İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/642 K.2024/590

İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/642 Esas

KARAR NO: 2024/590

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ: 06/09/2024

KARAR TARİHİ: 10/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin sigortalı olarak çalıştığı işyerinden teslim aldığı -------- Bankası -------- Şubesinin --------- nolu hesabından keşide edilmiş -------- çek nolu 400.000,00TL bedelli 10.09.2024 tarihli çekin firmanın ticaret yaptığı firmalara teslim edilmeden önce müvekkilinin elinde iken kaybolduğunu veya çalındığını, müvekkili tarafından kaybedilen çekin yetkisiz hamil tarafından kullanılmasının engellenmesi açısından öncelikle tedbiren ödemeden men kararı verilmesini ve kaybedilen çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, TTK.nun 818/s,757-765. madde hükümlerine göre zayi nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir.Kıymetli evrakın iptali, kıymetli evraka ilişkin “umumi hükümler” arasında TTK'nın 651 ve 652'de genel bir şekilde düzenlenmiş, ayrıca nama (TTK m. 657) ve hâmiline senetlerin iptali hakkında (TTK m. 661-668) özel hükümler öngörülmüştür. TTK’da emre yazılı senetlerin iptaline dair ayrık hükümler bulunmamaktadır.

Bunun yerine poliçenin iptali için özel bir düzenleme (TTK m. 757-765) getirilerek bu hükümlerin TTK m. 778/1-ı yollamasıyla bonolar bakımından, 818/1-s yollamasıyla çekler bakımından da uygulanacağı öngörülmüştür. Dosyaya sunulan evrakların incelenmesinde; iptali istenen çekin Muhatabı -------- Bankası --------- Şubesi; keşidecisinin ---------Şti.

Olan ---------- seri numaralı, 10/09/2024 keşide tarihli ve 400.000,00 TL bedelli çek olduğu, çekin lehdarının ---------Şti olduğu, söz konusu çekin davacı tarafından sigortalı olarak çalıştığı şirketin ticaret yaptığı firmalara teslim edilmeden önce davacının elinde iken kaybedildiği veya çalındığı anlaşılmaktadır.TTK'nın 788/1 hükmü uyarınca, emre yazılı veya belirli bir kimse lehine düzenlenen çek, ciro ve teslim yolu ile devredilebilir.

Emre yazılı senetlerin devri iki tasarruf işleminin bir arada yapılması ile gerçekleşir. Bu işlemlerin birincisi senedin ciro edilmesi, ikincisi de buna ek olarak senedin zilyetliğinin devralana geçirilmesidir. Dolayısıyla, kambiyo senedinde mündemiç hakka sahip olmak için senet üzerindeki zilyetlik zorunlu olduğu gibi cironun varlığı veya bu yönde bir iddianın da yer alması zorunludur.

Somut olayda da, dava konusu çekin keşideci tarafından düzenlendikten sonra lehtara teslim edilmeden çalışanı davacının elinde kaybolduğu veya çalındığı ileri sürüldüğüne göre, davacının çekin hamili olmadığı dolayısıyla çekin iptalini talep edemeyeceği, iptal davası açmakta hukuki yararı bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.