İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/477 K.2018/1109

Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ - KANITLAR VE GEREKÇE /

Tüm dosya kapsamı incelenip değerlendirildiğinde; tarafların iddia ve savunmalarından, anlaşamadıkları hususlar, anlaştıkları hususlar, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan deliller, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepler şu şekildedir:

Davacı taraf, müvekkili ile davalı ... Ltd. arasında fuarda sergilenecek ürün ve stantların taşınması için sözleşme imzalandığını, taşıma bedeli olan 12.400 EURO'nun anılan davalıya ödendiğini, davalının ise taşımayı...AŞ. firmasına yaptırdığını, fuar sona erdikten sonra yurda getirilen malzemelere davalı ... AŞ. firmasının el koyduğunu, bu nedenle stantları yeniden yaptırmak zorunda kaldıklarını ileri sürerek, 115.823,46 TL'nin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili, taşımayı eksiksiz olarak yerine getirdiklerini, navlun bedelinin ödenmediğini, bu nedenle CMR 13/2 ve 6267 SK'nun 794. maddesine göre hapis haklarını kullandıklarını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı davaya cevap vermemiş, 6100 S HMK 128 kapsamında ileri sürülen vakıaları inkar etmiş sayılmıştır.

Mahkememizce ( İstanbul (Kapatılan) ... Asliye Ticaret Mahkemesinin...E. ... K. Sayılı 06/03/2014 tarihli kararı ) ilk karar ile; iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davacı ile davalı ... Ltd. arasında taşıma sözleşmesi yapıldığı, anılan davalının taşıma işini...A.Ş. firmasına verdiği, navlun bedelinin davacı tarafından davalı ... firmasına ödendiği, alt taşıyıcının navlun bedeli ödenmedikçe hapis hakkını kullanabileceği, ancak hapis hakkının navlun bedeli ile orantılı olarak kullanılmasının TMK'nun 2. maddesi gereği olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkememizin ilk kararı, davacı ... davalı ... A.Ş. Tarafından temyiz etmiştir. Yargıtay ... Hukuk Dairesinin... E. ...K. Sayılı 20/10/2015 tarihli ilamı ile Mahkememizin kararı; '' ... Davacı taraf, davalı ...

Ltd. ile fuarda sergilenecek stantların taşınması için sözleşme imzaladıklarını, navlun bedelini anılan davalıya ödediğini, davalının ise taşımayı...firmasına yaptırdığını,...firmasının navlun bedelinin ödenmediğini gerekçe göstererek stantlarına el koyduğunu, alıkonulan stantların bir kısmının iade edildiğini, davalının elinde kalan stantlar olmadan bunların kullanılamayacağını, bu nedenle stantların yeniden yaptırıldığını belirterek, yeni stant bedeli üzerinden talepte bulunmuş, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise iade edilen stantlara ilişkin olarak dosyada bilgi bulunmadığını, stantların modüler sistemde üretildiği,

eksik parçaların yeniden üretilmesi gerekmediği belirtilmiş ise de, davacıya iade edilen stantlar incelenip değerlendirilmeden karar verilmiştir.

Bu itibarla, mahkemece davalının elinde bulunan stantlar ile davacıya iade edilen stantlar bir arada incelenerek, davacının itirazlarında belirttiği üzere el konulan stantlar olmadan iade edilen ürünlerin tek başına kullanılıp kullanılamayacağı, yani bir başka deyişle davacının stantları yeniden yaptırmasının gerekip gerekmediği belirlenerek,

neticesine göre bir karar vermek gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir. ... davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, ... , 20/10/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. ... '' gerekçesi ile bozulmuş, bozma ilamına uyularak yargılama yapılmış, usuli kazanılmış hak kavramına dikkat edilmiştir.

Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda.

Bilirkişiler ..., ... ve ... tarafından hazırlanan 02.01.2018 tarihli bilirkişi heyet raporunda; davalının elinde bulunan standların ile davacıya iade edilen standların bir arada incelenemediğini, davalı ...'un elinde bulunan standların nerede bulunduğunun yine kendileri tarafından bilinmediğini, 08.03.2017 tarihli dilekçesi ile beyan edildiğini, bu nedenle el konulan standlar olmaksızın iade edilen ürünlerin tek başına kullanılıp kullanılamayacağını, davacının standlarının en baştan ve yeniden yaptırmasının gerekip gerekmediğinin de belirlenemediğini, bu gerekçeyle zarar miktarının da tespit edilemediğini,

zararın tespitinin davacı nedeniyle değil bilakis hapis hakkı kullanan...'un malların nerede bulunduğunu gösterememesi nedeniyle mümkün olmadığını, bir mal üzerinde hapis hakkının kullanılmış basiretli bir tacirin malların yerini gösterebilmesi gerektiği olgusu da göz önüne alınması gerektiği yönünde özel ve teknik değerlendirme yapmışlardır. Davacının talebi 6100 Sayılı HMK 26 kapsamında; '' 115.823,46 TL '' ve faizi taşıma bedeli alacağı üzerindendir.

Davacı ile Transmell arasında taşıma sözleşmesi mevcut olup 12.400 EURO taşıma bedeli davacı tarafından davalı ... ... Şti' ne ödenmiştir. Davalı ... ile diğer davalı ... ... AŞ arasında alt taşıma sözleşmesi 26.537,95 TL taşıma ücret üzerinden mevcuttur. TMK 6 ve 7 ile HMK 187- 293. maddeleri gereğince ispat hususuna ve ispat kurallarına dikkat edilmiştir. Davalı ... ...

AŞ tarafından bozma ilamına uygun olarak inceleme yapılabilmesi için basiretli tacir olarak hapis hakkı kullanılan standlar sunulmamıştır. Bu durum kendi lehine yorumlanabilir bir durum değildir. Ayrıca davacı aleyhine yorum TMK 2 ve 3 kapsamında kabul edilemez.

Davacının itirazlarında belirttiği üzere el konulan stantlar olmadan iade edilen ürünlerin tek başına kullanılıp kullanılamayacağı, yani bir başka deyişle davacının stantları yeniden yaptırmasının gerekip gerekmediği belirlenerek, neticesine göre bir karar vermek gerekmiştir. Sonucu olarak hapis hakkı kullanılan stantlar olmadan davacının iade olunan ürünlerinin tek başına kullanılamayacağına, yeniden inşasının gerektiğine ve iddiasını ispatladığına kanaat getirilmiştir.

Hapis hakkı kullanılan stantların mal rayicinin dosya kapsamından 48.498 TL olduğu ancak davalı ... ile aralarındaki alt taşıma sözleşmesi gereğince 26.537,95 TL taşıma ücreti üzerinden davalı ...' un hapis hakkının bulunduğuna ve kullanabileceğine ayrıca sadece bu miktar bakımından davacıya karşı sorumlu olmadığına kanaat getirilmiştir.

Saptanan ve hukuksal durum bu olunca davacının davasını aşağıda hükümde belirlendiği şekilde ispatladığı, davalı ...' un sadece hapis hakkı kullanabileceği malların değerinin kendi taşıma ücreti olan 26.537,95 TL olduğu, fazlası üzerinde hapis hakkı kullanamayacağına kanaat getirilmekle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM / Gerekçesi yukarıda izah olunduğu üzere;

1-Davacının davasının kısmen kabulü kısmen reddi ile;115.823,46 TL'nin 89.285,51 TL'sinden davalı ... A.Ş sorumlu olmak üzere, tamamından davalı ... Şti sorumlu olmak üzere dava tarihi olan 02/02/2012 tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte müştereken ve mütelselsilen tahsiline davacıya verilmesine, davalı ... A.Ş yönünden fazlaya ilişkin talebin reddine,

2-6100 S HMK gereğince ve Harçlar Kanunu uyarınca karar ve ilam harcı olan 7.911,90 TL 'nin davacı tarafça peşin olarak yatırılan 1.720,00 TL harçtan mahsubu ile bakiye 6.191,90 TL harcın tahsilde tekerrürlük kaydedilmek kaydı ile davalı ... A.Ş'nin bu miktarın 4.379,09 TL'sinden sorumlu olmak kaydı ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına, mahsup edilen 1.720,00 TL peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya iadesine, başvuru ve vekalet suret harcının davacı üzerinde bırakılmasına,

3- 6100 S HMK gereğince bilirkişi ücreti, tebligat gideri, posta masrafı olan 5.475 TL yargılama giderinin tahsilde tekerrürlük kaydedilmemek kaydı ile takdiren davalı ...A.Ş TL'nin bu miktarın 4.220,54 TL'sinden sorumlu olmak kaydı ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

4- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli ....T. deki esaslara göre ve 6100 S HMK gereğince belirlenen 12.015,88 TL nispi vekalet ücretinin tahsilde tekerrürlük kaydedilmemek kaydı ile davalı ... A.Ş'nin bu miktarın 4.220,54 TL'sinden sorumlu olmak kaydı ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

5-Davalı ... A.Ş kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli ....T. deki esaslara göre ve 6100 S HMK gereğince red edilen miktar üzerinden belirlenen 3.184,55 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... A.Ş'ye verilmesine,

6-İşbu dava nedeni ile davalı ... A.Ş tarafından yapılan 95,00 TL yargılama giderinin davanın red ve kabul durumu nazara alınarak takdiren 21,76 TL'sinin davacıdan tahsili ile davalı ... A.Ş'ye verilmesine,

7- 6100 S HMK m. 333 uyarınca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana tarafa iadesine,

Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır