İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/951 K.2019/1346

Mahkememizde görülmekte olan Banka Teminat Mektubunun İadesi Ve Depo Edilmesi (Tahsil İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize verdiği 18/10/2017 havale tarihli dilekçesinde özetle. Davacı ile davalı arasında 01/10/2015 - 30/09/2016 tarihleri arası dönemi kapsayan 12 aylık sayaç okuma ve faturalandırma işlemine ilişkin hizmet alım sözleşmesi düzenlendiği, sözleşme bitiminde yapılan yeni dönem ihalede işin yapımını başka bir şirketin kazandığı ve taraflar arasında yeni dönem hizmet alım sözleşmesi düzenlendiği,

üstlenilen sözleşme gereğinin uygun olarak yerine getirildiğini, kusur ve arızaların bulunmadığını, bu işten dolayı ... veya davalıya borcu bulunmadığını, davalı tarafından iş bitirme belgesinin taraflarına verildiğini ve ... tarafından teminat mektubunun iadesinde sakınca olmadığını, 800.555,00 TL. lik teminat mektubunun iadesinin talep edildiğini ve cevap verilmediğini, ihtarname gönderildiğini, ihtarnameye de cevap verilmediğini,

iade edilmeyen 800.555,00 TL.lik kesin teminat mektubu sebebiyle banka tarafından yüksek miktarda komisyon işletildiğinden davalı tarafa itiraz hakları saklı kalmak kaydı ile daha düşük bedelli teminat mektubu sunulmasının talep edildiğini, davalının teklifi kabul etmesi üzerine ...

Bankası'na ait 14/09/2017 tarihli 200.000,00 TL. bedelli teminat mektubu verildiğini, diğer teminat mektubunun iade edildiğini, davalının uhdesinde bulunan 200.000,00 TL. teminat mektubunun iadesine, aynen iadesi mümkün değil ise bedelinin iadesine, davalının kesin teminat mektubunu iade etmesi gerektiği halde etmemesinden kaynaklı bankaya ödenen masraf toplamı olan 13.283,65 TL.nin yasal faizi ile birlikte taraflarına ödenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili mahkememize verdiği 26/12/2017 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; ...'ın belediye şirketi olduğunu, sayaç okuma ve faturalandırma işinin ...'ın yardımcı işi olduğunu, davacı ile davalı arasında akdedilen sözleşmenin İş Kanunu'na göre alt işverenlik sözleşmesi olduğunu, davacı ile davalı arasındaki hizmet alımı işinin bir alt işverenlik sözleşmesi olduğunu, kıdem tazminatının tümünden sorumlu olunacağından davacının teminat mektubunun iade edilmediğini,

sayaç okuma ve faturalandırma işinde iş akdi kıdem ve ihbar tazminatı gerektirecek şekilde son bulan yüklenici personelinin kıdem ve ihbar tazminatı sorumluluğunun yükleniciye ait olacağını, çalışan personelin kıdem ve ihbar tazminatı sorumluluğunun yükleniciye ait olacağını, sözleşme hükümlerine göre teminat mektubunun iade edilmediğini, taraflar arasındaki münakit sözleşmeye göre davacı personelinin kıdem tazminatının davacıya ait olduğunu, davacıya ve müvekkili ...'a karşı işçiler tarafından işçi alacakları ile ilgili açılmış birçok dava bulunduğunu,

bu davaya konu teminat mektubunun bu davalar sebebiyle davacının talebi doğrultusunda davacıdan alındığını, kıdem tazminatı için davalı tarafından ödeme yapıldığını, davacının faize ilişkin talebini de kabul etmediklerini, açıklanan nedenlerle davanın usul ve esas yönünden reddine, dava yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava davacı tarafından davalı kurum aleyhine açılan taraflar arasındaki ihaleye dayalı sözleşme kapsamında davalı kuruma verilen teminat mektuplarının iadesi ve teminat mektupları nedeniyle bankaya ödenmek zorunda kalınan masraf ve komisyonların davalı kurumdan tahsili istemine ilişkindir.

... Uzmanı ve Mali Müşavir bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 02/04/2018 tarihli bilirkişi raporuna göre;Davacı tarafından dosya kapsamında çalıştırdığı işçilerden ibranamelerin dosyaya sunulmadığının tespit edildiğini, davalı tarafın savunma dilekçesinde belirtilen derdest durumda kaç dava olduğuna ilişkin bir tespit bulunmadığı, davalı işverenliğin söz konusu yüklenicileri değişse de işçilerin değişip, değişmediği veya davacı yüklenici firmanın ihale dönemi olan 01/10/2015-30/09/2016 tarihleri arası dönemine ait ücretlerin davacı firmaya ait somut bir tespiti olmadığı, kıdem tazminatına ilişkin müştereken ve müteselsilen sorumluluk olduğunda ödenen ücretin tamamının yüklenici firmaya yüklenmesinin mahkemeninin takdirinde olduğunu raporda belirtmişlerdir.

... Uzmanı, Mali Müşavir ve Yeminli Mali Müşavir bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 19/03/2019 tarihli bilirkişi raporuna göre.

Taraflar arasındaki sözleşmenin 2015-2016 yıllarını kapsadığı nazara alındığında bu sözleşmeden kaynaklanma ihtimali bulunan kıdem tazminatlarından 6552 sayılı yasa kapsamında 11/09/2014 tarihinden sonra hak edilen/hak edilebilecek tüm kıdem tazminatlarının ödenmesinden davalı kamu kurumunun tek başına sorumlu olacağı, tarafları bağlayan ve yukarıda zikredilen ihale mevzuatı sözleşme hükümleri karşısında davalı idarenin teminat mektubunu elinde tutması için yasal ya da sözleşmeye dayalı bir gerekçesinin bulunmadığı,

dolayısıyla dava konusu 200.000,00 TL.lik kesin teminat mektubunun davacı yana iade edilmesi gerektiği, davacının davalı idareden 13.283,65 TL. banka masraf bedelini talep edemeyeceğini raporlarında belirtmişlerdir.

Taraflar arasında 22/10/2012 tarihinde Hizmet Alım Sözleşmesi imzalanmıştır.

Anılan sözleşme incelendiğinde; bir yıl süresince davacı ve davalı işverenlerin işçisi olarak çalışmış olan işçilerin ileride 1475 sayılı kanunun 14.maddesi uyarınca hak kazanacakları kıdem tazminatlarının kimin tarafından ödeneceğine dair taraflar arasındaki sözleşme ve eklerinde özel bir düzenleme yapılmadığı, buna göre ödenecek kıdem tazminatından kamu kurumu davalı idarenin tek başına sorumlu olduğu görülmüştür.

Davalı idare kıdem tazminatlarına ilişkin ödeme yaptığını beyan etmesine karşın dosya kapsamında herhangi bir ödeme belgesi bulunmadığı gibi, ödeme tutarlarının nasıl hesaplandığına dair herhangi bir bilgi ve belge de dosyaya sunulmamıştır. Açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile teminat mektubunun davacıya iadesi talebi yerinde görülmüştür.

Davacı taraf teminat mektubunun iadesi dışında davalının kesin teminat mektubunu iade etmesi gerektiği halde iade etmemesinden kaynaklı bankaya ödenen masraf toplamı olan 13.283,65 TL nin yasal faizi ile birlikte ödenmesini de talep etmiş ise de; davacının davalı idareden banka masraf bedelini talep edemeyeceği, ancak sözleşme ve mevzuat gereğince dava konusu 200.000TL bedelli kesin teminat mektubunun dava yana iade edilmesi gerektiği tüm dosya kapsamı ve dosyada alınan ayrıntılı, açıklayıcı ve hükme esas almaya elverişli bilirkişi raporu ile de sabit görüldüğünden davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.