İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/489 K.2023/374

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... ... Mah. ... Sok. No: 1 adresinde bulunan binada 07.09.2019 tarihinde yangın meydana geldiği, yaşanan yangında davacı ... şirketinin sigortalısı iş yerinin de zarar gördüğü, davacı ... şirketinin police sahibi iş yerine ödediği 35.122,00 TL tazminatı yasaların kendisine tanıdığı halefiyet yetkisi gereği yangının çıkmasında kusuru bulunan davalılardan talep ettiği, davalıların bu talebi reddettiği, arabuluculuk görüşmelerinin uyuşmazlık ile sonuçlandığı ve huzurdaki davanın açıldığı, davalarının kabul edilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Dava yetkili mahkemenin İstanbul ilinde açıldığı, bu nedenle konusu yangın olayının ... gerçekleştiği; bu nedenle yetkili mahkemenin İstanbul Mahkemeleri Olduğu, davanın ise yetkisiz olan ... adliyesinde açıldığı, bu nedenle davanın usulden reddi gerektiği, ayrıca oluşan zarar ile davalılar arasında illiyet bağı bulunmadığı, davalı ...'un iddia edildiği gibi iş yerinin işletmecisi ve maliki olmadığı, binanın maliklerinin farklı kişiler olduğu, BK 69'a göre yangında meydana gelen hasardan dolayı bina maliklerinin sorumlu olduğu,

bu nedenle de davanın husumet yönüyle de reddinin gerektiği, binadaki eksiklik ve hatalardan dolayı çıkan ve büyüyen yangından dolayı binada kiracı olarak bulunan müvekkilin de zarar gördüğü ve mağdur olduğu bu nedenle de davanın husumet ve usul yönünden reddedilmesini ve yargılama giderlerinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların; İşyeri sigorta poliçesi kapsamında sigortalıya ödenen bedelin rücuen tazmini isteminden ibaret olduğu görüldü.

DELİLLER

İstanbul ... Sulh Hukuk Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ... D. İş sayılı dosyası Uyap üzerinden celp edilmiştir.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 20/09/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"Hasarın 35.122,00 TL olarak tespit edildiği dava konusu yangın olayının kasten başlatılmış bir yangın olayı olmadığı, yangının çatı katında bulunan davalı iş yerindeki kurutma makinasında yukarıda açıklanan şekilde ve yerde dikkatsizlik ve tedbirsizlik nedeniyle başladığı ve yine yukarıda açıklanan sebeplerle gelişerek iş yerinde ve binada hasara ve maddi zarara neden olduğu,

söz konusu bina ve iş yerinin İSG ve Binaların yangınlardan korunması hakkındaki yönetmeliğe uygun ruhsatlı bir bina ve iş yeri olduğunun anlaşılması halinde yangının başlamasının temel sebebinin kurutma makinasının bakım ve temizlik işlemlerini gerektiği zamanda ve olması gerektiği şekilde yaptırmayan ve bu nedenle de yangının başlamasının gelişmesinin ve maddi zarar oluşmasının kök-temel sebebi olan dikkatsizlik ve tedbirsizlik işleminin teknik olarak sorumlusunun iş yerinin işletmecisi veya işletmecileri oldukları,

binanın yangın tarihindeki yukarıda zikredilen mevcut yönetmeliklere uygun olmadığı ve ayrıca binanın imar durumunun kullanım amacına uygun olmadığının anlaşılması veya tespit edilmesi halinde ise yangının başlamasının teknik manadaki sorumlusu/sorumluları davalı iş yeri işletmecileri olsa da yangının kısa sürede gelişmesi ve zararın artmasında binanın yangın tarihindeki mevcut durumunun da etkili olduğu teknik bilgi olarak göz önüne alındığında yangının büyümesi ve zararın artmasında bina maliklerinin de teknik olarak sorumlu oldukları,

davacı ... şirketinin dava dışı sigortalısına 01/11/2019 tarihinde 35.122 TL hasar tazminatı ödediği ve TTK m.1472 kapsamında sigortalısının haklarına halef olduğu ve yangına sebebiyet veren ... San. Tic. Ltd. Şti'ye kusuru oranınca rücu edebileceği" sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince ek bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 17/03/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; Kök raporda da belirtildiği üzere yangın hasarının 35.122,00 TL (Otuzbeşbin Yüzyirmiiki Türkl Lirası ) olduğu, yangının kasten başlatılmış (Sabotaj vs.) bir yangın olmadığı, dikkatsizlik ve tedbirsizlik sonucunda başladığı, işyerinde ve binada maddi hasara neden olduğu, Yangının çatı katında bulunan davalı işyerindeki kurutma makinasında başladığı, kök raporda bunun teknik incelemesinin detaylı olarak yapıldığı, yangının ortaya çıkmasının binanın yapımındaki bozukluklardan veya bakımındaki eksikliklerden dolayı meydana gelmediği, bir illiyet bağının bulunmadığı, olayın sorumlusunun davalı işyeri ...

Olduğu, (Diğer davalı ... şirket yetkilisi olduğu için kendisine ayrıca kusur verilmemiştir. Bu hususta takdir sayın mahkemenindir.) Davacı ... şirketinin dava dışı sigortalısına 01.11.2019 tarihinde 35.122,00 TL hasar tazminatı ödediği ve TTK. M 1472 kapsamında sigortalısının haklarına halef olduğu ve yangına sebebiyet veren ...'ne kusuru oranında rücu edebileceği" sonuç ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;

Dava, davacı ... şirketinin, dava dışı sigortalısına aralarındaki sigorta poliçesine dayanarak ödediği hasar bedelinin, sorumlu olduğunu iddia ettiği davalılardan 6102 sayılı TTK'nın 1472. maddesi uyarınca rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Davacı ile dava dışı sigortalı ... arasında 17/03/2019-2020 tarihlerini kapsayan, İşyeri Sigorta Poliçesi düzenlendiği, poliçede 800.000,00 TL yangın teminatının mevcut olduğu, dava konusu yangının 07/09/2019 tarihinde meydana geldiği, davacı ... tarafından sigortalısına 01/1/2019 tarihinde 35.122,00 TL ödeme yapıldığı, dosya kapsamında yer alan poliçe ve ödeme kayıtlarının tetkiki ile tespit edilmiştir.

Dava, rücu talebine dayanmakta olup, rücu ve halefiyet Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulu'nun 22/03/1944 Tarih E. 37, K. 9, R.G. 03/07/1944 sayılı kararında "Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava olmayıp; aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir.

Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur." şeklinde vurgulanmaktadır. 6102 sayılı TTK'nun "Halefiyet" başlığı altındaki 1472.maddesinde ise "Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder." hükmüne yer verilmiştir.

Dosya kapsamında yer alan sigorta sözleşmesi ve ödeme belgesi dikkate alındığında davacının aktif husumet ehliyetinin bulunduğu anlaşılmakla, dava görevli mahkemede açılmıştır.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi ... Bölge Grup Amirliğinin düzenlemiş olduğu yangın raporunda; 07/09/2019 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle olay mahallinde yapılan inceleme, araştırmada 4 katlı iş merkezinin çatı katında, içerisinde asma katıyla beraber takriben 1700 m2 kapalı alanda faaliyet gösteren tekstil atölyesinde, bina girişine göre sol taraf pencere kenarında bulunan baskı makinesinden çıkan tül malzemelerin kurutma makinesinde kurutulması esnasında, kurutma makinesinde zamanla biriken tozlaşmış vaziyetteki tekstil artıklarının tutuşmasıyla yangının başladığı, işyeri dahilindeki kimyasal malzemelere ve tekstil malzemelerine sirayetle yangının geliştiği kaanatine varılmıştır.

Ekspertiz raporunda. 07/09/2019 günü bitişik nizam yan cephe 1 bina nolu binada çıkan yangının riziko adresine sirayeti ile kot farklı s,gortalı binanın yan cephesinin kaplama, pvc, kısmen çatı ve elektrik tesisatlarında yanmalar olduğu, bilahare intikal ettirilen yangın raporu sonrasında yanmaya sebebiyetin yan binada kiracı olarak faaliyet gösteren firma kaynaklı olduğu ve herhangi bir sigortasının bulunmadığı,

bina yan cephesinin dökülen sıva ve yan demir iskeletinin, yan cepheye bakan pvclerin, kısmen panel çatının, aydınlatma armatürlerinin, bina zemin katında gelen kuyu motor ve tesisatının yenilenmeleri gerektiği, riziko adresinde halı yıkama üzerine faaliyet gösteren bir firmanın mevcut olup ilgili firmanın emtia ve kendisi tarafından kullanılan makinelerin tesisatlarının da hasar gördüğü, toplam zararın 42.948,00 TL olarak belirtildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce elektrik mühendisi..., sigorta uzmanı... ve yangın güvenlik uzmanı ..., mimar ...'den oluşan bilirkişi heyetinden alınan raporda;

yangının meydana geldiği yerin itfaiye raporunda belirtildiği üzere binanın çatı katı olduğu, çatı katının yan duvarları ile tavanının büyük bir bölümünün iki saç levha arası yalıtım malzemesi olan saç sandviç panael olarak tabir edilen kaplama malzemesi ile kapatıldığı, çatının tamanına yakın bir bölüünün meydana gelen yangında yanmak ve yüksek ısıdan dolayı deforme olarak mukametini kaybetmek suretiyle çöktüğü, çatı kaplama malzemesi sandviç panelleri taşıyan profil çatı iskeletinin aşırı şekilde deforme olduğu, bunun da yangın sırasında ortamda ki ısının 850 C derece ve üzerine çıktığının teknik delili olduğu,

yangın yerindeki ısının bu derece yükselmesinin de işyeri içindeki yangın yükünün ( yanıcı madde miktarı) yüksek ve yanan malzemelerin de kolay yanıcı ve yüksek ısı üreten maddeler olduğunu kanıtladığı, yangının meydana geldiği iş yerinde kumaş ve tül baskısı yapıldığı ve itfaiye raporundaki “Sıvı Kimyasallar” ifadesi dikkate alındığında iş yerinde B sınıfı kolay yanıcı tiner, boya vb kimyasalların bulunduğu, bu tür kimyasalların genellikle baskı makinalarının ve baskı ekipmanlarının temizlik ve serigraf baskı işlerinde kullanıldığı,

adı geçen sıvı kimyasalların düşük sıcaklıklarda kolay alevlendiği ve yangını hızlandırıcı özelliği bulunduğu bilimsel olarak Kabul edilen bir gerçek olduğu dikkate alındığında iş yerinde bulunan boya ve tiner türevi B sınıfı kimyasalların yangının büyümesinde ve gelişmesinde etkili olduğu, bu nedenle de yangında oluşan hasarın ve maddi zararın arttığı, yangının meydana geldiği binanın ve yangının merkezi ve başlangıç noktası olan iş yerinin yangın tarihinde İSG ve Binaların yangınlardan korunması hakkındaki yönetmeliğe uygun olup olmadığı ile iş yerinin işletme ruhsatının bulunup

bulunmadığının da ayrıca yangında oluşan hasar ve maddi zarar ile direkt ilişkili

olduğu, söz konusu bina ve iş yerinin İSG ve Binaların yangınlardan korunması hakkındaki yönetmeliğe uygun ruhsatlı bir bina ve iş yeri olduğunun anlaşılması halinde yangının başlamasının temel sebebinin kurutma makinasının bakım ve temizlik işlemlerini gerektiği zamanda ve olması gerektiği şekilde yaptırmayan ve bu nedenle de yangının başlamasının gelişmesinin ve maddi zarar oluşmasının kök-temel sebebi olan dikkatsizlik ve tedbirsizlik işleminin teknik olarak sorumlusunun iş yerinin işletmecisi veya işletmecileri oldukları,

binanın yangın tarihindeki yukarıda zikredilen mevcut yönetmeliklere uygun olmadığı ve ayrıca binanın imar durumunun kullanım amacına uygun olmadığının anlaşılması veya tespit edilmesi halinde ise yangının başlamsının teknik manadaki sorumlusu/sorumluları davalı iş yeri işletmecileri olsa da yangının kısa sürede gelişmesi ve zararın artmasında binanın yangın tarihindeki mevcut durumunun da etkili olduğu teknik bilgi olarak göz önüne alındığında yangının büyümesi ve zararın artmasında bina maliklerinin de teknik olarak sorumlu oldukları,

dosyada 07.09.2020 tarihinde iki kişilik bir heyet tarafından hazırlanmış ve ....Sulh Hukuk Mahkemesine sunulmuş ... D.İş nolu bir adet Bilirkişi Tespit raporu olduğu ve raporda video görüntülerinin olduğu, görüntülerin bilirkişilerce izlendiği ve incelendiği, hazırlanan bilirkişi raporunun incelenmesinde raporun yangından sonra yapılan tadilat ve tamirat çalışmalarına yönelik tespit raporu olduğu, yangınla ilgisinin olmadığı,

davacı ... tarafından sigortalı işyerinde yaptırılan ve dava dışı sigortalıya ödenen 35.122 TL hasarın kadri maruf olduğu,

davacı ... şirketinin dava dışı sigortalısına 01/11/2019 tarihinde 35.122,00 TL hasar tazminatı ödediği ve TTK m.1472 kapsamında sigortalısının haklarına halef olduğu ve yangına sebebiyet veren ... San. Tic. Ltd. Şti’ye kusuru oranınca rücu edebileceği, tespit edilmiştir.

Mahkememizce bilirkişi heyetine inşaat mühendisi iş sağlığı güvenliği uzmanı ... de eklenerek elektrik mühendisi..., sigorta uzmanı... ve yangın güvenlik uzmanı ..., mimar ...'den oluşan bilirkişi heyetinden alınan ek raporda.

Dosyadaki bilgiler, tarafların itirazları ve yukarıda belirtilen yönetmelik maddeleri birlikte değerlendirilerek ortaya çıkan yangın olayının binadan kaynaklandığına dair dosyada somut bir bilgi/bulgu bulunmaması, bununla birlikte İtfaiye Yangın raporunda da belirtildiği üzere yangının baskı kurutma makinasından kaynaklanması nedeniyle yangının binadaki bir yapım bozukluğu veya bakımındaki eksiklikten kaynaklanmadığını, olayda bina sahibinin bir tazmin yükümlülüğünün bulunmadığını, yangının ortaya çıkmasındaki ihmalin davalılara ait olduğunu tespit etmişler,

yangın olayına Borçlar Kanunu'nun 69. Maddesinde belirtildiği üzere binanın yapımındaki bozukluklardan veya bakımındaki eksikliklerden dolayı ortaya çıkmamış, bina girişine göre sol taraf pencere kenarında bulunan baskı makinasından çıkan tül malzemelerin kurutma makinasında kurutulması esnasında, kurutma makinasında zamanla biriken tozlaşmış vaziyetteki tekstil artıklarının tutuşmasıyla yangın başlamış, işyeri dahilinde kimyasal malzemelere ve tekstil malzemelerine sirayetle gelişmiş olduğunu,

TBK m. 69 kapsamında bir sorumluluktan bahsedilmek için yapılıştaki bozukluk veya bakım eksikliği ile zarar arasında illiyet bağının bulunması gerekmekte olduğunu, kanunda bu illiyet bağının varlığı konusunda bir karine kabul edilmemiş olduğundan, bu bağ zarar gören tarafından ispat edilmesi gerektiğini, dosyada buna ilişkin somut bir bilgi bulunmadığı gibi tek somut veri olan İtfaiye Yangın Raporunda yangının davalı işverenliğin kullandığı baskı kurutma makinasından kaynaklandığının belirtildiğini,

mevcut olay bakımından yangının ortaya çıkmasıyla binanın mevcut durumu (yapım veya bakım eksikliği durumu) arasında bir illiyet bağı bulunmadığını beyan etmişlerdir.

Davacının, davalı kiracı ... ... ve Tic. Ltd. Şti'ye kiracı olması sebebiyle kusurundan doğan sorumluluk ilkeleri gereğince kendi sigortalısına ödemek zorunda kaldığı bedeli rücu edebileceği değerlendirilmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde, yangının çıktığı binanın maliki olmadığını ifade etmiştir. Dosya kapsamındaki davalı ...'un vekaletnamesine, dosyadaki bilgi ve belgelere göre davalı ...'un, diğer davalı şirketin yetkilisi olduğu anlaşılmaktadır. Bu husus ticaret sicil kayıtlarından da tespiti edilmiştir. Yangının çıktığı yer olduğu iddia edilen davalı şirkette yangının meydana gelmesi bakımından ...'un ayrıca "şahsi" bir kusuru bulunmadığından, tüzel kişilik olan şirkete yöneltilen davanın tüzel kişinin temsilcisine de yöneltilmesi mümkün bulunmadığından, davanın ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

Saptanan ve hukuksal durum doğrultusunda bilirkişi raporu hükme esas alınarak dikkatsizlik ve tedbirsizlik nedenleri ile ... ... ve Tic. Ltd. Şti’ne ait

işyerinde çıkan yangın sebebiyle ...'a ait işyerinde meydana gelen zarar sebebiyle davacı ... şirketinin ödediği 35.122,00 TL'nin ödeme tarihi olan 01/11/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · E imzalıdır Hakim ... · E imzalıdır