunda kalınacağını, ödemenin geciktirilmesi halinde tutara eklenecek diğer masrafların neler olduğunu belirtir ihlalli geçiş bildirimi (“İGB”), her ne kadar Müvekkil Şirket için yasal bir yükümlülük olmasa da sadece bilgilendirme amaçlı olarak düzenlenerek ihlalli geçiş anında, araç sürücüsüne teslim edildiğini, dava konusu geçişin gerçekleştirildiği tarihte söz konusu İGB’de “Ödemesiz geçiş yaptınız.

15 gün içerisinde ödemenizi cezasız olrak ...bank ve ... Bankası şubeleri ile ... internet sitemizden ödeyebilirsiniz. Bu dönem içerisinde tutar varsa plakanıza kayıtlı muhtelif OGS/HGS hesaplarından tahsil edilmeye çalışılacaktır.

Tahsilatın 15 gün içinde yapılmaması halinde 6001 Sayılı Kanun gereğince geçiş ücretinin 4 katı tutarında para cezası tahakkuk ettirilecektir.” ifadesi yer aldığını, ihlalli geçişin, Müvekkil Şirket tarafından yapımı ve işletmesi üstlenilen otoyolun geçiş ücreti ödenmeksizin kullanılması ve tahakkuk eden ücretin geçişi takip eden 15 (on beş) günlük kanuni ödeme süresi içinde de ödenmemiş olması anlamına geldiğini, kullanıcıların bu 15 (on beş) günlük süre içerisinde sadece geçiş ücretini ödemekle yükümlü olduğunu,

İlk 15 (on beş) günlük cezasız sürenin dolmasını müteakip ihlalli geçiş anında tahakkuk eden geçiş ücretinin 4 (dört) katı tutarında ceza muaccel hale geldiğini, cezanın muaccel hale gelmesiyle birlikte Müvekkil Şirket tarafından Karayolları Genel Müdürlüğü’nden, otoyoldan ihlalli geçiş yapan ve 15 (on beş) günlük yasal süre içerisinde geçiş ücretlerini ödemeyerek cezaya düşen araçların sahiplik bilgileri talep edildiğini, bu nedenle, Müvekkil Şirketin yasal olarak araç sahiplik bilgilerine ceza muaccel hale gelmeden erişememekte ve dolayısıyla bu süre içerisinde borçlulara herhangi bir bildirim yapamadığını,

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. Fıkrasında (25/05/2018 tarihli ve 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 18. Maddesinde tadil edildiği haliyle) “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza,

genel hükümlere göre tahsil edilir” düzenlemesi getirilerek Müvekkil Şirkete işletici şirket sıfatıyla geçiş tutarının 4 katı tutarındaki ceza tutarını genel hükümlere göre tahsil etme hak ve yetkisi verildiğini, otoyoldan ihlalli geçiş yapan aracın sahibinden, geçiş ücreti ile bu ücretin dört katı tutarında ceza, Müvekkil Şirket tarafından genel hükümlere göre yani özel alacak olarak tahsil edildiğini,

Uygulama Sözleşmesi uyarınca Müvekkil Şirket kurması gereken ücret toplama sistemini Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından işletilen otoyollarda kullanılan OGS ve HGS sistemlerine ait etiketlerin etiket değişikliğine ihtiyaç duyulmadan kendi kuracağı ücret sisteminde de kullanılabilecek şekilde uyumlu tesis etmekle yükümlü olduğunu, geçiş sonrasında etiketteki eksik bakiye tamamlanmış olsa dahi, Otomatik Tahsilat Yöntemi ile tahsilatın yapılamaması araç sahibinin ödemeye ilişkin sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı gibi, böyle bir durumda Müvekkil Şirkete herhangi bir sorumluluk atfedilemeyeceğini,

bu halde geçiş tarihinden itibaren 15 (on beş) gün içerisinde herhangi bir nedenle geçiş ücretinin Otomatik Tahsilat Yöntemi ile tahsil edilememesi halinde araç sahiplerinin yasal yükümlülükleri nedeniyle geçiş ücreti ve cezaları araç sahibinden talep ve tahsil edilmesi gerektiğini, Davalı-Borçlunun takibe itiraz dilekçesinde İİK’ya göre ilamsız takipte yetkili icra dairesinin borçlunun takip tarihindeki ikametgah adresinin bulunduğu yer icra dairesi olduğunu, ikametgah adresinin ... ili, ... ilçesinde olması nedeniyle ...

İcra Dairesinin yetkili olduğunu ileri sürdüğünü, Davalı-Borçlunun göz ardı etmiş olduğu husus.

Davacı/Alacaklının seçimine göre icra takibinin hem genel hem de özel yetkili icra dairesinde açılabileceğini, 28 Temmuz 2020 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanan 7251 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun (“Kanun”) ile 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’a (“Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun”), “Dava şartı olarak arabuluculuk” başlığı ile “73/A” maddesi eklendiğinden öncelikle ...

Arabuluculuk Bürosu’na başvuru yapıldığını, 23.05.2022 tarihli arabuluculuk toplantısında anlaşma sağlanamadığından, sayın mahkemenize başvurma gereği hâsıl olduğunu, bu nedenlerle davalının ...

32. İcra Müdürlüğünün ...E. sayılı dosyasına yaptığı itirazının iptali ile alacağın yasal faizi ve diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamına ve borçlu aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına ve lehimize vekâlet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi ve tensip zaptı tebliğ edilmiş olup davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamış olduğu görülmüştür.

Mahkememizin 22/11/2022 tarihli ara kararı gereği, davacı alacağının itiraza uğramayan otoyol geçiş ücreti hariç tespit edilmesine karar verilmiş olup, Bilirkişi ...'ın 12/12/2022 tarihli raporunda, Davacı taraf davalı tarafa ait ... plakalı aracın ücret ödemeksizin ihlalli geçişler yaptığını beyan ettiği, davacı tarafın iddia ettiği ihlali geçişlerin yapıldığı 17.12.2020-11.08.2021 tarihleri arasında ... plakalı aracın davalı adına kayıtlı/tescilli olduğu,

davalı tarafın geçiş ücretlerini ödediğini ispat etmesi gerektiği, buna dair dosya muhteviyatına herhangi bir belge sunmadığı ve itirazlarını soyut şekilde yaptığı, davacı tarafından dosya muhteviyatına davalı tarafa ait 1 adet aracın 44 adet geçişe ait liste ve görüntülerinin sunulduğu, davacı tarafın takip tarihi itibari ile 2.769,25 TL alacağı talep edebileceği, davalı tarafın takip tarihinden önce ihtar veya tevsik edici bir belge ile temerrüde davacı tarafın takip tarihinden önce işlemiş faiz talebinin olmadığı, takip tarihinden itibaren yıllık reeskont avans faizi talep edebileceği görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE, Dava, ihlalli geçiş nedeniyle alacağın davacı şirket tarafından icra takibine konulması üzerine davalı borçlunun borca, faize ve ferilerine itirazı üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.

6001 sayılı yasanın 30. maddesi gereğince yapılan değerlendirmede, Anayasa Mahkemesi'nin ilgili kanunun 7. maddesinde belirlilik ilkesine aykırılık bulunmadığı tespiti karşısında ihtar şartının aranmayacağı yolundaki İstanbul BAM 17. HD. 02.06.2020 T.

2017/2867 E. 2020/955 K. sayılı ilamı da gözetilerek kayıtlarda düzeltme süresi olan 15 gün içerisinde ödemenin mevcut olmadığı, hgs bakiyesinde yeterli miktar para bulundurma yükümlülüğünün davalıda olduğu, buna dair davalı tarafından bankadan alınmış bir belgenin dosyaya sunulmadığı gibi sisteme tanımlı banka bilgilerine dair bir belgenin dosyaya sunulmadığı, sistemin geçiş tarihlerinde arızalı olduğuna dair iddiasını belgeleyen herhangi bir tespit veya tutanağı dosyaya sunmadığı,

davalının maliki olduğu araçların ticari kullanım niteliğindeki araçlar olması nedeniyle avans faizi uygulanması gerekeceği, somut olayda geçiş tarihinde davalı-borçluya ait ... plakalı araç ile 17.12.2020-11.08.2021 tarihleri arasında birden fazla kez ihlalli giriş-çıkış işleminin gerçekleştirdiği, iş bu ihalli geçişler nedeniyle davalının sorumlu olduğu tutarın bilirkişi raporu ile de tespit edildiği üzere 2.769,25 TL olduğu,

davacı tarafın da bu miktar yönünden takibe yapılan itirazın iptalini talep ettiği anlaşılmakla davanın kabulüne, davalının icra takibine yaptığı itirazının iptaline, ihlalli geçişlerin takip talebinde detaylı olarak sunulması ile alacağın davalı tarafça hesap edilebilir halde olduğu anlaşıldığından alacağın likit olduğu kanaatine varılarak tespit edilen asıl alacağın %20'si oranında inkar tazminatının davalıdan tahsiline dair davacının davasının kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · e-imzalıdır Hakim · e-imzalıdır