İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/374 K.2025/1089

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/374 Esas

KARAR NO : 2025/1089

DAVA

İflas (Doğrudan Alacaklı Tarafından Talep Edilen İflas (İİK 177))

DAVA TARİHİ : 16/05/2023

KARAR TARİHİ : 10/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan İflas (Doğrudan Alacaklı Tarafından Talep Edilen İflas (İİK 177)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin eşi --------- davalı borçlu şirkette iş kazası geçirerek vefat etmesi üzerine, müvekkilinin maddi ve manevi zararlarının tahsili için davalıya karşı --------- Esas sayılı dosyasıyla tazminat davası açılmış olduğunu, mahkemece 29/11/2022 tarihinde müvekkilinin maddi ve manevi tazminat alacaklarının davalıdan tahsiline karar verildiğini,--------- Esas sayılı dosyasından verilen ilam --------- İcra Dairesinin -------- Esas sayılı dosyasıyla takibe konulmuş ve icra emrinin 28/02/2023 tarihinde davalı borçluya tebliğ edildiğini, davalının, icra emri tebliğ edilmesine rağmen, herhangi bir ödeme yapmadığını,

İcra ve İflas Kanununun 177/1-4 bendi doğrultusunda, "İlâma müstenit alacak icra emrile istenildiği halde ödenmemişse" sebebiyle, davalının iflasını isteme zorunluluğu doğduğunu, ayrıca belirtmek gerekir ki davalı borçlu hakkında ------- Esas, ---------- Karar ve 26/09/2022 tarihli ilamı ile konkordato tasdik kararı verilmişse de müvekkilin alacağı konkordato projesinde yer almadığı gibi alacağın doğum tarihi de konkordatonun tasdikinden sonra olmakla davalı borçlunun iflasını isteme şartları oluştuğunu beyan ederek davalının iflasına, yargılama giderleriyle vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkilİ firma hakkında; --------- Esas sayılı dosyası ile konkordato kararı verildiğini,işbu karar Yargıtay tarafından onandığını, bahse konu konkordato projesi kapsamında müvekkili firma tarafından alacaklılara ödemeler yapılmakta olup işbu ödemeler bitmeden ve dahi konkordato projesi nihayete ermeden konkordato ilan eden şirket hakkında iflas kararı verilemeyeceğini, ortada kesin mahkeme ilamı olduğundan davacının iflas davası açma hakkı bulunmadığını, ayrıca ve özellikle belirtmemiz gerekir ki;

davacının açmış olduğu icra takibine ilişkin ---------- Esas sayılı dosyasında icra takibinin iptali davası açılmış olduğunu, işbu davanın henüz kesinleşmediğini beyan ederek davacının müvekkili şirketin iflasını talep edebilmesini kabul anlamına gelmemek kaydıyla; işbu --------- Esas sayılı davanın bekletici mesele yapılmasını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Uyuşmazlık. Usulüne uygun bir takip olup olmadığı, ilama göre davacı alacağı tutarı ve iflas şartlarının mevcut olup olmadığı, davacı alacağının miktarı noktalarında toplanmaktadır.

Davalı şirketin sicil dosyası örneği celp edilerek, İİK'nun 166. maddesindeki usulle ilanlar yapılmıştır.------- Esas, --------İcra Müdürlüğü -------- Esas sayılı dosyaları celp edilmiştir.Celp edilen --------- Esas sayılı dosyası incelendiğinde; dosyamız davacısı ve davalısının taraf olduğu, -------- Esas, -------- Karar sayılı kararı ilamı ile Davacının davasının kısmen kabulü - kısmen reddi ile.

Maddi tazminat yönünden 5.309.044,59 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 25/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, Manevi tazminat yönünden 80.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 25/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, kararının verildiği, davacı tarafın söz konusu alacaklarını tahsil etmek üzere --------İcra Müdürlüğü --------- Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlattığı anlaşılmıştır.

Celp edilen --------İcra Müdürlüğü --------- Esas Sayılı dosyası incelendiğinde, dosyamız davacısının alacaklı ve davalının ise borçlu olduğu, takibin; --------İş mahkemesinin ------- Esas -------- Karar sayılı karar ile oluşan 5.309.044,59 TL Maddi Tazminat, 80.000,00 TL Manevi Tazminat, 18.474,63 TL Harç, 2.455,88 TL yargılama Gideri, 291.890,45 TL İlam Vekalet Ücreti, 12.800,00 TL İlam Vekalet Ücreti, 3.582.950,56 TL Geçmiş Gün Faizi, 53.990,14 TL Geçmiş Gün Faizi, 382,65 TL Geçmiş Gün Faizi, 50,87 TL Geçmiş Gün Faizi, 6.045,73 TL Geçmiş Gün Faizi, 265,12 TL Geçmiş Gün Faizi olmak üzere toplam 9.358.350,62 TL alacağın tahsili istemine dayalı olduğu anlaşılmıştır.

Şirketin sicil adresine göre mahkememizin yetki alanı içinde kaldığı, Mahkememizin tensip ara kararı uyarınca iflas avansının yatırıldığı anlaşılmıştır.

İİK'nun 177/4. maddesi uyarınca yetkili temsilci dinlenecek ve iflasa karar verilecektir. Doktrin ve --------- HD nin yerleşik uygulaması da bu yöndedir.

Bu yasa maddesi uyarınca davalı şirketin yetkili temsilcilerinin dinlenmek üzere duruşmada hazır bulunması için tebligat gönderildiği, davalı şirket yetkililerinin hazır bulunarak konkordato sürecinden itibaren borçlarını ödediklerini ancak işverenin kesin hesap süreci uzatması nedeniyle ödemelerin gerçekleşemediğini, faaliyetlerine devam edildiğini, süreci takip edildiğini, iflasına karar verilmesin halinde sözleşme gereğince ödeme alamayacaklarını beyan ettiği, anlaşılmıştır.

Dava tarihinde yürürlükte bulunan 2004 sayılı İİK ‘nun 177. maddesinde, “ Doğrudan Doğruya İflas Halleri" üst başlığı altında, “Evvelce takibe hacet kalmaksızın iflas”, “Alacaklının talebi” düzenlenmiştir. 177/1. fıkrada, aşağıdaki hallerde alacaklının evvelce takibe hacet kalmaksızın iflasa tabi borçlunun iflasını isteyebileceği ifade edilmiştir. Yasada belirtilen “4” bent ise sırasıyla,

"1-Borçlunun malum yerleşim yeri olmaz, taahhütlerinden kurtulmak maksadıyla kaçar, alacaklıların haklarını ihlal eden hileli muamelelerde bulunur veya bunlara teşebbüs eder yahut haciz yoluyla yapılan takip sırasında mallarını saklarsa;

2-Borçlu ödemelerini tatil eylemiş bulunursa;

3-308 inci maddede ki hal varsa;

4-İlama müstenit alacak icra emriyle istenildiği halde ödenmemişse,..” şeklinde sayılmıştır.

Sermaye şirketleri (anonim, limited, sermayesi paylara bölünmüş komandit şirket) ticaret şirketi olduğundan, (TTK m124) ve tacir sayıldıklarından (TTK m16) iflasa tabidir. Bu nedenle bu sermaye şirketlerinden alacaklı olan kişi genel iflas yolu, kambiyo senetlerine mahsusu iflas yolu veya doğrudan iflas yolu ile şirket aleyhine iflas davası açabilmektedir.

Alacaklı, bazı sebeplere dayanarak ilk önce icra dairesine bir iflas takip talebinde bulunmadan ve borçlusuna bir iflas takip talebi göndermeden doğruca ticaret mahkemesinde iflas davası açabilmektedir. İlama bağlı alacağın icra emri ile istenildiği halde ödenmemiş olması halinde, İİK'nun 177/4. maddesi gereğince alacaklı, borçluya doğrudan doğruya iflas davası açabilmektedir.Bu halde borçluya icra emri tebliği yeterli olup, ayrıca iflas ödeme emri tebliğine gerek bulunmamaktadır.

İflasa tabi borçlu, kendisine tebliğ edilen icra emrine rağmen borcunu ödemez ise, İİK'nun 177/4. maddesi gereğince alacaklı doğruca ticaret mahkemesinden borçlunun iflasına karar verilmesini isteyebilmektedir. İİK'nun 37 ve 177/4. maddesi hükümlerine dayanılarak açılan iflas davalarında depo emri tebliğine de gerek bulunmamaktadır.

Alacaklının doğrudan doğruya iflas davası açabilmesi için aynı zamanda mahkemece verilen ve alacağı belirleyen ilamın kesinleşmesine gerek bulunmamaktadır.Davacı -------- alacaklı olduğunu bildirmiş olduğu ---------İcra Müdürlüğü ---------- Esas Sayılı dosyası incelendiğinde; davacı alacaklı yanca davalıya karşı ------- sayılı 29/11/2022 karar tarihli ilamına dayalı olarak 9.358.350,62 TL toplam alacağı için 22/02/2023 tarihinde ilamlı takip başlattığı görülmüştür.Tüm dosya kapsamında;

takip ilama dayalı iflas talebine ilişkin olduğundan, davalıya depo kararı gönderilmesine gerek görülmemiş, asıl alacak iş kazası olup konkordatoya tabi bir alacak olduğundan iflas istenemeyecek ise de davalı tarafın konkordato tasdikinde belirtilen borcu ödememesi dışında kalan ----------- sayılı 29/11/2022 karar tarihli mahkeme kararındaki yargılama gideri ve vekalet ücretini iş bu iflas yargılamasında ödemediği, davacının ilama dayalı alacağı olduğu anlaşılmakla davanın kabulü ile davalı şirketin iflasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.