İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/896 K.2025/173

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/896

KARAR NO : 2025/173

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 15/12/2023

KARAR TARİHİ : 27/02/2025

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçesinde özetle; “Davalının Maliki olduğu ---- plakalı araç 12.02.2022 tarihinde 8/8 kusurlu olarak olay yerini terk eden sürücü sevk ve idaresinde iken ----- plakalı araca çarpmış ve hasarlanmasına sebebiyet vermiştir. Söz konusu kaza sebebiyle müvekkil şirket tarafından ---- plakalı araç sigorta şirketine 30.05.2022 tarihinde 19.723,38 TL hasar tazminatı ödenmiştir. Davalının haksız ve kötü niyetli itirazının iptali ile takibin devamına…” talep ve dava etmektedir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; “Haksız davanın husumet itirazımız dikkate alınarak husumet nedeniyle reddine Husumet itirazımızın kabul edilmemesi halinde hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazlarımız da dikkate alınarak haksız davanın tümüyle reddine”, talep ve beyan etmektedir.

DELİLLER

Dava konusu araca ilişkin olarak trafik tescil ve ruhsat bilgileri, poliçe ve hasar dosyası, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.05.11.2024 tarihli ara karar ile dosyanın hasar ve kusur konusunda uzman bir bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 30.11.2024 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.

Bilirkişi raporunda özetle; ----- plakalı firari araç sürücüsü kazanın meydana gelişinde %50 oranında KUSURLU olabileceği, ----- plakalı araç sürücüsü kazanın meydana gelişinde %50 oranında KUSURLU olabileceği, Dosya münderecatında bulunan tüm belgelerin incelenmesi neticesinde, dava konusu ----- plakalı araçta toplamda KDV dahil 19,723.38 TL hasar bedeli olabileceği, Aracın onarımının tamamlandığı ve ---- tarafından toplamda 19,723.38 TL hasar bedeli ödendiği şeklinde tespitte bulunduğu görülmüştür.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:

Dava, hak sahibi 3.kişiye yapılan ödemenin sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk etmesi nedeniyle sigortalıdan rücuen tahsil istemine ilişkin olarak başlatılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.Davacı sigorta rücu sebebi olarak sigortalısına ait araç sürücüsünün olay yerini terk etmesine dayanmaktadır.KTK'nun 95. maddesinde, sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran hallerin zarar görene karşı ileri sürülemeyeceği, ödemede bulunan sigortacının,

sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabileceği öngörülmüş olduğundan, sigorta sözleşmesinin tarafı (akidi) olan sigorta ettiren davalı, sigorta poliçesinin ve sigorta genel şartlarının kendisine yüklediği sorumlulukları yerine getirmekle yükümlüdür.

Sigorta sözleşmesine dayalı rücu davalarında, tarafların yükümlülüklerinin belirlenmesinde, taraflar arasındaki ilişkinin sözleşme ilişkisi olması nedeniyle, poliçe ve poliçenin tanzim tarihinde yürürlükte bulunan sigorta genel şartları nazara alınır.

Somut olayda, davacı ile davalı arasında tanzim edilen 08/12/2021 ile 08/12/2022 tarihlerini kapsayan ----- numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi bulunmaktadır. Bu nedenle rücu şartlarının belirlenmesinde 01/06/2015 tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali sorumluluk Sigortası Genel Şartları nazara alınması gereklidir.

Sigorta Genel Şartlarından Sigortanın, sigortalıya rücu hakkı "B.4. Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı maddesinde düzenlenmiş, ilgili madde "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ilerisürülemez.

(1) Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasınısağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir.

Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:

...f)Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,..." denilerek, sigortacının sigortalıya rücu edebileceği durumlar belirlenmiştir. İlgili maddede sayılan rücu sebepleri birbirinden bağımsız sebepler olup, rücu sebeplerinden birinin bulunması halinde sigorta şirketi yapılan hasar ödemesinin rücuen tazminini sigortalısından talep edebilir.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartlarında, tazminatı gerektiren olay, bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk edilmesi sigortalıya rücu sebebi olduğu görülmektedir.

Genel Şartlar B4-f bendi kapsamında sigortanın, sigortalısına rücu edebilmesi için ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmemesi yeterlidir. ---- Bölge Adliye Mahkemesi -----Hukuk Dairesi'nin ---- Esas ve ----- Karar sayılı ilamında "...Bu çerçevede, 01/06/2015 tarihinden önceki sigorta genel şartlarında olay yerini terk, kaza tutanağı ve alkol v.b. belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması rücu şartı olarak öngörülmemişken 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMMS genel şartlarının B.

4 maddesinin (f) bendinde, belirli zorunlu durumların haricinde olay yerinin terk edilmiş olması veya kaza tutanağı ve alkol v.b. belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması da, rücu şartı olarak düzenlemiştir.

Genel Şartlar B4-f bendi kapsamında sigortanın, sigortalısına rücu edebilmesi için ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmemesi yeterli olup, sigortacının, sigortalısına rücu için sürücünün alkollü olduğunu yahut kasti eyleminin varlığını kanıtlaması istenemez.Sigorta genel şartları B4-f bendin kapsamında sigortalı, sürücünün olay yerini terk etmiş olması durumunda ancak; -Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitmesi,

-Bedeni hasara neden olsun veya olmasın can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu hallerde ilgili maddeden kaynaklanan sorumluluklardan kurtulur..." şeklinde açıklanmıştır.

Eldeki dosya incelendiğinde: davacı sigortaya sigortalı araç sürücüsünün kaza sonrasında zorunlu hal dışında olay yerini terk ettiği görülmüştür. Sigorta Genel Şartlar B.4-b maddesi uyarınca gerçekleşen kaza sonrasında olay yeri terk nedeniyle sigortanın zarar görenlere yapmış olduğu ödemeyi sigortalısından rücuen tazmin imkanı mevcuttur.

Davalı ile davacı arasında ZMMS kapsamında sigorta ilişkisi olduğu ve davalının sigortalı, davacının ise sigortacı olduğu anlaşılmıştır. Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçe Genel Şartlarının B.4/2.maddesinde “Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebilir” hükmü mevcuttur. Şu halde, davacı söz konusu davayı ancak kendisiyle sözleşme yapan akidine karşı açabilecektir.

Somut olayda; 12/02/2022

tarihinde saat 11.30 sularında ---- ili ---- ilçesi --- içinde firari olan sürücü sevk ve idaresindeki ----- plakalı aracıyla ----

sokaktan ------ sokağa dönmek isterken aracının sol ön kısımlarıyla, sürücü olduğunu

iddia ve beyan eden --- sevk ve idaresindeki ---- plakalı

aracıyla ---- sokaktan ----- Caddesi yönüne seyrederken aracının ön kısımlarıyla

çarpışması sonucu iki araçla maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği , kazada zarar gören-----plakalı araç için kasko sigortasına 19.723,38 TL ödeme yapıldığı, olay yerinin kontrolsüz kavşak olduğu, ----- plakalı araç sürücüsünün hızını azaltma ve geçiş önceliğine uymayarak %50 kusurlu olduğu, davalının araç sürücüsünün geniş kavisle ve kontrollü dönüş yapmadığı için %50 kusurlu olduğunun, hasar miktarının kaza tarihi itibariyle 19.723,38 TL olduğunun bilirkişi raporunda tespit edildiği,Bu açıklamalar ışığında; davacı sigortaya sigortalı araç sürücüsünün kaza sonrasında olay yerini terk ettiğinin kaza tespit tutanağından anlaşıldığı,

Sigorta Genel Şartlar B.4-b maddesi uyarınca gerçekleşen kaza sonrasında olay yerini terk nedeniyle sigortanın zarar görenlere yapmış olduğu ödemeyi sigortalısından rücuen tazmin imkanı mevcut olduğu, dosyada alınan bilirkişi raporu denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu, davacı sigorta tarafından dosyada mevcut ödeme dekontları ile hasara uğrayan hak sahiplerine yönelik ödemelerin ispat olunduğu ve ödeme tarihlerinden itibaren sigortacının faiz isteme hakkı bulunduğu esas alınarak, davalı sigortalının kusuru oranında rücu edilebilecek miktarın 9.861,69 TL olduğu,

ödeme tarihi takip tarihine kadar işlemiş faizin 1.794,76 TL olarak tespit edildiği, davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.Davalı yanca uzun süreli kiralandığı savunulmuş ise de huzurdaki dava işleten sıfatından kaynaklı olarak husumet yöneltilmediği, taraflar arasındaki ilişkinin sözleşme ilişkisi olması nedeniyle ve poliçedeki sigortalı sıfatıyla talepte bulunulduğundan bu itiraz yerinde görülmemiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜNE; davalı tarafından ----. İcra Müdürlüğü'nün ----- esas sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın 9.861,69 TL asıl alacak ve 1.794,76 TL işlemiş faiz olmak üzere 11.656,45 TL üzerinden iptali ile takibin bu miktar üzerinden DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin reddine,

2-Asıl alacağa takip tarihinden itibaren alacağın tahsil tarihine kadar avans faizi (takip talebinde belirtilen %15,75 faiz oranını aşmamak kaydıyla) İŞLETİLMESİNE,

3-Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,

4-Harçlar yasası uyarınca davanın kabul edilen 11.656,45 TL lik kısım yönünden alınması gereken 796,25 TL harçtan peşin alınan 287,34 TL harcın mahsubu ile bakiye 508,91 TL karar harcının davalıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,

5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 11.656,45 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 11.656,45 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

7-Davacı tarafından yapılan toplam 5.000,00 TL bilirkişi ücreti, 269,85 TL başvuru harcı, 287,34 TL peşin harç ve 90,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 5.647,19 TL yargılama giderinden kabul-red oranına göre belirlenen 2.767,12 TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE, geri kalan bakiyenin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, kalan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine, davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer OLMADIĞINA,

8- Kabul red oranına göre belirlenen 1.528,80 TL Arabulucu ücretinin davalıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA, Yine Kabul red oranına göre belirlenen 1.591,20 TL Arabulucu ücretinin davacıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,

9-Davalı yanca ve ihbar olunan yanca yatırılan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde tarafa iadesine,Dair;6100 Sayılı HMK'nın 341/2. Maddesi uyarınca KESİN olarak verilen karar davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.