İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/1067 K.2023/552

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /

Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle. 02/02/2013 tarihini 03/02/2013 tarihine bağlayan gece, ... Tic. Ltd. Şti.'nin merkez binasında soygun olayının meydana geldiğini, soygunda müvekkilinin bir kısım eşyalarının yanında ayrıca çelik kasası da patlatılarak içinde bulunan çeklerin çalındığını, ... 9.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile takibe konu çekin de patlatılan kasadan çalınmış çeklerden olduğunu, buna ilişkin olarak bir kısım davalılar yanında ... A.Ş.

Aleyhine açmış oldukları Menfi Tespit davasının, ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile görüldüğünü ve lehlerine karara bağlandığını, söz konusu karar incelendiğinde de. Menfi Tespit davasına konu çekten dolayı çek keşidecisi ... Ltd. Şti.'ye yönelik gerçek hak sahibinin, söz konusu çeki iş yerindeki çelik kasası patlatılmak suretiyle çalınan davacı/müvekkili ... olduğunu, söz konusu çek üzerinde ... A.Ş.'nin bu çekten dolayı, çek keşidecisi ...

Ticaret Ltd. Şti.'nden hiçbir talep hakkının söz konusu olmadığını, hal böyle iken, davalı ... A.Ş.'nin, çek bedelini ve fer'ilerini çek keşidecisi ... Ltd.

Şti.'nden haksız yere tahsil edebilmek için İcra Müdürlüğü'nde bir kısım işlemler yaptığını ve halen de yapmaya devam ettiğini, davalının kötü niyetli olarak icra takibi başlattığını, davalının basiretli bir tacir gibi hareket etmediğini, çek üzerindeki gerçek hak sahibinin davacı/müvekkilinin hakkına kavuşabilmesi için davaya konu çekin davalı elinden istirdadı için işbu davayı açmak zaruretinin hasıl olduğunu beyanla dava konusu çekin davalıdan istirdadına, müvekkilinin söz konusu çeke haklı hamil sıfatı ile alacaklı olduğunun tespitine,

yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; çekin istirdatı için kötüniyet veya ağır kusurun bulunması gerektiğini, davacının aynı çek için daha önce ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyası ile menfi tespit ve çekin istirdatı için dava açtığını, bahsedilen davada müvekkilinin kötüniyetli veya ağır kusurlu olmadığının tespit edildiğini, davacının mahkemenin işbu hükmünü temyiz etmediğini başka bir deyişle müvekkilinin kötüniyetli veya ağır kusurlu olmadığı konusunda kesin hüküm bulunduğunu, bu nedenle işbu davada da müvekkilinin kötü niyetli veya ağır kusurlu olup olmadığının yeniden yargılama konusu yapılamayacağını, müvekkilinin iyi niyetli yetkili hamil olduğunu,

dava konusu çeki bu faktoring ilişkileri gereği ve Faktoring mevzuatına uygun iktisap etmiş olduğundan Mahkeme kararı ile de sabit olduğundan yetkili hamil olduğunu, müvekkilinin çekteki tüm cirantaların ticari ilişkisini inceleme yükümlülüğü bulunmadığı gibi böyle bir incelemenin yapılmasının hukuken ve maddi olarak imkansız olduğunu beyanla haksız ve yersiz açılan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR /

Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, davacının nüfus kayıt örneği UYAP üzerinden çıkartılarak dosyamız arasına alınmış, davacı hakkında esnaf tacir araştırması yapılmış, davalı şirketin İTO kaydı çıkartılarak dosya arasına alınmış, ... 9.İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmış, ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosya aslı dosyamız arasına alınmış, ... 16.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası UYAP üzerinden dosyamız arasına alınmış, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin... Esas sayılı dosyası UYAP üzerinden dosyamız arasına alınmış ve ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyası UYAP üzerinden dosyamız arasına alınarak incelenmiştir.

... 9.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyası kapsamından davalı/alacaklı şirketin takibe konu, ... A.Ş ...Şubesi'ne ait, ... çek seri nolu, 20/04/2013 keşide tarihli, keşidecisi ... Ltd. Şti. Olan ve 11.500,00-TL bedelli çeke dayalı olarak toplam 13.227,16-TL alacağın ödetilmesi istemiyle davacı/borçlu, dava dışı ... Ticaret Ltd. Şti.,..., ...Tic. Ltd. Şti. ve ... hakkında kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibinde bulunulduğu tespit olunmuştur.

Mahkememizin 12/11/2015 tarihli ara kararı ile. "Talebin kabulü ile. 1-İ.İ.K. 72/3 maddesi uyarınca. 11.500,00 TL çek bedelinin %15'i olan 1.725,00 TL tutarında nakdi teminat veya kesin ve süresiz teminat mektubunun ibrazı halinde ve ... 9. İcra Müdürlüğünün ...

E.sayılı dosyasına 11.500,00 TL çek bedelinin %100'ünün yatırılması halinde icra veznesine yatacak paranın davalı alacaklıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine," karar verildiği, davalı vekilinin 20/11/2015 teslim tarihli dilekçesi ile ihtiyati tedbir kararına itiraz ettiği, Mahkememizin 09/05/2016 tarihli duruşmasının (1) numaralı ara kararı ile.

"1-Davacı hakkında takibin durdurulması yönünde ve icra kasasına yatırılan paranın hamile ödenmemesi yönünde tedbir kararı bulunduğundan bu konuda yeniden karar verilmesine yer olmadığına, davalı tarafın tedbire yönelik itirazlarının tüm dosya kapsamı ve ...

4. ATM dosyası dikkate alınarak reddine," karar verildiği, davalı vekilinin bu sefer 15/12/2017 tarihli dilekçesi ile ''Yeni deliller ışığında tedbir kararının kaldırılması'' talepli dilekçe sunduğu, Mahkememizin 22/12/2017 tarihli ara kararı ile; ''Mahkememizin 12/11/2015 tarihli ara kararı ile verdiği ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yatan paranın alacaklıya ödenmemesine yönelik tedbir kararının KALDIRILMASINA,'' karar verildiği anlaşılmıştır.

... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 28/09/2020 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile. "1-)Davalı ... A.Ş. Yönünden davacının davasının REDDİNE, Diğer Davalılar ..., ... Ltd Sti, ... ve ... Yönünden davacının davasının KABULÜ ile ... 9.İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı icra dosyasından dolayı bu davalılara karşı borçlu olmadığının TESPİTİNE, Davalı ...

A.Ş.nin tazminat talebinin KABULÜ ile İİK 72/4 gereğince 11.500,00-TL asıl alacağın %20'si tazminatın davacıdan alınarak davalı ...

A.Ş'ye ÖDENMESİNE..." karar verildiği, işbu kararın gerekçesinde; ''Yargıtay 19. HD.'nin 12.06.2017 tarihli ve 2016/10538 E., 2017/4836 K. Sayılı Bozma İlamı ile; "...Somut olay bakımından 6102 sayılı TTKnın 792nci maddesi gereğince davalı ...A.Ş.nin dava konusu çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu hususunda davacı tarafça yeterli ve inandırıcı delil sunulamadığından, bu davalı hakkındaki davanın reddi gerekirken somut olaya uygun düşmeyen gerekçelerle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir..." denilerek BOZULMUŞTUR.

Mahkememizce verilen 02.05.2018 tarihli ve 2017/820 E., 2018/593 K. Sayılı karar ile; "...Davalı ... hakkındaki menfi tespit davasının REDDİNE, 11.03.2015 tarihli karardaki diğer hususlar kesinleştiğinden bu hususta KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,.." dair karar verilmiş olsa da Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nce verilen 10.02.2020 tarihli ve 2018/3843 E., 2020/366 K. Sayılı BOZMA İLAMI ile Mahkememiz hükmü ortadan kaldırıldığı için yeniden hüküm kurulması gerektiğinden davalı...

AŞ yönünden davacının davasının reddine...'' karar verildiğinin belirtildiği, ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 28/09/2020 tarih, ...Esas ve ... Karar sayılı ilamının ''Tarafların Kararı Temyiz Etmemesi'' üzerine 13/01/2021 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. Yine ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasına konu takibin ... 9.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyası olduğu ve işbu takibe dayanak çekin de ... A.Ş ...

Şubesi'ne ait, ... çek seri nolu, 20/04/2013 keşide tarihli, keşidecisi ... Ltd. Şti. Olan ve 11.500,00-TL bedelli çek olduğu anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, istirdat davasıdır.

HMK'nun 137 maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; davacının davaya konu ve takibe dayanak olan ... A.Ş. ... Şubesine ait, ...çek seri numaralı, 20/04/2013 keşide tarihli, keşidecisi ... Tic. Ltd. Şti. Olan ve 11.500,00-TL bedelli çekin istirdadı isteminin yerinde olup olmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.

6102 sayılı TTK’nın 792. maddesine göre: "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790'ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.''

6361 sayılı Kanun'un 9. maddesinin 2. fıkrasına göre: "Faktoring şirketi Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez.

Aynı faturaya dayalı birden çok faktoring şirketine yapılan kısmi temliklerin toplam tutarı fatura tutarını aşamaz." aynı maddenin 3. Fıkrası ise:" Bir kambiyo senedinin ciro yoluyla faktoring şirketine devri hâlinde, kambiyo senedinden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri faktoring şirketine karşı ileri süremez; meğerki, faktoringşirketi kambiyo senedini iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun." şeklindedir.

Dava konusu çekin istirdadı talebi yönünden iş bu davada ispat yükü davacıda olup, davacının çeki elinde bulunduran davalı faktoring şirketinin kötüniyetli ve iktisabında ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekir.

Yukarıdaki açıklamalar, iddia, savunma, ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 28/09/2020 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ve gerekçesi ile tüm dosya kapsamı nazara alınarak. 6102 sayılı TTKnın 792.maddesi gereğince davalı ... A.Ş.nin dava konusu çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu hususunda davacı tarafça yeterli ve inandırıcı delil sunulamadığı, zira bu hususun hem ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 28/09/2020 tarih, ...

Esas ve ... Karar sayılı ilamın gerekçesinde hem de Yargıtay 19.HD.'nin 12.06.2017 tarihli ve 2016/10538 E., 2017/4836 K. Sayılı ilamında da belirtildiği, ... 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 28/09/2020 tarih, ... Esas ve ...

Karar sayılı ilamın da ''Tarafların Kararı Temyiz Etmemesi'' üzerine 13/01/2021 tarihinde kesinleştiği tespit edildiğinden Mahkememizce davanın reddine, davalının kötü niyet tazminatı talebinin ise yasal koşulları oluşmadığından reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Katip · ¸ Hakim · ¸