İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/444 K.2025/558

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile akdedilen iki sözleşme gereği hakedişleri haksız ve kötü niyetli olarak taraflarına hiçbir şekilde ödenmediğini, ... ili, ... İlçesi, ...

Mahallesi, 535 adet Konut İnşaatı ve Altyapı Çevre Düzenlenmesi işi kapsamında ... konutlarının tüm blokları (daire, bodrum kat ve ortak alan dahil) ahşap kapı, mutfak ve diğer ahşap imalatların yapılması ve montajı (Cam ve diğer aksesuarlar dahil) anahtar teslim işi ile ilgili olarak davalı ile müvekkili arasında 20.10.2018 tarihli Anahtar Teslim Yapım işlerine Ait Tip Alt Yüklenici Sözleşmesi imzalandığı.

İş bu sözleşme gereği müvekkilinden bedelsiz boş senet teminat olarak alındığını, 25.01.2019 tarihinde sözleşmenin büyük kısmı aynı kalmak üzere davalı şirketteki yönetim değişikliği sebebiyle, müvekkilinin o tarihe hak edişleri ödenmeden güncellendiğini, güncelleme gereği davacıdan yeniden 750.000,00 TL'lik teminat senedi alındığını, davacı, davalı şirkete ahşap kapı, mutfak imalatlarının yapılması konusunda düzenleyerek kestiği, bu faturalarda davacının imalatının üstlendiği ürünlerin bir kısmı için düzenlendiği,

bunların montajı davacıyı içermediğini, üstlendiği imalat işlerinin bir kısmı için davalı şirketten 04.01.21019 tarihli fatura ile 53.000,00 TL, 09.01.2019 tarihli fatura ile 47.200,00 TL, 14.01.2019 tarihli fatura ile 82.600,00 TL, 18.01.2019 tarihli fatura ile 44.250,00 TL, 26.02.2019 tarihli fatura ile 47.200,00 TL, 26.02.2019 tarihli fatura ile 47.200,00 TL yine bir diğer 27.02.2019 tarihli fatura ile 47.200,00 TL, 27.02.2019 tarihli fatura ile 66.080,00 TL, 29.02.2019 tarihli fatura ile 118.000,00 TL, 30.02.2019 tarihli fatura ile 59.000,00 TL, 08.04.2019 tarihli fatura ile 103.840 TL, 11.04.2019 tarihli fatura ile 94.400,00 TL,

15.04.2019 tarihli fatura ile tarihli fatura ile 101.480,00 TL, 17.04.2019 tarihli fatura ile 103.840,00 TL, 18.04.2019 tarihli fatura ile 103.840,00 TL, 18.04.2019 tarihli fatura ile 103.840,00 TL tutar olmak üzere, Toplamda 1.119.230,00 TL. alacağı dahil olmak üzere, sözleşmede belirlenen 2.450.000,00 TL *KDV bedelin müvekkiline ödenmediğini, belirtilen sözleşmeler uyarınca müvekkilinin üzerine düşen tüm edimlerini eksiksiz. ve zamanında yerine getirdiğini, sözleşme kapsamında olmayan birçok iş bedeli hakedişlere ekleneceği vaadi ile müvekkiline yaptırıldığını, müvekkilinin gerek sözleşme kapsamında,

gerekse de sözleşme kapsamı dışında yaptığı tüm işlerin bilirkişi marifetiyle tespitini talep ettiklerini, tüm işlerin geçici kabulleri TOKİ tarafından yapıldığından, taleplerini kapsar şekilde, ...

3. Noterliği'nden ...tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamenin taraflarından keşide edildiğini ifade ederek sözleşmeler kapsamında, gerekse sözleşme kapsamı dışında müvekkilinin yaptığı işlerin tespitini, müvekkilinin yaptığı işlerin tespitinden sonra bu işlerin karşılığı olarak müvekkiline ödenmesi hakedişlerin yasal faizi ile birlikte tahsiline ve müvekkilinin fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasını, sözleşmeler kapsamında müvekkilinden alınan 1 adet boş senet ile 750.000TL tutarlı senetlerin taraflarına iadesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; ... ili, ... İlçesi, ...

Mahallesi, 535 adet Konut İnşaatı ve Altyapı Çevre Düzenlenmesi işi kapsamında ... konutlarının tüm blokları (daire, bodrum kat ve ortak alan dahil) ahşap kapı, mutfak ve diğer ahşap imalatların yapılması ve montajı (Cam ve diğer aksesuarlar dahil) anahtar teslim ilgili olarak davalı ile müvekkili arasında 25.01.2019 tarihli Anahtar Teslim Yapım işlerine Ait Tip Alt Yüklenici Sözleşmesi imzalandığını, davacının iddia ettiği gibi 2 ayrı sözleşmenin mevcut olmadığını dava dilekçesinde 20.10.2018 tarihli sözleşme olduğu iddia edilse de,

o sözleşme uygulamaya girmeden 25.01.2019 tarihinde müvekkili şirketin yönetim değişikliği sebebiyle güncellendiğini, sözleşme tarihi 25.01.2019 olup, işin yapımına 30.01.2019 tarihinde başlandığını, taraflar arasında akdedilen sözleşme bir eser sözleşmesi olup, bu sözleşmeye göre, yüklenici davacı yanın edimlerinin malzeme temini işçilik, yani götürü usul anahtar teslimi olduğunu, iş sahibi müvekkili şirketin edimi ise hakedişlerin ödenmesi olduğunu, davacı tarafın söz konusu edimlerini eksik ifa ettiğini, malzemelerin teminini ve işçiliği yapması gerektiği gibi yapmadığını,

bu nedenle davacının yapmış olduğu işler kadar kendisine ödeme yapıldığını, taraflarca belirlenen zamanda, davacı tarafın sözleşmede belirlenen edimini müvekkiline teslim edemediğini, bu sebeble yüklenici davacının temerrüde düştüğünü, sözleşmenin 8.1.1. maddesine göre, "Alt yüklenici 30.01.2019 tarihinde yer teslimi yaparak işe başlamış sayılır.

Alt yüklenici taahhütlerini 31.04.2019 tarihinde geçici kabule hazır hale getirmek zorundadır." 8.2. maddesine göre de, "Alt yüklenici tarafından işin zamanında teslim edilmediği her takvim günü için 960,5 oranında yüklenicinin hakedişinden gecikme cezası kesilir." hükümlerinin mevcut olduğunu, davacının yüklendiği edimleri zamanında tamamlayamadığını ve işi yarım bırakarak gittiğini, alt yüklenici yapması gereken işleri yapmadığından dolayı, müvekkili şirketin davacı ...'a ... tarihinde ...

23. Noterliği'nden ... yevmiye numaralı ihtarname gönderdiğini, 3 gün içersinde edimler yerine getirilmez ise, bu eksikliklerin davacı nam ve hesabına başka firmaya yaptırılacağı, sözleşmenin fesih edileceği, davalının davacıdan doğacak zararlarını tahsil edeceği ihtarı yapıldığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 24.9. maddesine göre, "Alt yüklenicinin işi zamanında ve tam olarak yapmaması halinde, yüklenici tarafından işin tamamlanması için alt yükleniciye yazılı bir ihtar çekilmesi gerekmektedir.

Bu ihtardan itibaren 7 gün içinde alt yüklenici yapması gerekenleri yapmaz ise, yüklenici işi alt yüklenicinin nam ve hesabına tamamlama ve yahut üçüncü kişilere devretme hakkına sahiptir.

Bu nedenle yapacağı tüm masrafları, alt yüklenicinin alacağı varsa oradan, yoksa teminatından mahsup edileceği." hüküm altına alındığını, sözleşme hükümleri çerçevesinde eksik ve yarım bıraktığı işlere karşılık gönderdikleri 01.08.2019 tarihli ihtarlarına rağmen işin eksiklerini tamamlamadığını, söz konusu işlerin davacının 'nam ve hesabına üçüncü kişilere tamamlatıldığını, davacı tarafça eksik bırakılan kısımlar için ...

A.Ş. ile 19.04.2019 tarihinde Tedarikçi Sözleşmesi imzalandığını, davacının eksik bıraktığı işler için mal temini sağlandığını, kalan eksikliklerin işçilikleri taraflarınca tamamlatılarak, işin geçici kabulünün bu şekilde yapıldığını, geçici kabulden sonra, davacı yanın ...

3. Noterliğinden ... tarihli, ... yevmiye no'lu ihtarname çekmiş olup, bu ihtarnamede, üstüne düşen edimlerini yerine getirdiğini, işin geçici kabul onayını aldığını, ancak, hakedişlerinin haksız bir biçimde kendine ödenmediğini iddia ettiğini, 3 gün içinde hakedişlerinin ödenmesini talep ettiğini, davacının çekmiş olduğu bu ihtara cevap olara taraflarınca ...

23. Noterliği ... tarihli, ... yevmiye no'lu cevap ihtarnamesi gönderildiğini, ihtarnamede davacının sözleşme gereğince üzerine düşen edimlerini yerine getirmediğini, bu nedenle yazılı olarak uyarıldığını, buna rağmen işi tamalamadığını, 01.08.2019 tarihli ihtara rağmen işlerin tamamlanmadığını, sözleşmenin haklı nedenle fesholduğu, teminatın gelir olarak kaydedildiğini, 01.08.2019 tarihli ihtara rağmen eksik işleri tamamlamayıp, taahhütlerini yerine getirmedikleri için işlerin başka firmaya (...Tic.

A.Ş.) yaptırılarak cari hesaba borç kalemi olarak kaydedilği ihtar olduğunu, ihtarnamenin davacıya 08.01.2020 tarihinde tebliğ olduğunu, davacı ile müvekkili arasındaki sözleşme 08.01.2020 tarihinde fesholduğunu, ...tarihli sözleşmenin 25. maddesi ve devamı hükümleri uyarınca, müvekkilinin sözleşmeyi feshetme veyahut eksik işlere 3. Kişilere gördürme konusunda serbest olduğunu, gelinen aşamada sözleşme taraflarınca haklı nedenle fesh olduğunu ve davacının nam ve hesabına yaptırılan işler cari hesapta borç kalemi olarak kaydedildiğini, açıklanan nedenler doğrultusunda, cari hesaplar incelendiğinde de görüleceği üzere,

davacının alacaklı değil, aksine müvekkili şirkete borçlu olup, hiçbir alacağının mevcut olmadığını, Mahkeme aksi kanaatte ise, davacının alacakları ile taraflarına olan borçlarında takas mahsup edilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Eldeki dava, alacak davasıdır.

Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 03/06/2021 tarihli bilirkişi raporuna göre.

Mali Yönden: davalı ... tic İtd şti. ile davacı ... firması arasında yapılan alt sözleşmeye göre, davacı tarafça eksik bırakılın işler için dava dışı...AŞ) ile yapılan sözleşmeye göre yaptırılan işler için toplam (1.387.718,50 TL). açık faturalar karşılığı ödemeler yapılmış bu ödemeler davacı şirketin cari hesabını borç olarak virman yapılacağı beyan edildiği tespit edildiğini, davalı ....Itd.Şti. ile davacı ... firması arasında yapılan alt sözleşmeye göre. davacının kesmiş olduğu 15 adet açık faturalar TTK un ilgili maddelerine uygun olarak kesildiği,

kesilen açık faturalar ilkin 320-Satıcılar hesabına muhasebe kaydı yapıldığı. sonra oluşan cari hesap yıl sonu kapanış hesaplarında 159- verilen sipariş avansı hesaplarına 1.119.230,00 TL borçlu olarak virman muhasebe kaydı yapıldığı tespit edildiğini, davalı ... şti. ile davacı ... firması arasında yapılan alt sözleşmeye göre,

davacının kesmiş olduğu 15 adet açık faturalardan oluşan cari hesap 320-Satıcılar hesabına muhasebe kaydı yapılmış olduğu daha sonda 18.04.2019 yılında 159-verilen sipariş avansları hesabına muhasebe virman kaydı yapıldığı 31.12.2019 TY kapanış hesaplarında 159-verilen sipariş avansları hesabına 1.182.548,00 TL borçlu üzerinden muhasebe kaydı yapılmış olduğu dava dosyasına sunulan belgelerden tespit edildiğini, davacı ... firması. Davalı ... Tic.

Ltd.Şti.ne aralarında yapılan alt sözleşmeye göre, davacının kesmiş olduğu 15 adet açık faturalar TTK un ilgili maddelerine uygun olarak kesildiğini, kesilen açık faturalar davacı şirketin ticari defterlerine 120-Alıcılar hesabına, davalı şirketten 1.186.682,00 TL alacaklı olarak muhasebe kaydı yapılmış olduğu tespit edildiğini, davalının vermiş olduğu mali inceleme dökümlerinde davacının iddiası olan 750.000, 60 TL ile ilgili bir muhasebe kaydına rastlanılmadığı tespit edildiğini, ... ile ilgili hak edişler dava dosyasına sunulmadığı tespit edildiğini,

davalı ...tic Ltd Şti in dava dosyasına sunmuş olduğu ticari defterlerin noter tasdik dökümleri.

6102 sayılı TTK amir hükümlerine göre davalı şirketin 2018-2019 TY ticari defterlerinin delil teşkil ettiği ancak takdirin Mahkemeye ait olacağını, davacı ... firmasının dava dosyasına sunmuş olduğu ticari defterlerin noter tasdik dökümleri, 6102 sayılı TTK amir hükümlerine göre 2018-2019-2020 TY ticari defterlerin açılış tasdikleri süresi içinde yapıldığı 2018 TY yevmiye defterinin kapanış noter tasdikinin sunulmadığı bu nedenle 2018 TY ticari defterinin deli! niteliğinde olmadığını, 2019- 2020 TY ticari defterlerinin delil teşkil ettiği ancak takdirin Mahkemeye ait olacağını, Teknik Yönden: dosya kapsamında taraflar arasında düzenlenerek,

imza altına alınmış hakedişler (iç sahifeleri ve arka kapak sahifeleri) mevcut olmadığından, 20.10.2018 tarihli anahtar teslim yapım işlerine ait tip alt yüklenici sözleşmesi çerçevesinde davacının hangi tarihli imalat yapımına bağlı hakediş alacağının mevcut olup/olmadığının tespit edilemediğini belirtmişlerdir.

Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 18/05/2022 tarihli bilirkişi ek raporuna göre; kök raporda izah edilen durumlar dışında tarafların kök rapora yapılan itirazlarına eklenecek bir hususun olmadığını belirtmişlerdir.

... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Talimat sayılı dosyalarından alınan 13/12/2022 tarihli bilirkişi heyeti raporuna göre; davalı ...Şti.'nin Resmi Kayıtlarında; raporda detaylı dökümü yapılan 320 Hs.ta görüldüğü üzere, davacı ... tarafından davalı Şirket'e toplamı 1.119.230,00 TL.olan 15 adet fatura kesildiği, daha sonra davalı şirket tarafından 28.02.2019 tarihinde 434.830,00 TL.ve 18.04.

2019 tarihinde 684.400,00 TL.toplam 1.119.230,00 TL.nin 15) $ Hs.(Verilen Sipariş ...)virman yapıldığı ve 320 Hs.(Satıcılar) sıfırlandığı tarafımdan tespit edildiğini, davalı ...Ltd.Şti.nin 2018 yılı Resmi Defter Kayıtlarında; davacı ...'a ait 159 Hs.'ın 31.12.2018 tarihli borç bakiyesi 1.182.548,00 TL. olduğunun tespit edildiğini, davalı şirketin 2019 yılı Resmi Defter Kayıtlarında; davacı ...'a ait 159 Hs.'ın 31.12.2019 tarihli borç bakiyesi 1.912.656,70 TL.olduğu tarafımdan tespit edildiğini belirtmişlerdir.

... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Talimat sayılı dosyalarından alınan 16/02/2023 tarihli bilirkişi heyeti ek raporuna göre; taraflarınca dava dosyası içerisinde mevcut bulunan evraklar üzerinde yaptıkları incelemeler sonucunda.

Davalı Şirket ile dava dışı ....A.Ş.arasında mevcut bulunan Tedarikçi Sözleşmesi'ne göre,dava dışı ...Tic.A.Ş. tarafından, davalı ...Tic.Ltd.Şti'ne kesilen 5 adet FATURA toplamının 1.387.718,50 TL.olduğu taraflarınca tespit edildiğini, davalı ...Ltd.Şti.tarafından, dava dışı ... Tic.A.Ş.'ye verilen ÇEK'lerin toplamının 1.387.718,50 TL.olduğu taraflarınca tespit edildiğini, dava dışı ....A.Ş.

İle,davalı ...Ltd.Şti.arasındaki C/H Bakiyesi sıfır olup,aralarında herhangi bir borç alacak bakiyesi bulunmamakta olduğunu, Davalı ....Ltd. Şti.'nin Resmi Kayıtlarında. Kök Raporda detaylı dökümünü yaptıkları 320 Hs.ta görüldüğü üzere, davacı ... tarafindan davalı Şirket'e toplamı 1.119.230,00 TL. olan 15 adet fatura kesildiğini, daha sonra davalı şirket tarafından 28.02.2019 tarihinde 434,830,00 TL.ve 18.04.

2019 tarihinde 684.400,00TL.toplam 1.119.230,00 TL.nin 159 Hs.(Verilen Sipariş Avansları)virman yapıldığı ve 320 Hs.(Satıcılar) sıfırlandığı taraflarıca tespit edildiğini, davalı ....Şti.nin 2018 yılı Resmi Defter Kayıtlarında; davacı ...'a ait 159 Hs.'ın 31.12.2018 tarihli borç bakiyesinin 1.182.548,00 TL. olduğu taraflarıca tespit edildiğini, yine davalı şirketin 2019 yılı Resmi Defter Kayıtlarında; davacı ...'A ait 159 Hs.'ın 31,12.2019 tarihli borç bakiyesinin 1.912.656,70 TL.olarak görüldüğü taraflarıca tespit edildiğini belirtmişlerdir.

Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 17/02/2024 tarihli bilirkişi raporuna göre; davacının, dava tarihi itibariyle davalıdan, 549.230 TL tutarında bakiye iş bedeli alacağının bulunduğunu, bu alacağın, talep gibi dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte tahsili gerektiğini, davacının, dava dilekçesinde sözünü ettiği teminat senetlerini davacıya vermiş ise, davalının bunları iade etmesi gerektiğini, ancak davacı delilleri arasında, davacının sözünü ettiği bu teminat senetlerinin bir örneğine rastlanmamış olduğunu belirtmişlerdir.

Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 19/09/2024 tarihli bilirkişi ek raporuna göre;

Davacının dava tarihi itibariyle davacının dosyaya sunmuş olduğu dekontların ve makbuzların tamamının incelendiğini, davacının faturalardan dolayı alacağının kalmadığını belirtmişlerdir.

Mahkememizin 2020/444 Esas sayılı dosyası ile ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında görülen dava konusu işin ve yapılan ödemelerin aynı olduğu, tarafların cari hesaba dayalı bir ilişkilerinin bulunduğu, bu şekilde davalar arasında bağlantı olup, hukuki ve fiili irtibat bulunduğu anlaşıldığından her iki davanın birleştirilmesinin delillerin birlikte toplanıp değerlendirilmesi ve usul ekonomisi açısından yararlı olacağı sonuç ve kanaatine varılarak HMK'nın 166/1. maddesi gereğince davaların birleştirilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.