İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/586 K.2022/320

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı Vekili Dava Dilekçesinde Özetle : davacı şirketin ... işletme hakkına sahip olduğunu, davalı tarafın işletme hakkı davacı şirkette bulunan köprü ve otoyolları ticari amaçla kullanan gerçek kişi tacir olduğunu, davalı tarafın 05.09.2016-20.10.2017 tarihleri arasında ... plakalı araçlarla köprü ve otoyollardan ihlalli geçişler yaptığını, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretlerinin ve bu ücretlere ait yasal cezalar toplamının 9.750,05 TL olduğunu, bedelin ödenmemesi üzerine ....

İcra Müdürlüğünün .../...

E. Sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalının borca ve ferilerine itiraz ettiğini ve takibin durdurulduğunu, itirazın haksız olduğunu, beyanla, itirazın iptali ile takibin 9.750,00 TL asıl alacak, 634,33 TL işlemiş faiz, KDV tutarı 114,18-TL yönünden devamını, davalı aleyhine alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya tensip zaptı, dava dilekçesi ve eklerinin tebliğ edildiği ancak süresinde cevap dilekçesi sunulmadığı görüldü.

DELİLLER

İhlalli geçiş yaptığı bildirilen araçların trafik kayıtları, geçiş anına ilişkin fotoğraflar, provizyon bilgileri, ... 24. İcra Dairesinin .../... Esas Sayılı takip dosyası, bilirkişi raporları.

Mahkememizin 03/07/2020 Tarihli duruşma zaptının 1 No.lu ara kararı ile dosyanın bilirkişiye tevdiine karar verilmiş olmakla; Bilirkişi, 29/01/2021 Tarihli Raporunda Özetle ; davalı tarafın geçiş ücretlerini ödediğini ispat etmesi gerektiğini, buna dair dosya muhteviyatına herhangi bir belge sunmadığını, fotoğrafı mevcut 209 adet ihlalli geçişe ilişkin olarak davacı tarafın takip tarihi itibari ile 8.438,00 TL alacağını talep edebileceğini, davalı tarafın takip tarihinden önce ihtar veya tevsik edici bir belge ile temerrüde düşürülmediğini, takip tarihi itibariyle faiz tutarının 618,31 TL ve KDV tutarının 111,30 TL olabileceğini, davacı tarafın takip tarihinden itibaren yıllık %9,75 faiz talep edebileceğini belirtmiştir.

Davacı vekilinin itirazları karşısında 29/01/2021 tarihli bilirkişi raporunun uyuşmazlığın aydınlatılması konusunda yetersiz kaldığına kanaat getirilerek Mahkememizin 28/10/2021 Tarihli Ara Kararı ile dosyanın yeni bir rapor alınmak üzere bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiş olmakla.

Bilirkişi Heyeti, 10/01/2022 Tarihli Raporunda Özetle : Karayollarına ait tüm otoyollarda ve 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve yönetmeliklerde belirtilen şekilde geçiş ücreti ve cezasının tahsil edildiğini, 6001 sayılı kanunda geçiş yapan araçlara geçiş sırasında mesaj veya uyarı verme gibi bir mecburiyetin bulunmadığını, Ücretli otoyolları kullanan sürücü veya firmaların geçiş sırasında geçiş ücretini ödeyecek mevcut yöntemlerden birini kullanmaları gerektiğini,

Davaya konu otoyol işletmecisinin sorumlu olduğu yol güzergahında OGS/HGS sistemleri, geçiş sırasında nakit ödeme veya geçişlerini takip eden 15 gün içinde ödeme gibi alternatiflerin mevcut olduğunu, geçiş sırasında OGS/HGS etiketi yok veya yeterli bakiyesi mevcut değil ise bariyerlerin açılmadığını, bariyerlerin geçilebilmesi için ya nakit ödeme yöntemi ya da görevli personelin vereceği ve 15 gün içinde belirtilen bankalara ödeme yapılması ya da OGS/HGS bakiyesinin yeterli hale getirilmesi gerektiği bilgisinden sonra

bariyerlerin görevli tarafından açıldığı bir sistem kullanıldığını, bu sebeple bu aşamaları geçmeden gişelerden geçilemeyeceğini, Davacının, iddiasını kanıtlamak üzere ihlâlli geçiş yaptığını iddia ettiği araçlara ait geçiş bilgileri (tarih-saat) ve resimlerini -167 adet hariç- dosyaya sunduğunu, 61 adet ihlalli geçişin dorse/tanker kasa araçlara ait olduğunu, Davaya konu araçlar; ihlâlli geçiş yapıldığı iddia edilen tarihler arasında davalı ...

Halıcı adına kayıtlı olduğunu, Davalı tarafça, ihlâlli geçiş olduğu iddia edilen geçişlere yönelik ödeme makbuzlarının olduğu iddia edilmiş ise de dava dosyasına bu geçişlere yönelik ödeme makbuzları sunulmadığını, Davacı tarafın, takip tarihinden itibaren yıllık % 9,75 faiz talep edebileceğini, 376 adet ihlâlli geçişin tamamı ihlâlli geçiş kabul edilirse: 10.225,85 TL geçiş ücreti + 666,98 TL.

Faiz + 120,06 TL.KDV olmak üzere toplam 11.012,89 TL olduğunu, 376 adet ihlâlli geçişten ihlâlli geçiş resmi olmayan 167 adet ihlâlli geçiş sayılmaz ise: resimli olan 209 Adet ihlalli geçiş için. 6.867,25 TL geçiş ücreti + 437,96 TL.Faiz+ 78,83 TL.KDV olmak üzere toplam 7.384,04 TL olduğunu, 376 adet ihlâlli geçişten dorse/tanker kasa araçlara ait 61 adet ihlâlli geçiş sayılmaz ise, dorse/tanker kasa dışında olan 315 adet ihlalli geçiş için.

7.182,20 TL geçiş ücreti+ 480,59 TL.Faiz + 86,51 TL.KDV olmak üzere toplam 7.749,30 TL. olduğunu, 376 adet ihlâlli geçişten ihlâlli geçiş resmi olmayan 167 adet ihlâlli geçiş ve dorse/tanker kasa araçlara ait 61 adet ihlâlli geçiş sayılmaz (Toplam 210 adet geçiş. 18 adet geçiş hem dorse/tanker kasa araçlara hem de ihlâlli geçiş resmi olmayanlara ait) ise: 4.307,95 TL geçiş ücreti+282,88 TL Faiz+ 50,92 TL.KDV olmak üzere toplam 4.641,74 TL olduğunu belirtmiştir.

GEREKÇE

Dava, işletme hakkı davacı şirkette bulunan köprü ve otoyollardan ücreti ödenmeden yapılan geçişlere ilişkin geçiş ücreti ve gecikme cezalarının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacı yanca ihlalli geçişlere ilişkin kayıt ve belgeler ibraz edilmiş, takip dosyası ve ihlali geçiş yaptığı bildirilen araçlara ilişkin trafik kayıtları celbedilmiştir.

Taraflarca sunulan dilekçe ve belgeler ile getirtilen takip dosyası ve kayıtlar incelenmiş, bilirkişi incelemeleri yaptırılmıştır.

Dava konusu .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında, davacının davalıdan 22.023,05-TL geçiş ücreti ve para cezası, 1.432,81-TL faiz ve 257,90-TL KDV olmak üzere toplamı 23.713,76-TL'nın tahsilini talep ettiği, davalı borçlunun süresinde borca itirazı üzerine takibin durdurulduğu, itirazın iptali davasının da hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30/5. maddesinde; "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. Aynı Kanun'un 30/7. maddesine göre ise; Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz." düzenlemesine yer verilmiştir.

Yapılan yargılama neticesinde ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; geçiş tarihlerinde davalı adına kayıtlı bulunan ... plakalı araçlar ile 05/09/2016- 20/10/2017 tarihleri arasında ücreti ödenmeden geçişler yapıldığı, davacı yanca 376 adet ihlalli geçiş yapıldığının bildirildiği, ancak 209 geçişin görüntü kayıtlarının dosyaya sunulduğu anlaşılmıştır.

Eldeki davada, davacı yanca ücreti ödenmeden geçiş yapıldığının, davalı yanca ise bedellerin ödendiğinin veyahut ödenmesinin gerekmediğinin ispatı gerekmektedir.

Davacı yanca 209 adet geçişe ilişkin görüntü kaydı dosyaya sunulmakla ve her ne kadar bu geçişlerden bir kısmı dorse/ tankere ait olduğu görülmekteyse de davalı yanca dorse/ tankerlerin bağlı olduğu çekici plakaları bildirilmediğinden ve bu yönde geçerli bir ödeme savunması da bulunmadığından davacının 209 adet ihlalli geçişe ilişkin ispat yükünü yerine getirdiği, 167 adet geçişe ilişkin ise ispat yükünün yerine getirilemediği sonucuna ulaşılmıştır.

Davalı yanca borca itiraz dilekçesinde soyut olarak ödeme savunmasında bulunulmuşsa da herhangi bir ödeme belgesinin dosyaya ibraz edilmemesi, HGS/ OGS hesabının bildirilmemesi ve buna ilişkin kayıtların sunulmaması karşısında davalının ispat yükünü yerine getiremediği ve 209 geçişe ilişkin olarak geçiş ücreti ve yasal 4 katı para cezasından sorumlu olduğu kabul edilmiştir.

İşletme hakkı davacı şirkette olan köprü ve otoyollardan ücreti ödenmeden yapılan geçişlere ilişkin olarak dosya kapsamına uygun, teknik ve ayrıntılı olarak hazırlanan her iki bilirkişi raporunda ayrıntısına yer verildiği üzere geçiş görüntüleri mevcut olup bedeli ödenmeyen toplam 209 adet geçişe ilişkin olarak geçiş ücreti ve 4 katı para cezası toplamı olarak davacının 6.867,25 TL alacaklı olduğu tespit edilmiş olup davacının eldeki itirazın iptali davasında 6.867,25 TL asıl alacak talebinin haklı ve yerinde olduğu,

her ne kadar takip talepnamesinde ve dava dilekçesinde işlemiş faiz ve faizin KDV'sinin de tahsili talep edilmişse de yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler kapsamında işletici şirketin geçiş ücreti ve ceza tutarını genel hükümlere göre tahsil edecek olması, takibe konu edilen alacak muaccel ise de 6098 sayılı TBK'nun 117. maddesi kapsamında davalının takip tarihinden önce temerrüde düşürüldüğüne ilişkin ihtarname ve benzeri delil ibrazında bulunulmaması nedeniyle bu yönlere ilişkin taleplerin yerinde olmadığı,

öte yandan hüküm altına alınan alacağın likit ve bu yöne ilişkin itirazın ise haksız olması karşısında icra inkar tazminatı istem koşullarının da oluştuğu sonucuna ve vicdani kanaatine varılmış, davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki gibi hüküm kurularak yargılama sonuçlandırılmıştır.

Katip ... · e-imzalıdır. Hakim ... · e-imzalıdır.