İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/1245 K.2019/582

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Banka Garanti Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

AÇILAN DAVA VE İDDİA

Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; davacı şirket ile davalı ... arasında akaryakıt bayilik ve otogaz bayilik sözleşmeleri akdedildiğini, sözleşmeler gereğince müvekkili şirketin akaryakıt servis ve satışın yeni oto gaz satışının istasyonunda sözleşme gereğince davalının bayiliklerini yapacağını, davacı şirket ile davalı şirket arasında yapılan sözleşmelerin bitiş tarihinin 31.12.2015 olduğunu, müvekkili şirketin 31.12.2015 tarihi itibariyle sözleşmenin yenilenmeyeceğini, sözleşmenin feshedildiğini, davalı tarafa bir borcun olmadığını,

davalı tarafa verilen teminat çeklerinin ve teminat mektubunun iadesi ile taraflarına verilen ariyet malzeme ve donanımlarının alınmasını kapsayan ihtarnameler keşide edildiğini, davalı tarafın ihtarnameye rağmen teminat mektubunun iade etmediğini, kendilerine 12.980,00 TL ödenmesini aksi takdirde teminat mektubunun paraya çevrileceğinin ifade edildiğini beyanla toplam 13.220,00 TL'nin tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA VE KARŞI TALEPLER

Davalı vekilinin cevap dilekçesi özetle; dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, davalı şirketin davacı şirkete ariyet olarak verdiği malzemeler bakımından seçimlik hakkı bulunduğunu, bayilik sözleşmesinde fesih durumunda müvekkili şirkete davacı şirkete ödünç olarak verilen malzeme ve ekipmanın tam ve eksiksiz vaziyette teslim edilmesinin bayiden isteyebileceğini, davacı şirketin ödünç olarak verilen malzeme ve ekipmanın tamamının ya da bir kısmının mülkiyetinin bayiye geçecek şekilde fatura edileceğini, rayiç bedellerinin ödenmesini istemek şeklinde iki ayrı seçimlik hakkı kullanmak yetkisi olduğunu,

müvekkili şirket ile davalı şirket arasında bayilik ilişkisi sona erdiğinde davacı şirketin bayilik ilişkisi içinde ödünç olarak verilen bir kısım emtianın fatura edilmek suretiyle davacı şirketin envanterine geçmesi hususunda davalı müvekkili yetkililerinin karar verilmesi üzerine davacı şirketin 16/02/2016 tarihinde Envanter satış bedeli kesilecek fatura karşılığı açıklamasıyla hesabından müvekkili şirketin iban numara hesabına 12.980,00 TL gönderdiğini ve şirketin yetkili ... tarafından müvekkili şirketin yatırım ve satış bölge müdürü olan ...'e iletilen envanter satış bedeli konulu e-posta ile fatura düzenlenmesinin istendiğini,

davacı şirket tarafından envanter satış bedeli olarak müvekkili ... Petrol şirketine yapılan 12.980 TL bedeli sabit kıymet satış faturasının ve fatura eki olan satılan malzemelerin nelerden ibaret olduğunu gösteren satış kıymet atış formunun davacı şirkete gönderildiğini, söz konusu faturaya davacı şirket tarafından yasal süresi içinde herhangi bir itirazda bulunulmadığı ve iade edilmediğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasında imzalanan Otogaz Bayilik Sözleşmesi neticesinde, sözleşmelerin hitam bitiş tarihinde davalı tarafın sözleşmeyi feshettiği ancak anlaşma gereğince kendilerine teslim edilen teminat mektubunun iade edilmediği, teminat mektuplarının vadesinin uzatıldığı, davalı şirkete taraflarınca ihtarname keşide edilerek 12.980.-tl nin ödenmesinin aksi takdirde teminat mektubunun paraya çevrileceğinin bildirilmesine rağmen davacının ticari itibarının sarsılmaması için davalı tarafça talep edilen miktarı;: muzayaka halinde bankaya teminat mektubunun vadesinin uzatılmasından dolayı 240 tl masraf ödemek zorunda kaldığı,

davalı tarafın, taraflarının muzayaka halinden yararlanarak, haksız kazanç sağladığından bahisle sebepsiz zenginleştiği iddiasıyla davalı tarafa ödenen 12.980 TL ve 240 TL masrafın ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

Dava dilekçesinin ekinde ayakryakıt bayilik ve otogaz bayilik sözleşmesi, ihtarname, ödeme dekontları, banka teminat mektubu ve banka teminat mektubunun vade uzatılmasına ilişkin ... Bankası ... Şube yazısı ve zeyilname sureti dosyaya sunulmuştur.

Tarafların Hukuk Muhakemeleri Kanunu uyarınca hasrettikleri tüm delilleri toplanmış, ön inceleme duruşması yapılarak tarafların iddia ve savunmaları, uyuşmazlık konusu, tarafların üzerinde anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususlar, dava şartlarının bulunup bulunmadığı, ilk itiraz olup olmadığı, tarafların sulh olup olamayacakları ortaya konulmuş ve yargılama ön inceleme duruşmasında tarafların da onay verdikleri uyuşmazlık nitelendirmesi ile sonuçlandırılmıştır.

Davacı şirket ticari defter ve dayanak kayıtlarının da incelenmesi bakımından talimatla aldırılan raporda özetle; taraflar arasında sözleşme ilişkisinin bulunduğu, davacı şirketin ödediği 12.980-TL'nin sözleşmenin 24.2.2 maddesi kapsamında ödendiği, bu bedelin 16/02/2016 tarih ve...yevmiye numarasıyla kayıtlara alındığı, faturanın ödeme mukabilinde düzenlendiği ve yasal süresi içinde faturaya itiraz edilmediği tespitleriyle rapor sunulmuştur.

Bu kez davalı kayıtlarının da incelenmesi bakımından mahkememizce uyuşmazlık konusunda uzman bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, alınan raporda özetle; taraflar arasındaki ticari ilişkinin her iki tarafın da kabulünde olduğu, ticari ilişkinin taraflar arasında akdedilen sözleşme kapsamında yürütüldüğü, "davalı" tarafça incelemeye ibraz edilen 2016 yılına ait yasal defterlerin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal sürede yaptırıldığı,

dava konusu alacağın davalı tarafça davacıya kesilen 10/03/2016 tarih ve 12.980-TL tutarındaki fatura kapsamında ödenen bedel ile davacı tarafça davalıya verilen teminat mektubunun uzatılması için ödenen 240-TL tutarındaki masrafın iadesinden kaynaklandığı, davalı tarafça davacı tarafa düzenlenen 10/03/2016 tarih ve 12.980-TL tutarındaki faturanın taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 24.2.2 maddesi gereğince düzenlendiği, söz konusu faturanın davacı tarafça herhangi bir itiraza uğramadan yasal defterlerine kayıtlandığı ve yine herhangi bir ihtirazi kayıt olmadan ödendiği,

davacı tarafça yapılan ödeme tutarından ve davacı tarafça yapılan teminat mektubu masrafından davacının sorumlu olacağı tespitlerine yer verilmiştir.

Taraflar arasında 08/09/2010 tarihli ve 05/09/2015 tarihli "İstasyonlu Bayilik Sözleşmesi" ve 18/09/2015 tarihli "Otogaz Bayilik Sözleşmesi" akdolunmuştur. 05/09/2015 tarihli sözleşmenin feshin sonuçları başlıklı 24. maddesinin 24.2.2 bendinde "Ödünç verilen tüm malzeme ve ekipmanın tamamının ya da ...(... A.Ş.) tarafından Bayi'ye(davacı şirkete) fatura edilerek ilgili malzeme ve ekipmanın rayiç bedelinin ...'ya ödenmesini kabul ve taahhüt etmektedir." düzenlemesi mevcuttur.

Dava konusu edilen 12.980 TL tutarındaki bedel sözleşme kapsamında davalı yanca davacı tarafa fatura edilmiş, davalı taraf kayıtlarına işlediği faturaya 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 21.maddesi kapsamında yasal sürede itirazda bulunmadığı gibi bu bedeli herhangi bir ihtirazi kayıt belirtmeksizin davalı şirket hesabına ödemiştir.

Dava konusu edilen 240 TL'lik bedel de davacı tarafça davalıya verilen teminat mektubunun uzatılması için davalı tarafça yapılan masrafa ilişkindir.

Davacı yan dosyaya sunduğu ihtarnamelerle sözleşmenin feshedildiğini iddia etmişse de, taraflar arasındaki sözleşmelerde sözleşmenin davacı yanca haklı nedenle feshi halinde dahi davaya konu bedellerin davacıya iade edileceğine ilişkin açık bir düzenleme bulunmaması, davaya konu bedellerin sözleşme kapsamında ve iradi olarak davalıya ödenmiş olması sebebiyle bu yöndeki iddialar yerinde görülmemiştir.

Davacının iddiası, davalının savunması ve toplanan tüm deliller nazara alınarak yerinde görülmeyen davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm fıkrası oluşturulmuştur.

HÜKÜ M

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Yerinde görülmeyen davanın REDDİNE,

2- Alınması gereken 44,40 TL karar harcının peşin alınan 225,77 TL'ndan mahsubu ile arta kalan 181,37 TL'nın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,

3- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

4- Davalı tarafından yapılan 4,30 vekalet harcı, 200 tl posta giderl olmak üzere toplam 204,30 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak, davalıya VERİLMESİNE,

5- Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 2.725,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya VERİLMESİNE,

6-Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,

Dair;Taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip Hakim ...