İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/561 K.2020/217

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan "Mülkiyetin Tespiti ve Tescil" davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

DAVA /

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; davalı ...A.Ş ile müvekkili şirket arasında ...

Noterliği’nde düzenleme şeklinde tanzim olunan 19/08/2005 tarih ... yevmiye no.lu finansal kiralama sözleşmesinin akdedildiğini, sözleşme gereğince ... model, ... plaka nolu aracın davalıya kiralandığını ve zilyedliğinin de devredildiğini, sözleşmenin 10/a maddesinde, sözleşme süresinin sözleşmenin 3. maddesine uygun olarak sona erdiği tarihte finansal kiracının satın alma hakkının doğacağını, sözleşmenin 2 nolu ekinde de devir bedelinin 15-EURO (Onbeş Avrupa Para Birimi) olduğunun belirtildiğini, ...a Sözleşmesi sona ermişse de finansal kiracı şirketin satın alma hakkını kullanmadığını,

aracı iade de etmediğini ve böylece aracın zilyedi olmaya devam ettiğini, kiracı aracı iade etmediğinden satın alma hakkından vazgeçmiş olamayacağı gibi aracı iade etmemiş olması, aynı zamanda aracı mal edinmiş olduğunun da kanıtı olduğunu, aracın zilyedi finansal kiracı olmasına karşın söz konusu aracın trafik sicilinde müvekkili şirkete ait göründüğünü, davalı finansal kiracı şirketin ticaret sicilinde kayıtlı adresine ...

Noterliği aracılığı ile gönderilen 10/06/2019 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname ile 1 ay içinde devir işlemlerini tamamlamak için başvurmak suretiyle aracı devralması, aksi halde yasal yollara başvurulacağının bildirildiğini, gönderilen ihtarnamenin “Gösterilen adreste böyle bir şirket yoktur” açıklamasıyla iade edildiğini, dava konusu ... plakalı aracın sicil kaydında Şırnak Cumhuriyet Başsavcılığının satılamaz- devredilemez şeklinde tedbir kararı olduğu gerekçesiyle kiracı adına tescil işlemi yapılamadığını, söz konusu tedbirin kaldırılması için gerekli başvurular yapılarak tedbirin kaldırılması kararının verilmesinin sağlandığını, ...

Müdürlüğüne tekrar başvurulduğunu, bu defa da tescil görevinin noterlere devredildiği gerekçesiyle işlem yapılamadığını, taraflar arasındaki sözleşme, 6361 sayılı yasadan önce yapıldığından ve sözleşme tarihi itibarı ile yürürlükte olan Finansal Kiralama Kanununda da 6361 sayılı yasanın 23/2 maddesindeki düzenlemeyi karşılayan bir düzenleme bulunmadığından sözleşmede tek taraflı başvuru yetkisi düzenlenmediğini,

6361 sayılı yasadan önce yapılan sözleşmeler için de kiralayana 6361 sayılı yasanın 23/2 maddesi kapsamında tek taraflı tescil talep etme hakkının kıyasen tanınmamasının hiçbir haklı gerekçesinin bulunmadığını beyan ederek sicilde müvekkili adına tescilli görünen ancak fiilen davalının kullanımında bulunan finansal kiralama konusu ... plakalı aracın gerek 6361 sayılı yasanın 23/2 maddesindeki düzenleme ve gerekse somut olayın özelliği gereği trafik sicilinde davalı finansal kiracı adına tescilini, yargılama giderlerinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı şirkete usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip tutanağının tebliğ edildiği, ancak süresinde herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.

GEREKÇE /

Dava, finansal kiralama şirketi adına kayıtlı bulunan ve finansal kiralama sözleşmesi kapsamında fiilen finansal kiracının kullanımında bulunan ... plakalı aracın sözleşme süresinin sona ermesi sebebiyle 6361 sayılı yasanın 23/2. maddesi uyarınca finansal kiracı adına tescili istemine ilişkindir.

Davacı yanca taraflar arasında akdolunan 19/08/2005 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesi, tesellüm belgesi, davacı şirket tarafından davalı şirkete gönderilen ... Noterliği'nin 10/06/2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, davalı şirketin ihyasına ilişkin karar ve sicil gazetesi, Şırnak Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından verilen 11/07/2018 tarihli ihtiyati tedbir şerhinin kaldırılması kararı ibraz olunmuş, ... plakalı aracın trafik kayıtları getirtilmiştir.

Benzer bir uyuşmazlığa ilişkin Yargıtay 19. Hukuk Dairesi 26/04/2016 tarih ve 2015/18406 Esas, 2016/7478 Karar sayılı kararında. "Davacı ile davalı arasında 17.11.2000 tarihli düzenleme şeklinde finansal kiralama sözleşmesi imzalanmıştır. Bu sözleşmenin 10/a maddesinde; "kiralama süresi yukarıda yeralan madde 3 hükmü dairesinde sona erdiği tarihte, kiracının her parça malları Ek-1'de belirtilen bedel karşılığında satın alma hakkı vardır." düzenlemesi getirilmiştir.

Bu sözleşme hükmüyle, kiralama sözleşmesi sonunda davalıya sözleşmede gösterilen 50-Euro karşılığında iş makinesini satın alma konusunda seçimlik hak tanınmaktadır. Davacı, davalıya gönderdiği 07.11.2013 tarihli ihtarnamesinde iş makinesinin devralınmasını, aksi halde iadesini istemiş, davalı ise bu ihtara cevap vermemiştir.

Kira süresi sonunda, iş makinesinin mülkiyeti halen davacı tarafta olduğundan, fuzuli şagil konumundaki davalıdan her zaman iş makinesinin kendisine teslimini istemesi mümkündür. Somut olayda, davacının, davalıyı seçimlik hakkını mülkiyeti devralma konusunda dava yoluyla zorlama hakkı bulunmadığından, davacının bu davayı açmakta hukuki yararı yoktur.

Açıklanan nedenlerle, mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir." içtihadına yer vermiştir.

Yapılan yargılama neticesinde ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı ile davalı arasında ...

Noterliğinde düzenleme şeklinde tanzim olunan 19/08/2005 tarih, 22307 yevmiye numaralı finansal kiralama sözleşmesi akdedildiği, sözleşmenin 10/a maddesinde; "kiralama süresi yukarıda yeralan madde 3 hükmü dairesinde sona erdiği tarihte, kiracının her parça malları Ek-1'de belirtilen bedel karşılığında satın alma hakkı vardır." düzenlemesinin bulunduğu, sözleşmenin ekinde devir bedelinin 15 Euro olarak kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.

Davacı yanca sözleşme süresinin sona erdiği, davalının sözleşme kapsamında teslim aldığı ... plakalı aracı iade etmeyerek zilyedi olmaya devam ettiği ve fiilen mal edindiği ancak mülkiyetini devralmadığı, sözleşmenin 10/e maddesine göre kiracının satın almaktan vazgeçebilmesinin kiralayanın muvafakatına bağlı olduğu, böyle bir muvafakatin verilmediği, aracın zilyedinin davalı kiracı olmasına karşın sicilde davacı şirket adına kayıtlı görünmesinin davacı şirket açısından çeşitli riskler oluşturduğu, bu durumun sözleşmeye ve dürüstlük kuralına aykırı olduğu beyan edilerek 6361 sayılı yasanın 23/2.

Maddesinin kıyasen uygulanarak dava konusu aracın davalı adına tescili talep edilmişse de 19/08/2005 tarihli sözleşmeye 13/12/2012 yürürlük tarihli 6361 sayılı Finansal Kiralama Faktoring Finansal Şirketleri Kanunu'nun geçmişe uygulanacağına dair yasal düzenleme bulunmaması karşısında 23/2. maddesinin uygulanması olanağı bulunmamaktadır.

Sözleşme tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Mülga 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve ilgili yönetmeliklerde finansal kiralayana tek taraflı olarak kiralananı kiracıya devir ile ilgili işlem yapma yetkisi öngören bir düzenleme bulunmaması, taraflar arasındaki sözleşmenin 10-a maddesinde davalı kiracıya seçimlik hak tanınmış olması ve davalının seçimlik hakkını satın alma yönünde kullandığına dair dosyamıza yansıyan bir irade beyanı bulunmaması karşısında davacı kiralayanın sözleşme konusu aracın davalı kiracı adına tescili talebi yerinde görülmemiş ve davanın reddine dair aşağıdaki hüküm fıkrası oluşturulmuştur.

HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1- Davanın REDDİNE,

2-Alınması gereken 54,40-TL red harcının peşin olarak alınan 44,40-TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 10,00-TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,

3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

4-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,

5-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğinin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın ve hükmün taraflara tebliğe ÇIKARTILMASINA,

Dair; davacı vekili yüzüne karşı, davalı taraf yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip ... · e-imzalıdır . Hakim ... · e-imzalıdır .