İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/454 K.2020/818

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/454 Esas

KARAR NO: 2020/818

DAVA TARİHİ: 18/05/2016

BİRLEŞEN --------------- DOSYASI

DAVA

Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan), İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 08/03/2019

KARAR TARİHİ: 22/12/2020

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan), İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; dava dışı ----- maliki bulunduğu ve -------- faaliyet gösteren ----------- tarihleri arasındaki dönem için müvekkilinin ---------- sigortalı olduğunu, müvekkili şirkete sigortalı bulunan otelde bulunan ------ üzerinde sol tarafta yer alan ve ----- ayrılmaz parçası niteliğindeki işyerinin, sigortalı ------ kiralanan ----- faaliyet gösteren işyerinde --------- bacası içerisinde zamanla biriken kurum ve yağların tutuşması sonucu çıkan yangın sebebiyle sigortalı otel ve içerisindeki emtialarda yangına bağlı hasarların meydana geldiğini,

müvekkilinin davaya konu yangın sonucunda sigortalı otelde oluşan hasardan dolayı sigortalısına ---- tarihinde ----- sigorta tazminatı ödendiğini, sigortalısının haklarına halef olduğunu, davalının diğer davalı ------ sigortalı olduğundan ödenen sigorta tazminatının ilgili poliçeden tazmini için yapılan başvuru üzerine davalı ----- tarafından verilen teminatın talep olunan hasarın tamamını karşılayacak nispette olmasına karşın, ---- tarihinde ---- ödeme ylapıldığını, bakiye------- alacak için davalılara rücu hakkı doğuğunu,

gerek yangın raporu ve gerekse ekspertiz raporundan dava konusu hasarın ------------kiracı sıfatıyla sorumlu bulunduğu işyerinde, lokanta bacası içinde zamanla biriken kurum ve yağların tutuşması sonucu meydana geldiğinin sabit olduğunu,

TBK'nın 316 maddesi uyarınca "kiracı kiralananı sözleşmeye uygun olarak özenle kullanmakla yükümlüdür." dava konusu olayda ise----- nolu davalı kiracıya sağlam ve eksiksiz olarak teslim edilen işyerinde davalı kiracının gerekli dikkat ve özeni göstermeyerek kusurlu durum ve davranışları ile sebebiyet verdiği yangından dolayı sigortalı otelde zarar meydana gelmiş olduğundan kiracının kullanım kusuru sonucunda meydana gelen zarardan dolayı davalı kiracının sorumlu olup zararı tazminle mükellef olduğunu, ------ nolu davalı -----poliçe kapsamında vermiş olduğu teminat ile davalı kiracının ----- olup zararın tamamını tazminle yükümlü olduğunu,

bu nedenlerle ---- sigorta rücu tazminatının, sigortalıya ödeme tarihi olan ----- tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ---- cevap dilekçesinde özetle; davada, Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olmadığını, kira ilişkisinin bulunduğunu, şirketlerinin sorumluluğu ve ihmalinin bulunmadığı, sigortalının baca sistemi temizliğine müdahale etmesi gerektiğini, belli bir kısma kadar temizlik yapılabildiğini, müvekkillerinin düzenli olarak--------yaptığını, kiralanan yerde kalan ---------- temizliğinin yapıldığını, bu sebeple öncelikle görev daha sonra esas yönünden davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

Davalı ----- cevap dilekçesinde özetle; sigortalıları olan kiracının, yangından dolayı kiracı sıfatıyla ve mali mesuliyeti anlamında sorumluluğu bulunmadığını, baca temizliğinin yeterince yapılmadığını, ayrıca zarar olarak tespit edilen bakiye alacak tutarı olan -----piyasa göre yüksek olduğunu, bu sebeple davanın reddine, yargılama giderinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

Birleşen----------sayılı dava dosyasında davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıların ----------- ilamsız icra takip dosyasına karşı yaptığı tüm haksız itirazların iptaline, takibin devamına, davalılar aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibari ile --------tarihinde ortaya çıkan yangın sebebi ile oluşan zararı kendi sigortalısına ödeme yapan sigorta şirketinin hasara neden olan tarafa ve onun sigortacısına rücusuna ilişkin tazminat davasıdır.

Mahkememizin -------- sayılı dosyası üzerinden yürütülen yargılamada davacı -----dosya numaralı eksper raporunda belirlenen hasar bedeli olan ---------- kendi sigortalısına ödediğini bu bedeli kusurun davalı tarafta olması sebebi ile davalının sigorta şirketinden talep ettiklerini davalının sigorta şirketinin ---- ödeme yaptığı bakiye ----- kaldığı bu miktarın tahsilini talep ettikleri,

Birleşen ---------sayılı dosyadan yargılaması yapılırken ---- tarihli karar ile birleştirme kararı verilerek dosyamızla birleştiği, dosyanın konusunun yine aynı yangın olayı sonrasında düzenlenen ---- numaralı eksper raporu ve ekinde hazırlanan tablo uyarınca salonların kiralanmaması sebebi ile oluşan kar kaybına ilişkin --- işlemiş faizi ----toplam ----------dosyasından takibe konulması üzerine davalı ----- tarihinde ödeme emri tebliğ edildiği diğer davalı ---- tarihinde ödeme emrinin tebliğ edildiği sigorta şirketinin ---- tarihinde diğer davalının ---- tarihinde itiraz ederek takibi durdukları duran takip üzerine------tarihinde davanın açıldığı itirazın ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.

Taraflar arasında davalı ---- davacı sigorta şirketinin sigortalısı olan----------- kiracısı olduğu ve kiraladığı taşınmazı lokanta olarak kullandığı kullanımın sözleşmeye uygun olduğu, dava dışı sigortalının zarara uğradığı ve bu zararın yangın sebebi ile olduğu noktalarında uyuşmazlık yoktur. Uyuşmazlık zarar miktarı ve zarardan sorumluluk bakımından yangına sebebiyet verilmesindeki tarafların kusurlarının tespiti noktasındadır.

Dava niteliği itibari ile haksız fiilden kaynaklı olduğundan haksız fiilin şartları bakımından değerledirme yapmak gerekmiştir bu aşamada haksız fiil, kusur, illiyet bağı ve zarar şartları bakımından değerlendirme yapıldığında davalıların sorumlu olabilmeleri için haksız fiili meydana getiren olayda kusurlu olup olmadıklarının irdelenmesi gerekmektedir. Bu aşamada dosyada bulunan ---- tarihli --------------yangının çıkış sebebi olarak ' Binanın giriş katında bulunan restoranta ait ızgara bacası içerisinde zamanla biriken kurum ve yağların buluşmasıyla yanmanın başladığı ---------- kat asma tavan boşluğundaki kısmında otele ait kablolara sirayet ile de yangın olayının meydana geldiği kanaatine varıldığı ----- rapor tanzim edildiği,

Davacı sigorta şirketince hazırlatılan ---- tarihli eksper raporunda ----- çıktığı lokanta sigortalının kiacısı olup davlumbaz bacasının oetl mimarisini bozmaması için otel içinden çatıya çıktığı gözlemlenmiştir. . Sigortalaı yaptığı sözleşmede yatayda olan bir damper kadar temizletme sorumluluğunun lokantada olduğu ve yangının lokantanın sorumlu olduğu bölgede çıktığı gözlemlenmiştir. Mahale döşenen baza köşeli ve yataydaki gidişi uzun ve dönüşlü olup içinde yağ birikme olasılığı ne kadar temizlense dahi yüksektir....' şeklinde tespit yapıldığı,

Davalı------------------ihtarnamesi göndererek ----- yapılması için gerekli iznin verilmesi, izin verilmediği takdirde temiziliğin yapılabilmesi için gerekli yasal yollara başvurulacağı, bacanın temizletilmemesi halinde doğabilecek zararları rücu edecekleri yönünde ihtar edildiği ,

Gönderilen bu ihtara karşı kiraya verin şirket tarafından ------ Numaralı ihtarnamesi ile cevap verildiği --------baca hattında içerinden bir yere kadar ulaşılabilmekte ve o noktaya kadar temizlik yapılabilmektedir. Bu konu ----------yapan baca firması firma temsilcisi tarafından tarafından dikkatimize sunulmuş ve erişim kolaylığı olmayan bölgeye erişilip temizliğinin yapılabilmesi için bir yol haritası çizilmiştir.

Buna göre --- tarihinde -------------yapan firma personeli ile beraber, bahse konu baca hattının otel içinde izlediği güzergah takip edilmiş ve tavan kaplamalarında erişim kapakları açılarak baca kanalı üzerinde içeri giriş için ----ebatlarında bir adam geçecek kadar menholler açılmıştır. --- tarihinde gece yarısından sonra ---------- yapan firma personeli tarafından temizlenmeyen baca kanalının temizliğine başlanacaktır.

Ayrıca iş güvenliği açısından kanal içinde çalışacak temizlik personelinin korunabilmesi için elektrik kumandalı bir damper tedariki ve montajı planlanmış olup bu tesisatı kumandası muhatabın işletmesinin bulunduğu tarafa yerleştirilecektir. İlgili firma çağrılmış ve keşif yaptırılmıştır. Fiyat teklif vermeleri beklenmektedir. ..." şeklinde cevap verildiği görülmüştür.

Dosyada mübrez bilirkişi raporları incelendiğinde 1. Raporda: ---- tarihli raporun Elektrik mühendisi , sigortacı, İtfaye ekip amir tarafından düzenlendiği iş bu raporda ' ... Yangın baca içerisinden başlayıp ,----------- ait giriş kat asma tavan boşluğundaki otele ait kablolara sirayet etmesiyle büyümüş. Yanan kabloların sac bacaya temas ettiği kabloların sac bacaya temas etmesi veya çok yakın olması Tesisat bakımından ----- Tedbirlere gerekli hassasiyet gösterilmediğini ------------- nedeniyle Binaların Yangından Korunması Hakkındaki Yönetmeliğin 6. Maddesine göre sigorta şirketinin sigortalısı olan otelin çıkan yangında ; yangının büyümesinde sorumluluğunun olduğu %30 oranında kusurlu olduğu ,

Yangının başlangıç noktası olan ------ ait ızgara üzerinden alevlerin yükselmesiyle çıkan alevlerin bacayı tutuşturduğu , restoran işletmesinin çıkan yangın nedeniyle baca temizliği konusunda kusurlu olmadığı, yangının çıkmasına neden olan olayda ihmali olduğu, gerekli dikkat ve özeni göstermediğinden sorumluluğunun olduğu %70 oranında kusurlu olduğu,

2. Raporda : Raporun Makine Mühendisi, Sigorta uzmanı, Elektrik mühendisi, inşaat mühendisinden teşekkül etmiş heyet ------ tarihli raporunda teknik incelemeler neticesinde, davalının ihtarnamesine verdiği cevabi ihtarnamede eksiklikleri görmesine rağmen gerekli tedbirleri almayan bina maliki olan dava dışı ------- sorumlu olduğu ve davalının kusurunun olmadığı şeklinde rapor tanzim edilmiştir.

3. Rapor :Her iki raporda oluşan çelişki nedeni ile olay yerinde keşif yapılmış ve 3. Bir heyetten rapor alınmıştır.

Yangın Uzmanı, elektrik ve elektronik uzmanı ve sigorta uzmanından oluşan bu heyet eşliğinde yapılan keşif ve keşif sonrası düzenlenen -------- tarihli raporda her iki raporda değerledirilmiş, Binaların Yangından Korunması Hakkındaki yönetmelik Madde 6 '...Yangın söndürme ve algılama, duyuru ve acil aydınlatma gibi aktif yangın güvenlik sistemlerinin yeterli olmamasından; projenin eksik veya hatalı olması veya standartlara uygun olmaması hâlinde proje müellifleri ve yapımın eksik veya hatalı olması veya standartlara uygun olmaması hâlinde ise müteahhit veya yapımcı firma sorumludur.

Sistemin uygun çalışmaması işletmeden kaynaklanıyor ise, işletmeci kuruluş doğrudan sorumlu olur. Yangın güvenlik sistemlerinin yaptırılmasının gerekli olduğu yapı sahibine yazılı olarak bildirildiği hâlde, yapı sahibi tarafından yaptırılmamış veya standartlara uygun yaptırılmamış ise, yapı sahibi sorumlu olur.

-------yerlerin mutfaklarındaki pişirme alanlarının mekanik egzoz sisteminin; binanın diğer bölümlerine hizmet veren sistemlerden bağımsız olması, egzoz kanallarının, korunmamış yanabilir malzemelerden ---- geçmesi, egzozun doğrudan dışarıya atılması ve herhangi bir hava giriş açıklığından en az 5 m uzakta olması gerekir.

Mutfak dışından geçen egzoz kanalının; geçtiği bölümün veya mutfak bölümünün yapısal olarak yangına dayanma süresi kadar bir malzeme ile kaplanması, şayet kanal bir tuğla şaftı içerisinden geçiyor ise, şaftın diğer bölümlerinden ve diğer kanallardan veya servis elemanlarından ayrılması şarttır.

Mutfak egzoz kanallarına yangın damperi konulamaz.' hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirmeler sonucunda ' Dava konusu mutfak baca bağlantılarındaki kanalların başka herhangi bir sistemle fiziksel olarak bağlantısı bulunmamalı , oluk , cep vb. Yağın birikeceği bölgeler bulunmamalı , mümkün olan en kısa mesafeden fan baca sistemine bağlanması gereklidir.

Yangın sirayeti saç bacaya temas eden yanan kablolara olduğu için yapım aşamasında dikkat edilmeyen bu hususta müteahit / yapımcı firma / bina sahibinin sorumluluğu vardır ' şeklinde mütala vermişlerdir.

Her üç raporun ve dosyadaki diğer delililerin değerlendirilmesinden otelde meydana gelen yangının bacaya yakın kablolar, bacanın sistemsel olarak otelin içinden geçerken ------ sebebi ile içinde kurum ve yanıcı madde birikmesi, ve temizliğinin yapılmaması sonucunda meydana geldiği anlaşılmıştır.

Davalı restoran her üç raporda da belirtildiği ve dosyadaki faturalardan ve ihtarnamelerden de anlaşıldığı üzere kendi üzerine düşen görevi yerine getirdiği ve kendi bölümünde olan bacanın temizliğini yaptırdığı, geri kalan bölüm için ihtarname çektiği, davacının bu ihtarname sonucunda dahi bacada kurum biriktiği ve yangın çıkabileceği ihtimalini öğrendiği ve buna rağmen gerekli tedbiri almadığı bu haliyle davalı taraf yükletilecek bir kusur olmadığı, kusuru olmayan davalının zarardan da sorumlu olmayacağı kanaatine varılarak her iki davanında reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.