İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/1200 K.2022/573

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;müvekkilinin sözleşmede belirtildiği gibi alt Yüklenici olarak yüklendiği işi yapmak için gerekli işçi ve ekipmanı temin ederek işin kendisine teslim edilmesini beklediğini, sözleşmede belirtilen işlerin yapımı için teslim tutanağı imzalandığını fakat fiilen işyerinin müvekkiline teslim etmediğini, 27/05/2015 tarihinde ...

38.noterliğinin ... yevmiye numaralı fesih ihbarnamesi ile müvekkili ile aralarında imzalanan sözleşmenin şirket tarafından feshedildiğini, müvekkilinin sözleşmenin haksız feshi nedeniyle işçilerine maaşlarını ödemek durumunda kaldığı gibi sigorta primlerini de ödediğini, müvekkilinin sözleşmenin feshinde herhangi bir kusuru bulunmadığını, sözleşmenin haksız feshi nedeniyle davalı şirketin müvekkilinin zararını karşılamadığını, müvekkilinin bu fesih nedeni ile maaş dışında maddi zarar ve kar kaybına uğradığını,

davanın kabulü ile fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla uğradıkları zararı ve kar kaybının bilirkişi incelemesi ile tam ve kesin olarak tespit edildikten sonra talep sonucunu artırmak üzere şimdilik 1.000,00 TL tazminat ile birlikte toplam 60.883,40 TL'nin fesih tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsil edilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi vermemiştir.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 12/03/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ... projesi kapsamında yapılmakta olan tünel için kalıp kullanılması metodundan farklı olarak püskürtme robotu metodunun uygulanmasına karar verildiğini önceki metoda göre işçilik ve malzemeler açısından farklılık olduğunu öne sürdüklerini davalı işveren ile davacı alt yüklenici arasında yapılan sözleşmelerin davalı işverence tek taraflı olarak fesih edildiğini, davacı alt yüklenicinin ... projesine ait şantiye alanı tamamen boşaltmasını istendiğini,

yöntem değişikliği gerekçesi ile sözleşmenin fesih edilmesi, fesih şartlarına uyulmadığını gösterdiğini, fesih şartlarında yöntem değişikliği ile ilgili bir hususa rastlanılmadığını, davacının ... projesine ait şantiye alanının tamamının boşaltılmasını istemesi işyerinin davacıya teslim edilmiş olduğunu, kabul etmiş olduğu anlamına geldiğini, sözleşmenin bu kadar uzun zaman sonra ve fesih halleri içinde bulunmayan bir sebeple feshedilmesinin haklı veya haksız olmasının mahkemenin yetkisinde olduğunu, davalının dava açıldıktan sonra davacının iddia ve taleplerine hiçbir cevap vermediğini, savunma yapmadığını,

davalı işverenin fesihte haksız olduğu kanaatine varılırsa davacı tarafından talep edilen işçi maaş ve prim giderleri ile maddi zarar ve kar kaybının davacı işveren tarafından ödenmesinin söz konusu olabileceğini, işçi maaş ve prim giderlerinin uzman Mali Müşavirler tarafından saptanabileceğini, kar kaybının hesabı için de işin toplam tutarının hesaplanarak dosyaya ibraz edilmesi halinde kar kaybının hesaplanabileceğini bildirmiştir.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 24/12/2018 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; davalı nezdindeki davacıya ait ticari hesapta davalının davacıdan 24.576,34 TL alacaklı olarak gözüktüğünü, bu tutarın davacı adına 07/07/2015 tarihinde yapılan SGK ödemesinden kaynaklandığının görüldüğünü, ayrıca davalı işverenin davacı alt yükleniciye 31/12/2015 tarihi itibari ile 4.224,30 TL borçlu olduğunu, dolayısı ile davalı işverenin ticari defterlerine göre davacı alt yükleniciden 31/12/2015 tarihi itibari ile 20.352,04 TL alacaklı olduğunun görüldüğünü,

davacının talepleri ile ilgili olarak SGK dökümlerinden davacı alt yüklenicinin dava konusu iş için 2014-09 dönemi ile 2015-04 dönemi arasında toplam 5 kişi için 59.883,40 TL brüt ücret ile işçi çalıştırıldığını, iş bu işçiler için ayrıca toplam 13.595,17 TL işveren primi tahakkuku yapılmış olduğunu, davacı şirketin işbu iş için tahakkuk eden giderinin brüt maaş-SGK işveren toplamının 73.478,57 TL olduğunun,

bu tutardan davalı kayıtlarında davacı adına SGK'ya 07/07/2015 tarihinde 24.577,27 TL ödeme düşülmesi 05/01/2015 tarihli depozito-teminat bedeli olan 4.224,30 TL'nin ilave edilmesi neticesinde dosyada mevcut belgelere göre davalı alt yüklenicinin davalı işverenden talep edebileceği tutarın 53.125,60 TL olduğu kanaatine varıp kök rapordaki görüş ve değerlendirmelerinin aynen devam ettiğini bildirmiştir.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 10/03/2020 tarihli bilirkişi 2. ek raporunda özetle;hukuki takdiri ve değerlendirmesinin mahkemeye ait olduğunu bildirmekle beraber 12/03/2018 tarihli kök raporlarında da açıklandığı gibi taraflar arasında yapılan sözleşmede sadece işçilik birim fiyatlarının belirlenmiş olması için toplam tutarının belirlenmemiş olması,

dolayısı ile kar kaybının hesaplanmasının dosyaya ibraz edilen belgelerden mümkün olamayacağını, işin toplam tutarının mühendislik hizmetleri kapsamında Hidroelektrik Santrali inşaatı konularında deneyimli ve uzman Mühendislik büroları teknik elemanları tarafından hesaplanıp dosyaya ibraz edilmesi halinde kar kaybının hesaplanabileceğini, 12/03/2018 tarihli kök raporunda ve 08/01/2019 tarihli ek raporunda da görüş ve kanaatini bildirmiştir.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 07/06/2021 tarihli bilirkişi 3. ek raporunda özetle;hukuki takdir ve değerlendirmenin mahkemeye ait olduğunu bildirmek ile beraber 01/09/2014 sözleşme tarihi itibari ile kar mahrumiyeti 44.615,58 TL, dava tarihi itibari ile 51.486,38 TL olarak tahmin, takdir ve hesap edildiğini, tarafların ticari defter kayıtlarının incelenmesinden davacı alt yüklenicinin davalı işverenden talep edebileceği tutarın 53.125,60 TL olduğunu bildirmiştir.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 29/11/2021 tarihli bilirkişi 4. ek raporunda özetle;tarafların 3 bilirkişi raporuna karşı itirazları incelendiğinde hukuki takdir ve değerlendirmenin mahkemeye ait olduğunu bildirmek ile beraber, bilirkişi kurulunun kök ve ek raporlarında belirtilen görüş ve kanadının değişmediği kanısına varıldığını, 01/09/2014 sözleşme tarihi itibari ile kar mahrumiyetinin 44.615,7 8 TL dava tarihi itibari ile 51.486,38 TL olarak tahmin, takdir ve hesabı edildiğini, tarafların ticari defter kayıtlarının incelenmesinden ve dosyadaki mevcut belgelerden brüt maaş + SGK primleri ile ilgili olarak davacı alt yüklenicinin davalı işverenden talep edebileceği tutarın 53.125,60 TL olduğunu bildirmiştir.

Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların; taraflar arasında ... Projesi kapsamında imzalanan sözleşmenin davalı tarafça haksız olarak feshedilip edilmediği davacının işyerinde çalıştırmak üzere beklettiği işçilere ilişkin alacağının olup olmadğı menfi ve müsbet tazminatın varlığı ve miktarının ne olduğundan ibaret olduğu görülmüştür.

DELİLLER

... Devlet Su İşleri Müdürlüğüne müzekkere yazılarak 01.09.2014 tarihli ... İli, ... İlçesi, ... köyünde bulunan ... REGÜLATÖRÜ ve ... santraline ait mimari projenin tasdikli bir sureti istenilmiş, cevap gelmemiştir.

... Orman Bölge Müdürlüğüne müzekkere yazılarak mimari projenin ve projeyle birlikte maliyete ilişkin tüm belgeler celp edilmiştir.

... Bölge Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davacı ile davalı şirket arasında 01.09.2014 tarihinde davalı şirket tarafından ... İli ... İlçesinde yapılmakta olan ... Hidroelektrik Santrali ... mimari projesinin ve proje ile birlikte maliyete ilişkin tüm belgeler celp edilmiştir.

... ... Orman İşletme Müdürlüğüne müzekkere yazılarak mimari projenin ve projeyle birlikte maliyete ilişkin tüm belgeler istenilmiş olumsuz cevap gelmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davanın konusu taraflar arasında ... projesi kapsamında imzalanan sözleşmenin davalı tarafça haksız olarak feshedilip feshedilmediği, haksız feshedilme durumu var ise davacının söz konusu fesihten dolayı müsbet ve menfi zararının ne kadar olduğudur.

Taraflar arasırıda yapılan 01.09.2014 tarihli sözleşmeye göre, davâcı altyüklenici, ... Projesi kapsamında yapmayı taahhüt ettiği basınçsız iletim tüneI imalatlarını, her cins ve klastaki zeminde tünel kazısını, kalıp, beton ve betonarme imalatlarını sözleşmede ve sözleşmenin ayrılmaz parçası olan eklerinde işler olarak tanımlanan sözleşme şartlarına, fen ve sanat kaldelerine, proje, kot, kaordinlat, tip kesit, enkesitlerine, Türk Standartlarına, imalat tarif ve şartnamelerine, işveren' in talimatlarına ve iş programına uygun olarak, tam, kusursuz ve zamanında işveren tarafından kabul edilebilecek şekilde yapma ve sözleşme ile eklerinde belirtilen işleri sözleşme eklerinde belirtilen bedel ile yapmayı kabul ve taahhüt etmiştir.

Sözleşmeye konu işyeri davacıya teslim edilmiş ancak davalı işveren tarafından, ... Projesi kapsamında yapılmakta olan tünel işi için kalıp kullanılması metodundan farklı olarak, püskürtme robotu metodunun uygulanılmasının istenilmesi sebebi ile önceki metoda göre, işçilik ve malzemeler açısından farklılık olduğu öne sürülerek, taraflar arasındaki sözleşme davalı tarafından ... 38. Noterliğinin 27.05.2015 tarihli ihtarnamesi ile feshedilmiştir. Söz konusu fesih sebebi tarafların aralarında imzaladıkları 01.09.2014 tarihli sözleşmenin 16. Maddesinde, 12 madde olarak açıklanan fesih şartları arasında yer almamaktadır.

Gerekçeleri itibarı ile somut olaya uygun olup, taraflar arasındaki sözleşme hükümleri dikkate alınarak hazırlanan ve bu nedenle hüküm kurmaya elverişli olduğu kabul edilen bilirkişi ve bilirkişi ek raporlarına göre 01/09/2014 sözleşme tarihi itibari ile davacının kar mahrumiyetinin 44.615,7 8 TL dava tarihi itibari ile 51.486,38 TL olarak tahmin, takdir ve hesabı edildiğini,

tarafların ticari defter kayıtlarının incelenmesinden ve dosyadaki mevcut belgelerden brüt maaş + SGK primleri ile ilgili olarak davacı alt yüklenicinin davalı işverenden talep edebileceği tutarın 53.125,60 TL olduğunun bildirmesi sebebebi ile 104.611,98 TL tazminatın 1.000,00 TL sinin sözleşmenin feshi tarihi olan 27/05/2015 tarihinden itibaren bakiye 103.611,98 TL nin ıslah tarihi olan 18/03/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ... *