İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/683 K.2023/60

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı asil dava dilekçesinde özetle; Şirketin kuruluşunun İstanbul Ticaret Sicili Memurluğu'uca tescilinin yapıldığı tarih olan 28.07.1994 tarihinden sonra yasal defterlerle birlikte 04.08,1994 tarihinde tasdiki ....Noteri ... yevmiye numarası ile yapılan karar defteri şirket tadilat gördükten sonra 05.10.2022 tarihinde yapılan aramada zayi olduğu tespit edilerek, akabinde ek'te bulunan gazeteye zayi ilanı ve vergi dairesi ne de karar defterinin zayi olduğuna ilişkin bilgi verilmiştir. Türk Ticaret Kanunu madde 82,(7) numaralı fıkra uyarınca Mahkemizden, karar defterimizi yeniden noterlikçe tasdik ettirebilmek için tarafına zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava konusu, 04/08/1994 tarihinde tasdiki yapılan ... yevmiye numaralı karar defterine ilişkin zayi belgesi verilmesi talebidir.

Mahkememizce tüm deliller toplanmış, gerekli inceleme ve araştırmalar yapılmış, ilgili notere müzekkere yazılarak tasdik yapılıp yapılmadığının sorulmasına, ... Vergi Dairesi'ne müzekkere yazılarak davacı şirketin borcu olup olmadığı hususlarının sorulması, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak davacı şirketin sicil kayıtlarının istenilmesi hususlarında gerekli müzekkerele yazılmış ve müzekkere dönüşleri dosya arasına alınmıştır.

6102 sayılı TTK'nın 82-(7) maddesine göre; bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa; tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren, onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Maddede düzenlenen (15) günlük süre hak düşürücü süredir.

6102 TTK'nın 82-(7) maddesinde; zayi belgesi verilebilecek haller sayılmıştır. Tacirin, anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan ticari defterlerin ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur. Mücbir nedenlerin ispatı, bunu iddia eden tacire aittir.

İleri sürülen mücbir nedenin dayandığı olayların defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olup olmadığı araştırılmalı ve irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması sonucu oluştuğunda mücbir neden kabul edilmektedir. Davacı tutmak ve saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeleri özenle korumakla yükümlüdür. (...

Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi'nin 19/01/2023 tarih, 2023/86 esas ve 2023/80 karar sayılı ilamı)

Tüm bu açıklamalar ışığında somut uyuşmazlıkta; tacir olan davacının şirket tadilat olduktan sonra uyuşmazlığa konu defterlerin muhafazası konusunda gerekli özen yükümünü yerine getirmediği anlaşılmakla; davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...