İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/540 K.2022/746

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/540 Esas

KARAR NO : 2022/746

DAVA

Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/09/2021

KARAR TARİHİ : 17/11/2022

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçesinde özetle; Müvekkil ile davalı arasında-----inşaat sözleşmesinin satın alınması ve müvekkile 7 işgünü içerisinde teslim edilmesi konusunda sözleşme imzalandığını, bu kapsamda davalıya 105.000,00 TL tutarlı 2 adet çek tevdi edildiğini, sonrasında sözleşme gereği malların teslimi veya çeklerin iadesinin istendiğini fakat netice alınamadığını, bu nedenle müvekkil davalıya borçlu olmadığının tespitini, davalının çek miktarlarının %40’ından aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini iddia ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalıya Tebligat Kanunun 35.maddesine göre tebligat yapıldığı, buna karşın davalının cevap dilekçesi vermediği ve duruşmalara da katılmadığı görülmüştür.

DELİLLER

Sözleşme, ticari defter ve belge incelemeleri, davacı hesap incelemeleri, ticari sicil kayıtları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı. 07/12/2021 tarihli ara karar ile dosyanın bir mali müşavir bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 01/03/2022 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.

Bilirkişi raporunda özetle.

Davacının 2021 yılına ait yasal defterlerin Vergi Usul Kanunu 223-224-225 maddeleri ile TTK’nın ilgili hükümlerine uygun olarak noter açılış tasdiklerinin süresi içerisinde alındığı, işbu raporun yazım tarihi itibariyle yevmiye defteri kapanış tasdik süresinin henüz dolmadığı, dolayısıyla ticari defterlerin delil niteliğine haiz olduğu, Üzerinde tarih bilgisi bulunmayan sözleşmeye göre davalının yangın tesisat malzemelerini davacıya 7 işgünü içerisinde tedarik edeceği, bunun karşılığında ödemenin 2 adet 90 ve 120 gün vadeli çek ile yapılacağının belirtildiği, sözleşmede tarafların kaşe imzasının bulunduğu,

bu minvalde taraflar arasında akdi ilişkinin kurulup kurulmadığı ile ilgili nihai değerlendirmenin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, ------ sıra numaralı 10.07.2021 vade tarihli 50.000,00 TL tutarlı çek ile ------ sıra numaralı 30.07.2021 tarihli 55.000,00 TL tutarlı çekin davalıya 31.03.2021 tarihinde tevdi edildiği yönünde davacı ticari defterlerinde kayıt bulunduğu, çekler karşılığında davalıdan alınan herhangi bir fatura tutarının tespit edilemediği,----- tarafından gönderilen müzekkere cevabında davalıya tevdi edilen-------sıra numaralı çeklerin ibraz tarihinde “karşılıksız” olarak işlem gördüğünün belirtildiği,

------ tarafından gönderilen müzekkere cevabında ------sıra numaralı çekin bankaya ibraz edildiği ve “diğer hatalı çeklerden” iade edildiğinin belirtildiği, bu yönüyle davalıya tevdi edilen 105.000,00 TL toplam tutarlı 2 adet çek için nakdi ödeme yapılmadığı, 02.09.2021 dava tarihi itibariyle davacı nezdinde davalının 105.000,00 TL borçlu olarak göründüğü tespit edilmiştir.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:

Dava, borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkememizce çözülmesi gereken uyuşmazlığın 10/07/2021 tarihli -------- seri numaralı 50.000 TL bedelli çek ve 30/07/2021 tarihli ------- seri numaralı 55.000 TL bedelli çekin davacı tarafından taraflar arasındaki sözleşmeye istinaden verilip verilmediği, sözleşmeye istinaden verilmiş ise verilen çek karşılığı davalı tarafça mal teslim edilip edilmediği hususlarında toplanmaktadır.

Dava dilekçesinin ekinde sunulan üzerinde tarih bilgisi bulunmayan sözleşme maddesine göre davalının yangın tesisat malzemelerini davacıya 7 işgünü içerisinde tedarik edeceği, bunun karşılığında ödemenin 2 adet 90 ve 120 gün vadeli çek ile yapılacağının belirtildiği, sözleşmede tarafların kaşe imzasının bulunduğu, davacı tarafça davalının talepte bulunması üzerine davaya konu 2 adet çekin davalıya verildiğinin iddia edildiği, sözleşmenin incelenmesinden 10/07/2021 tarihli ------ seri numaralı 50.000 TL bedelli çek ve 30/07/2021 tarihli ------ seri numaralı 55.000 TL bedelli çekin sözleşmeye el yazısı ile eklendiği ve bu yazı ibarelerinin praflanmadığı görülmektedir.

----- tarafından gönderilen müzekkere cevabında davalıya tevdi edilen ------sıra numaralı çeklerin ibraz tarihinde “karşılıksız” olarak işlem gördüğünün belirtildiği, ------ tarafından gönderilen müzekkere cevabında ------sıra numaralı çekin bankaya ibraz edildiği ve “diğer hatalı çeklerden” iade edildiğinin belirtildiği,

Ticari defterlerin sahibi lehine olması için HMK m. 222/2’de öngörülen şartlar; defterlerin kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olması, defterlerin açılış ve kapanış onaylarının yaptırılmış olması ve ticari defterlerin birbirini doğrulamış olması gerekmektedir.Yapılan yargılama sırasında tarafların ticari defter ve kayıtlarının bilirkişi marifetiyle incelenmesinde davacı tarafın ticari defterlerin açılış ve kapanış onaylarının usulüne uygun olarak yapıldığı, davalı tarafın kayıtlarını sunmadığı,

davacının ticari defterlerinde ------ sıra numaralı 10.07.2021 vade tarihli 50.000,00 TL tutarlı çek ile ------ sıra numaralı 30.07.2021 tarihli 55.000,00 TL tutarlı çekin davalıya 31.03.2021 tarihinde tevdi edildiği yönünde davacı ticari defterlerinde kayıt bulunduğu, çekler karşılığında davalıdan alınan herhangi bir fatura tutarının tespit edilemediğinin anlaşıldığı,

HMK 222.maddesi uyarınca ticari defter ve kayıtların davalı tarafından eksiksiz sunulmadığı görülerek davacı kayıtlarının davacı lehine delil teşkil edebilecek nitelikte ise de çeklerin kambiyo vasfını taşıdığından çekin bağımsız borç ikrarını içerdiğinden taraflar arasındaki sözleşmeye istinaden verildiğinin yazılı delille ispatlanması gerektiği, taraflar arasındaki sözleşmeye maddesine göre ödemenin çek ile yapılacağının düzenlendiği anlaşılmış ise de davaya konu çeklerle ödeme yapılıp yapılmadığının davacı tarafça ispatlanamadığı, bu nedenle davacı yana yemin delilinin hatırlatıldığı, davacı tarafça yemin teklifinin hazırlandığı,

davalı şirket temsilcisine yemin metni ekli davetiyenin tebliğ edildiği ve mahkememiz duruşmasında yemin teklif edilmiş ise de davalı şirket temsilcisi çekleri sözleşmeye istinaden aldığını ikrar etmiş olmakla bu durumda sözleşmeye konu malları teslim ettiğini davalı tarafça ispatlaması gerektiği, ticari defter ve belgelerini ibrazından kaçıldığı görülmekle HMK 222.maddesi uyarınca ticari defter ve kayıtların davalı tarafından eksiksiz sunulmadığı, davacı kayıtlarının davacı lehine delil teşkil ettiği kanaatine varılarak,

davanın kabulü ile davacının 10/07/2021 tarihli ----- seri numaralı 50.000 TL bedelli çek ve 30/07/2021 tarihli -------seri numaralı 55.000 TL bedelli çeklerden dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜ ile davacının 10/07/2021 tarihli ------ seri numaralı 50.000 TL bedelli çek ve 30/07/2021 tarihli ------- seri numaralı 55.000 TL bedelli çeklerden dolayı davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE,

2-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 7.172,55 TL harçtan, peşin yatırılan 1.793,14 TL harcın düşümü ile geri kalan 5.379,41 TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAD KAYDINA,

3-Davacı tarafından yapılan 1.793,14 TL peşin harç, 59,30 TL başvuru harcı, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 159,20 TL posta gideri olmak üzere toplam 3.011,64 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan ------- vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,

6-1.320,00 TL Arabulucu ücretinin davalıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,

Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı vekili ve Davalı şirket temsilcisinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

TASHİH ŞERHİ

Her ne kadar kısa kararın (1) no' lu maddesinde "Davanın KABULÜ ile davacının 10/07/2021 tarihli ------ seri numaralı 50.000 TL bedelli çek ve 30/07/2021 tarihli ------seri numaralı 55.000 TL bedelli çeklerden dolayı borçlu olmadığının TESPİTİNE" şeklinde yazılmış ise de gerekçeli karar yazım aşamasında sehven davalıya ibaresinin yazılmadığı anlaşılmakla, 6100 sayılı kanunun 304.

Maddesi " Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, mahkemece resen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir." düzenlemesi gereğince kararın tebliğ edilmediği gözetilerek hükmün 1 nolu maddesinin " Davanın KABULÜ ile davacının 10/07/2021 tarihli------seri numaralı 50.000 TL bedelli çek ve 30/07/2021 tarihli --------seri numaralı 55.000 TL bedelli çeklerden dolayı davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE" şeklinde resen tashihine karar verilmiştir.