İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/630 K.2023/651

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, Mahkememizce dava dilekçesi resen incelenmiş olmakla; Dosya incelenmesinde; dava dilekçesi kapsamına göre, duruşmasız olarak görev hususunun davanın her aşamasında mahkemece incelenebileceği anlaşıldı.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava dilekçesinin, HMK.nun 119. ve 121. maddelerinin aradığı koşulları taşıdığının TESPİTİ ile, HMK.nun 137.maddesi gereğince ön incelemenin duruşmasız olarak görev hususu ile sınırlı olarak YAPILMASINA, karar verildi. Dosya üzerinden yapılan göreve yönelik ön incelemede; Davacı...vekili dava dilekçesinde özetle;

... Aile Sağlığı Merkezi 34.5.174 Nolu Aile Hekimliği Birimi'nde sözleşmeli Aile Hekimi olarak görev yapan Dr. ...'ın 15/06/2022 tarihinde 1 gün izinsiz göreve gitmediği tespit edildiğini, 2022 yılı Haziran ayı maaş ödemesi ve aile sağılığı merkezi gider ödemesi toplam 839,30TL borç çıkartıldığından davalı...hakkında belirtilen tutarın faizi ile birlikte tahsili amacıyla ....

İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalıya ihtarname çıkarılmasına rağmen borcu ödemediğini ve borca itiraz ettiğini, ....

İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayısı ile başlatılan icra takibine davalının yapmış olduğu itirazların iptaline, takibin devamına, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla alacaklarının tespiti ile davalı...aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerini vekalet ücretini davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava ...'nın davalı...doktora karşı açtığı itirazın iptali davasıdır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin, tarafların her ikisinin birden ticari işletmesi ile ilgili olması yada tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesi ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunun veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme bulunması gerekir.

Diğer taraftan, 6102 sayılı TTK'nın 19/2 maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri içinde ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, 6102 sayılı TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar dışında, ticari davayı ticari iş esasına göre değil ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

6335 Sayılı Kanununun 2. maddesi ile değişik 6102 Sayılı TTK'nın 5. maddesi uyarınca, ticari davalar Asliye Ticaret mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, Asliye Ticaret Mahkemeleriyle diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunununda ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 6335 Sayılı kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil görev ilişkisidir.

Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı HMK'nın 1. maddesi uyarınca, kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemelerce ve istinaf aşamasında Bölge Adliye Mahkemeleri tarafından re'sen incelenir.

Bu kuralın tek istisnası, 6335 Sayılı Kanununun 2. maddesi ile değişik 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/(4). maddesinde düzenlenmiş olup, buna göre yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde Asliye Hukuk Mahkemelerine açılan ticari davalarda görev kuralına dayanılmamış olması, Asliye Ticaret Mahkemesine görevsizlik kararı verilmesini gerektirmeyecektir.

Başka bir anlatımla, yargı çevresinde, Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yerlerde bir ticari uyuşmazlığın çözümü için Asliye Hukuk Mahkemesine genel mahkeme sıfatıyla dava açılması halinde mahkemece görevsizlik kararı verilmeksizin işin görülmesi gerekir.

Buna karşılık kanun aksi durumu düzenlememiş olduğundan, Asliye Hukuk Mahkemesinin ticari olmayan bir davayı Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla görmüş olması kararın kaldırılmasını gerektirecek bir usule aykırılık halini oluşturmaktadır.

Bu durumda eldeki davanın Asliye Ticaret Mahkemesince görülüp karara bağlanabilmesi için uyuşmazlığın, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması ve bu bağlamda tarafların her ikisinin birden tacir olması zorunludur. Dava konusu olayda tacir olmayan davacı ... açtığı bu davada genel mahkemelerin görevli olduğu ticaret mahkemelerin görevli olmadığı anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır