İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/716 K.2020/769

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/716 Esas

KARAR NO : 2020/769

DAVA

İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 15/08/2017

KARAR TARİHİ : 09/12/2020

-----------------sayılı görevsizlik kararı ile gelen ve mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ---- önde gelen firmalarından olduğunu, davalı--------tarihinde müvekkil şirket bünyesinde çalışmaya başladığını, işten çıkış tarihi olan ---- tarihine kadar------------- olarak görev yaptığını, davalının ------- tarihinde başka bir firmada daha iyi şartlarda iş bulduğu gerekçesiyle istifa etmek suretiyle şirketten ayrıldığını, davalı-------------müvekkili adına tescil işlemlerini yürüten aynı zamanda liman hizmetleri ve ardiye ödemelerini müvekkili şirket adına yapan ve bu giderleri müvekkil şirkete dekont eden onaylı bir tedarikçi firma olduğunu,

davalı ------ hizmet karşılığı olmayan gerçeğe aykırı faturalara ilişkin ödemeleri ---------Şubesi'nde bulunan hesabına aldığını, müvekkili şirketin davalıların haksız eylem ve işlemlerinden ötürü çok ciddi bir kayıp içerisinde olduğunu, kayba neden olan dosyalarda davalı ----------- müvekkili şirkete birden fazla dekont ilettiğini, bunlardan biri gerçek hizmetler karşılığında edilen dekont iken ikincisi ve diğerleri hizmeti alınmayan ve karşılığında evrakta sahtecilik yapılarak ekinde sahte faturalar konulan bir dekont olduğunu, bazı dosyalarda da fatura tutarı üzerinde oynama yapılmak sureti ile fatura tutarının arttırıldığını,

dosyaların tamamının davalı ----- yürüttüğü dosyalar olduğunu, ------ dekontların muhasebe sistemine işlenmesini sağlayıp müvekkili şirkete ödemesini yaptırdığını, müvekkile iletilen dekontların davalı --------- banka transferi ile ödendiğini, bu şekilde sahte faturalar nedeni ile oldukça yüklü miktarda ödemenin------yapıldığını, ilgili zararın tazmini için ------------- dosyası üzerinden her üç davalı hakkında icra takibi başlatıldığını, davalıların borca itiraz ederek takibi durdurduklarını, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davanın kabulüne,

davalıların---------sayılı dosyasına yapmış olduğu haksız ve mesnetsiz itirazların icra takibinde mevcut anapara miktarı olan ------ üzerinden iptaline, davalılar aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ---- tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin davacı şirketin kullanmakta olduğu muhasebe programı olan -------- sistemi üzerinde herhangi bir değişiklik yapma yetkisinin bulunmadığını, aynı şekilde müvekkilinin dosyalar arası masraf aktarımı yapma ve fatura girişi yapma yetkilerinin de bulunmadığını, müvekkilinin ------ tarihinde insan kaynakları direktörü tarafından aranarak yönetim katına çıkmasının söylendiğini, yönetim katına çıktığında müvekkilinin önüne kendisi ile ilgisi olmayan bir takım faturalar koyularak bunları açıklamasının istenildiğini, müvekkilinin bu faturalarla ilgili uygunsuz bir işlem yapmadığını,

kendisine gönderilen talimatlara uygun rutin işlemler yaptığını, konuyla ilgili savunma yapması istenildiğini, müvekkilinin kendisine uygulanan baskılara dayanamayarak suçlu görüldüğü bir yerde çalışamayacağını belirterek istifa ettiğini, bu nedenle davanın reddine, davacının %20 inkar tazminatı ödemesine, dava harç ve giderleri ile avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ----- tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkile ödemeyi yapan firmanın davacı ------- olmadığı gibi davacı-------hangi amaç ile ödeme yaptığı, davacı-------arasındaki ilişkinin, hizmet alıp almadığının müvekkilini ilgilendirmediğini, ------ yapılan ödemenin haksız olduğunu düşünüyorlarsa müvekkili davalıya değil de ------talep yöneltmeleri gerektiğini, davacı firmanın herhangi bir hizmet alınmaksızın müvekkilinin hesabına ödeme yapıldığını ileri sürdüğünü, alınmayan bir hizmet nedeni ile bedelin neden müvekkilinin hesabına ödendiğini, faturalara neden süresi içerisinde itiraz edilmediğini,

davacı firmanın fiilinin ve ------ yapacağı ödemelerin müvekkilinin şahsi hesabına yapılmış olmasının müvekkilini borç altına sokmasının mümkün olmadığını, bu nedenle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı -------- vekili ----- tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin ------- keşide tarihli bir ihtarname ile müvekkili şirketin hizmet vermeksizin -----yılında ücret aldığı iddiasında bulunduğunu, müvekkile yapılan bütün ödemelerin davacı şirketin yetkili çalışanı ------- şirket müdürlerinin talimatları doğrultusunda banka üzerinden bildirilen firmalara yapıldığını, bu nedenle davanın reddine, davacı taraf aleyhine %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

------------- sayılı takip dosyasının incelenmesine; davacı/alacaklı tarafından, davalı/borçular aleyhine, Herhangi bir hizmet verilmemesine rağmen tanzim edilen faturalar ve ödeme dekontları dayanak yapılarak,----asıl alacak, ---- işlemiş faiz olmak üzere toplam -----alacağın tahsili için ------- tarihinde ihtiyati haciz yoluyla başlatılan ilamsız takip olduğu, davalı/borçluların takip konusu borca, ödeme emrinde yazılı borca, borcun dayanağı olan faturalara, açıklamalara, işletilen takip öncesi ve sonrası faize, avukatlık ücretine ve ferilerine itirazları üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.

Dava; Davalıların sahte işlemlerle davacıyı zarara uğrattıkları iddiasıyla zararın tazmini davası olup, Uyuşmazlık; davalı şirket tarafından davacıya hizmet vermediği halde evrakta sahtecilik yoluyla fatura düzenlenerek diğer davalılar ile birlikte davacıdan haksız tahsilatlar yapılıp yapılmadığı, miktarı, takip tarihi itibariyle davacı alacağı olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Taraflar arasında çekilen karşılıklı ihtarnameler, banka hesap hareketleri, davalı hakkında yapılan inceleme raporları, tarafları ticari defter ve kayıtları celp ve ibraz edilmek suretiyle bilirkişi incelemesi yapılmıştır.

Davalı ------ iştigal eden ----------- zinciri yönetimi konusunda uzmanlaşmış bir nakliye ve ----- sağlayıcısı bir şirkettir.

----firmasında davaya konu olaylar ithalat bölümüyle alakalı olup davacı ---- iddiasına göre ----- olarak gelen ithal konteynerlerin------- tarafından ihtiyaca göre gümrük işlemlerinin yapılması, dahili nakliyenin realize edilmesi, limandan tahliye ile ilgili liman otoritesine para yatırılması/çekilmesi, gerekirse konteyner içindeki malın/malların depoda veya limanda boşaltımı yapılarak ----- alıcıya sevkiyatını sağlamaktır. tüm işlemler için ------- görevlendirilmiş, yetkilendirilmiştir.

Belirtilen bu görevleri ----- vasıtasıyla tümünden sorumlu olarak çalışmakta ve alt taşeronlarından bahsedilen hizmetleri bedeli mukabilinde almak ve alınan bu hizmetler karşılığında ------- adı verilen numaralanmış, bir nevi irsaliye düzeni belgeleri bildirip, belirli bir yeküne gelince faturalayıp ---------- gönderici, alıcı olarak ----------- ödemesinin yapılmasıdır. ------- adıyla düzenlenen belgeler beher iş ve/veya işlemlerde yapılmakta ve oldukça yüklü miktarda referans belgesi sunulması işlemleridir.

------- kendi bünyesinde ise ------ bulunan----- yapılan işlerle ilgili muhasebe departmanı olarak referans numaralarıyla ön muhasebe olarak adlandırabileceğimiz sistemi ------- özet şekilde ve daha az sayıda evraklarla bilgilendirme işidir. ----- yapılan tek içerikli işlem olmayıp, çoklu referans/irsaliye benzeri, çoklu referanslar olarak çokça işi bir arada göstermekte fakat ------ bunların hepsinin toplamı kadar bir meblağ olarak yapılmakta ve her raporda karlılık veya zarar görülebilmektedir.

Zarar hanesinin görülmemesi açısından çok karlı işlemlerde referans nolu evrakta gerçeğe aykırı, olması gereken miktarlar arttırılarak gerçekte olmaması gerekli yüksek meblağlar ilave edilerek sonuç Rakamı hiçbir zaman zarar olmayacak şekilde bir düzen tutturulmuştur. Sistemin anlatıldığı şekilde yürümesinden dolayı amir pozisyonda olan ------ yönetim kadrosu personeli konuya vakıf olamadan uzunca bir süre farkına varamamışlardır.

Sistemin çalışabilmesi için -------- bünyesinde çalışanının organizasyonu uygulaması ve uyarlaması gerekir. Referans evraklarını kontrolle görevli departman kontrolle görevli departman ------- bölümünün onayı ile ödemenin yapıldığı taşeronunda organizasyonda bulunması halinde ancak sistem çalışabilir. Dava konusu sistem ithal ürünleri girdi mallarının İthalattan sorumlu----- bölümünün alanında olduğu anlaşılmaktadır.

Davalı ---- davacı şirkette ----görevinde çalışmakta olup masraf dokümanlarını kabul edip onaylama yetkisindedir. Davalılardan ----- dava konusu ------- dekont listesi bilirkişi raporunda tablo halinde sunulmuştur.

Davalı şirketin davacı şirkete vermiş olduğu hizmet gümrükleme, ardiye gibi hizmetler olup, diğer gider çeşitlerine göre düşük tutarlardaki bu giderlerde her bir dekontun ilişiğinde dayanak fatura ve makbuz v.b belgelerin bulunması gerekmektedir. Ancak bilirkişi tarafından yerinde yapılan inceleme sırasında dekontların tesadüfi yöntemle yapılan fiziki incelemesinde dekont formatında tanzim edilen ----- kase imzalı ---- başlıklı ve davacı şirket muhasebesinde kendisine alacak kaydı girilen belgenin ilişiğinde verilen hizmetin niteliği, adına yapılan ödemenin detayı ve dayanağının bulunmadığı tespit edilmiştir.

Bilirkişi tarafından yapılan incelemede; borç dekontlarının ---- olarak giderleştirildiği, kod ile de ------ hesabına alacak kaydedildiği, hâlbuki dekontun kendisinin değil, dayanağı belgenin gider yazılması gerekirken, sanki masraf belgesiymiş gibi gider gider yazılması ile dekontun gerçek bir hizmet olmadığı görülmüştür.

Davalı ---- gerçek hizmete dayanmayan dekontların tanzim edilmesi ve sonrasında --------- isimli kisive ödeme yapılması için ---- aracılığı ile taleple bulunduğu, sonrasında ödeme dekontları içeren ----- ilişiğinde------ verildiği tespit edilmiştir.

Yapılan ödemeler davalı personel ----talimatı ile ----- üçüncü bir firmaya, diğer davalı----------şahsa yapıldığı, yine bilirkişi tespitlerine göre --- hesabına davacı ---- tarafından yapılan ödemelerin toplamı -------- olduğu anlaşılmaktadır.

Sonuç olarak, hem yerinde hem de dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde davacı şirketin fiili hizmet alımına dayanmayan faturaların davalı çalışanı ----- tarafından muhasebe sistemine borç olarak işlenmesi ve davalı ---- aracılığıyla davalı -------- ödenmesinin sağlandığı tespit edilmiştir. Ayrıca davacı şirkette yerinde yapılan incelemede, iç kontrol sistemine göre davacı çalışanın yetkisinde olup sisteme giriş onayı kendi yetkisi dâhilinde olduğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar davalılardan ------- davacının işçisi ve çalışanı sıfatıyla bu işlemleri yapmış ise de davalılarla birlikte müteselsil sorumluluğu ve objektif dava birleşmesi kapsamında, davanın davalılar tarafından birlikte gerçekleştirilen haksız fiile dayanması nedeniyle davalı --------- İş mahkemesine gönderilmeyerek her üç davalı yönünden yargılamaya birlikte devam edilmiştir.

Dosya kapsamına göre; davacının dava konusu ---- gerçek hizmet ifasına dayanmayan belge karşılığı ----- ödemede bulunduğu, davalı ------sadakat ve özen borcuna aykırı bir şekilde herhangi bir hizmet alımına dayanmayan faturaları onaylayarak davacı şirketin ödemesine sebep olduğundan davacının uğradığı zarardan sorumlu olduğu, davalı ----- kuralına aykırı bir şekilde bir hizmet ifasına dayanmayan borç dekontlarını davacıya göndererek davacının malvarlığında azalmaya sebebiyet verdiği,

davalı ----- diğer davalılarla birlikte hareket ederek yapılan ödemeleri hesabına kaydettirmek suretiyle davacının uğradığı zarara iştiraken sebep olduğu ve her üç davalının fikir birliği içerisinde müştereken ve müteselsilen davacının zararından sorumlu oldukları kanaatine varılmış, alacak haksız eylemden kaynaklandığı için likit bir alacak olarak kabul edilmemiştir.

Bu açıklamalar ışığında davanın icra takibindeki asıl alacak miktarı üzerinden davaya konu edilen ve harcı yatırılan asıl alacak yönünden kısmen kabulüne, dava dilekçesinde işlemiş faiz yönünden itirazın iptali talep edilmediğinden bu konuda karar vermeye yer olmadığına, taleple bağlı kalınarak asıl alacağa reeskont faizi yürütülmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.