İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2014/349 K.2018/352

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /

Müvekkili ... ' in... Karayolu üzerinde davalılardan ...' ün kullandığı diğer davalı ...

Bankası' na ait... plakalı araç ile yol hakimiyetini kaybederek karşı şeride geçmek suretiyle müvekkiline ait araca çarptığını ve müvekkilinin bu kaza sonrası yaralandığını, kazada hasar gören aracın kasko bedeli 34.652 TL olduğunu, sigortadan alınan hasara mukabil alınan 14.000-TL perte çıkarıldıktan sonra aracın satışından alınan 6.000-TL olduğunu, sigorta ve aracın satışından toplam 20.000-TL elde edildiğini ancak güncel piyasa değerinin nazara alındığında 14.652-TL değer kaybının meydana geldiğini,

Kaza sonrası yapılan inceleme sonunda ...Bankası' na ait... plakalı aracın sevk ve idaresi ...' nün "Şeride Tecaviz Etme Kuralını" ihlal ettiği belirtilmiştir. Müvekkilinin ilgili yasa gereği bir ihlalilin olmadığı kolluk tutanaklarında belirtildiğini, kaza sonrası müvkekilinin sol ayak 2,3,4,5 metartars kemilerinde çok parçalı kırıkların oluştuğunu, bu şekilde parçalı kırıkların tedavisinin zor masraflı olduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkilinin;

aracın pert çıkmasından uğranılan değer kaybı 14.652-TL, çalışma gücünü kaybetmesinden doğan maddi zararı olarak 15.000-TL 'nin sigorta kapsamı dışında kalan tedavi ve bakım masrafları olan 15.000-TL' nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, manevi tazminat olarak 15.000-TL nin olay tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılardan müştereken ve mütesilsilen tahsiline ve vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı ...Bankası A.Ş.' nin vekili cevap dilekçesinde ve özetle; davada zamanaşımı süresi geçirilmiş olduğunu bu nedenle de davanın esasa girilmeksizin zamanaşımıyla ve dava müvekkil bankaya yöneltilemeyeceğinden husumet nedeniyle reddi gerektiğini beyan etmiştir.

Davalı ... 'nün vekili cevap dilekçesinde ve özetle; öncelikle yetkili mahkemenin Kadıköy Mahkemelerinin olduğunu, yetki itirazlarının kabulünü, görevli mahkemenin ise Asliye Hukuk Mahkemeleri' nin olduğunu, davanın zamanaşımı uğradığını, araçtaki hasara ilişkin tazminat talebinin kabul edilemez olduğunu, araç değerinin hesaplanmasında neyin baz alındığını, zararın neye göre hesap edildiğini, sigortadan alınan tutar ile aracın satışından elde edilen tutarın hesaplanmasının neye göre yapıldığının belli olmadığını, davanın kaza esnasında yol durumunun ve yüzeyinin uygun olmadığını bu nedenele davanın Karayolları Genel Müdürlüğü' ne ihbarını,

meydana gelen kazanın zararının tamamından müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, davacının talebinin fahiş olduğunu, davanın reddini yargılama giderleri ve vekalet üceritin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Hasar dosyası, tıbbi tedavi evrakları, trafik kayıtları,... kayıtları ve taraflarca sunulan deliller toplanmış, davalı ... ile dava dışı... A.Ş.(eski adı ... A.Ş.) Arasındaki kira sözleşmesi celbedilmiş, davacının iş göremezlik oranının tespiti amacıyla ATK ... Ihtisas Kurulu'ndan rapor alınmış, davalı ... A.Ş'nin işleten sıfatı bulunup bulunmadığının tespiti ile kusur, hasar ve iş göremezlik tazminatı tutarları ile ... kapsamında karşılanmayan tedavi giderlerinin tespiti amacıyla mali müşavir, doktor bilirkişiler ile kusur, hasar ve aktüeryal hesap uzmanı bilirkişilerden oluşan birlirkişi heyetinden ayrı ayrı rapor alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE /

Dava kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 818 Sayılı Kanunun 41, 47, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, maddeleri kapsamında haksız fiil faili ve işletene yönelik maddi ve manevi tazminat davasıdır. davasıdır.

Davacının tedavi giderlerine yönelik talebi sebebiyle; 6111 sayılı yasa ile değişik 2918 sayılı yasanın 98. Maddesi gereğince ...nu davaya dahil edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; dava konusu kazada kusur durumunun ne olduğu, maddi ve manevi tazminat talep şartlarının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise tazminat miktarının ne olduğu noktalarında toplanmaktadır.

818 Sayılı Kanun'un 41 maddesi uyarınca kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkalarına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bu sorumluluğun hukuki niteliği kusur sorumluluğu olup haksız fiil failinin sorumluluğu bu madde kapsamında değerlendirilir.

818 Sayılı Kanun'un 47 maddesi uyarınca kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil neticesinde bedensel bütünlüğü zarar gören kişi uygun bir manevi tazminat ödetilmesini talep edebilir.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 maddesinde düzenlenen motorlu araç işleten ile araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğunun hukuki niteliği ise kural olarak tehlike sorumluluğudur.

Mezkur Kanunun 85/1 maddesi uyarınca "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." Yine aynı kanunun 58/son maddesi uyarınca "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." Bu düzenlemeler kapsamında motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin, motorlu aracın işletilmesi nedeniyle ortaya çıkan zararlardan sorumluluğu kusur(haksız fiil) sorumluluğu olmadığı gibi, objektif özen yükümlülüğünün ihlaline dayanan olağan sebep sorumluluğu niteliğinde de değildir.

Tehlike sorumluluğu niteliğindeki bu sorumluluğun doğması için, motorlu aracın işletilmesine özgü tipik tehlikenin gerçekleşmesi yeterli olup motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin kusuru yahut objektif özen yükümlüğünü ihlali aranmaz. Motorlu taşıt işletenin olağan sebep sorumluluğu istisna olup 2918 Sayılı Kanun'un 85/3 fıkrasında düzenlenmiştir.

Buna göre işletme haline olmayan bir motorlu aracın sebep olduğu trafik kazasından dolayı işletenin sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin, kazanın oluşumunda işleten veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere ilişkin bir kusurun varlığını veya araçtaki bozukluğun kazaya sebep olduğunu ispat etmesi gerekir. Somut olayda meydana gelen trafik kazası aracın işletilmesi sırasında meydana geldiğinden, işletenin sorumluluğunun tehlike sorumluluğu olduğunda şüphe yoktur.

Bu sebeple işleten ancak kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 maddesinde düzenlenen motorlu araç işleten ile araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğunun hukuki niteliği ise kural olarak tehlike sorumluluğudur.

Mezkur Kanunun 85/1 maddesi uyarınca "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." Yine aynı kanunun 58/son maddesi uyarınca "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." Bu düzenlemeler kapsamında motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin, motorlu aracın işletilmesi nedeniyle ortaya çıkan zararlardan sorumluluğu kusur(haksız fiil) sorumluluğu olmadığı gibi, objektif özen yükümlülüğünün ihlaline dayanan olağan sebep sorumluluğu niteliğinde de değildir.

Tehlike sorumluluğu niteliğindeki bu sorumluluğun doğması için, motorlu aracın işletilmesine özgü tipik tehlikenin gerçekleşmesi yeterli olup motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin kusuru yahut objektif özen yükümlüğünü ihlali aranmaz. Motorlu taşıt işletenin olağan sebep sorumluluğu istisna olup 2918 Sayılı Kanun'un 85/3 fıkrasında düzenlenmiştir.

Buna göre işletme haline olmayan bir motorlu aracın sebep olduğu trafik kazasından dolayı işletenin sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin, kazanın oluşumunda işleten veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere ilişkin bir kusurun varlığını veya araçtaki bozukluğun kazaya sebep olduğunu ispat etmesi gerekir. Somut olayda meydana gelen trafik kazası aracın işletilmesi sırasında meydana geldiğinden, işletenin sorumluluğunun tehlike sorumluluğu olduğunda şüphe yoktur.

Bu sebeple işleten ancak kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir.

Anılan düzenlemeler çerçevesinde somut olay değerlendirildiğinde; dava konusu kazanın meydana gelişinde... plakalı araç sürücüsü davalı ...'ün %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, davacının kusursuz olduğu, kaza neticesinde ATK ...

Ihtisas Dairesi'nin 0701/2013 tarihli raporuna göre; davacının geçici işgöremezlik süresinin üç ay olduğu, sürekli maluliyetinin bulunmadığı, hükme esas almaya elverişli, denetime uygun ve bilimsel yöntemlere göre hazırlanmış teknik açıdan yeterli 01/12/2016 teslim tarihli bilirkişi raporuna göre 4.431,00-TL geçici iş göremezlik zararının, 766,00-TL bakıcı gideri, 700,00-TL yol gideri, 07/03/2016 tarihli doktor bilirkişi raporuna göre 95,44-TL idame tedavi gideri olmak üzere; toplam olmak üzere 1561,44-TL tedavi giderinin bulunduğu,

mali müşavir bilirkişi tarafından tanzim edilen 27/05/2015 tarihli rapora göre davalı ...'nın... plakalı aracı dava dışı...

A.Ş.den uzun süreli kiralandığı, buna göre davalı ...'nın 2918 Sayılı Kanun'un 85 maddesi kapsamında işleten sıfatını haiz olduğu, davalı ...'ün haksız fiil faili, davalı ...'nın ise işleten sıfatıyla anılan maddi zarardan müteselsilen sorumlu oldukları mahkememizce sabit görülmekle, davacının iş gücü kaybına yönelik maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 4.431,00 TL geçici iş göremezlik tazminatının davalılar ...Bankası Aş.

İle ... den tahsili ile davacıya verilmesine, davacının tedavi ve bakım giderine yönelik talebinin kısmen kabulü ile 766,00 TL bakım gideri, 700 TL yol gideri ve 95,44 TL idame tedavi gideri olmak üzere toplam 1561,44 TL maddi tazminatın davalılar ...Bankası Aş. İle ... den tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Dava konusu kazanın meydana gelişinde davalı ...'ün kusur derecesi, davacının yaralanmasının mahiyeti, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile manevi tazminatın zenginleşme aracı olamayacağı ilkesi göz önünde bulundurularak, davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile; 3.000 TL manevi tazminatın davalılar ...Bankası Aş. İle ... den tahsili ile davacıya verilmesine, hüküm altına alınan maddi ve manevi tazminat tutarlarına kaza tarihi olan 29/11/2008 tarihinden yasal faiz işletilmesine karar verilmiştir.

Davacının sürücüsü olduğu ... plakalı aracın maliki olmadığı, bu aracın değer kaybını talep hakkı bulunmadığı anlaşılmakla, talebinin aktif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

Dahili davalı... yönünden yapılan incelemede; Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin ... esas, ... karar sayılı ve 26/03/2018 tarihli ilamında belirtildiği üzere; hukukumuzda istisnai haller dışında dahili dava müessesesi olmadığından, 6111 Sayılı Kanun ile değişik 2918 Sayili Kanunun yürürlük tarihinden sonra açılan davalarda, dava açılırken hasım gösterilmeyen... Başkanlığı'nın sonradan davaya dahil edilmesine yasal olanak bulunmadığından bu davalı yönünden davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

HARÇ BEYANI /

943,85.-TL PEŞİN HARÇ 409,34.-TL KARAR HARCI / 534,51.-TL TALEP HALİNDE DAVACIYA İADESİNE.

DAVACI GİDERİ /

21,30.-TL BVH VE VSH · 3.150,00.-TL B.KİŞİ ÜCRETİ · 489,80.-TL TEBLİĞLER / · 3.661,10.-TL TOPLAM