İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/494 K.2020/428

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkili hakkında ... 19. İcra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı dosyasından takip başlatıldığını ve kesinleştiğini, takip neticesinde müvekkilinin İşbankası Üçyüzlü ve ...Esenler şubesindeki hesaplarına haciz konulduğunu, müvekkilinin yaklaşık 2.100-TL tutarındaki mevduatına haciz konulduğunu, müvekkilinin takibe konu borç ile alakasının bulunmadığını, borcun konusu dikkatsiz ve özensiz bir şekilde tanzim edilen ekspertiz raporuna dayanmakta olduğunu, takibin dayanağı olan ekspertiz raporu gerçekleri yansıtmadığını, müvekkilin kiracısı ...

Tic. Ltd. Şti'nin işlemekte olduğu dükkana su baskını olduğunu ve bunun neticesinde dükkandaki malların zarara uğradığını, su baskının nedeni ise yine tamamen kiracının kullanımında olan ve kiralanan dükkanın bir mütemmim cüzü olan üst kattan su sızması olduğunu, bu bölümün kiracı tarafından depo olarak kullanılmakta olduğunu ve sadece dükkan içindeki merdivenlerden ulaşılmakta olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle, ... 19. İcra Müdr. ...

E. Sayılı dosyasının iptalini, müvekkilinin borçlu olmadığının tespitini, yargılama süresince müvekkilinin telafisi zor mağduriyetler yaşamasının önüne geçmek maksadıyla takibin teminatsız olarak durdurulmasını, davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ile dava ettiği görüldü.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle. Davayı kabul etmediklerini, sigortalı ... Tic. Ltd.

Şti'nin kiracısı olduğu ... adresindeki işyeri müvekkile ... sayılı ve 10/02/2014-2015 tarihleri arasında Yangın sigorta poliçesinde ve bu poliçede verilen teminatlar dahilinde sigorta ettirildiğini, 02/06/2014 tarihinde sigortalı iş yerinin üst katında bulunan temiz su tesisatının patlaması sonucu dahili su hasarı meydana geldiğini ve sigortalı iş yerinde bulunan emtialar, tavan boyası vb. Hasarlandığını, meydana gelen hasar miktarı olarak sigortalıya 13/06/2014 tarihinde 5.000-TL ödendiğini,

meydana gelen hasar davacının maliki olduğu binadaki tesisatın patlamasından oluştuğundan ve bu hususun ekspertiz raporu ile açıkça belli olduğundan davacı aleyhine ... 19. İcra Müdür....

E. Sayıllı dosyası ile icra takibi yapılmış olduğunu, davacının kötü niyetli olduğunu, tedbir talebini kabul etmediklerini, arz edilen nedenlerle, kötü niyet tazminatı ve teminatsız tedbir taleplerinin reddini, yargılama sonucunda davanın reddini, masraf ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep ile cevap verdiği görüldü.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, davalı tarafından dava dışı sigortalıya ödenen, hasar bedelinin rücuuna ilişkin olarak ... 19.İcra Müd.... E. sayılı dosyasından davacı aleyhine yapılan takipten sonra açılmış bulunan menfi tespit davasıdır. 26/06/2012 tarihli, 6335 sayılı yasa ile değiştirilen TTK 4. maddesinde, Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer Hukuk Mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin hükümlerin uygulanması gerektiği belirtilmiştir.

TTK 4. maddesinde. "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bu kanunda.

Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde, 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun mal varlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560,

saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır.

Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır" denilmektedir.

Anılan maddede, tek tek belirtilen davaların, mutlak ticari dava niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.Ayrıca, mutlak ticari davadan başka, nispi ticari davaların da tanımı yapılmış ve bir davanın nispi ticari dava olarak kabul edilebilmesi için her iki tarafın tacir olması ve aynı zamanda uyuşmazlığın da her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bulunması gerektiği ifade edilmiştir.

TTK hükümlerine göre, nisbi ticari davanın varlığından söz edilebilmesi için her iki tarafın tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bulunması gerekir.Bu iki koşuldan birinin olmaması halinde ortada bir ticari davanın varlığından bahsedilemez. Başka bir deyişle yasada ifade edilen iki koşulun aynı anda gerçekleşmesi zorunludur.Taraflardan birinin tacir olması durumunda ticari işten bahsedilebilirse de, ticari davanın mevcut olduğundan söz edilemez.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu'nun 22.03.1944 tarihli 1939/37 Esas ve 1944/9 Karar sayılı kararında “…Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava değildir. Bu nedenle, halefiyet davası bir ticari dava sayılamaz. Bu dava, aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa aynı hak, sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur.” şeklinde belirtilmiştir.

Somut olayda, davalı tarafından dava dışı sigortalıya ödenen, hasar bedelinin rücuuna ilişkin olarak ... 19.İcra Müd.... E. sayılı dosyasından davacı aleyhine yapılan takipte, davacı tarafından borçlu olmadığının tespiti talep edilmiş olup, dava konusu ve sunulan deliller kapsamında uyuşmazlığın, TTK 4. maddede belirtilen, mutlak ticari davalardan olmadığı gibi, aynı maddede dayanağını bulan nispi ticari dava niteliğinde de bulunmadığı görülmektedir.

Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 2. madde ve TTK. 4. ve 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmayıp davacı tarafça açılan davanın İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.