İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/26 K.2020/185

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2020/26 Esas

KARAR NO : 2020/185

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ : 06/01/2020

KARAR TARİHİ : 12/06/2020

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan incelemesi sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA /TALEP

Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin muhasebe işlemlerinin yapılması amacı ile --------- ismindeki kişi ile anlaştıklarını,---------- firması aracılığı ile sözleşme imzaladıklarını, derneğe ait olan iktisadi işletme defterinin --------- tarihinde teslim edildiğini, gerekli işlemleri eksik yapması nedeni ile ----------isimli kişiden kontrol amaçlı defterin istendiğini ancak vermediğini, hiçbir şekilde defterin taraflarına teslim edilmediğini, bu nedenle defterin kayıp durumda olduğunu, denetleme yapıldığında mağduriyetler yaşadıklarını, büyük bir ticari zarar gördüklerini, taraflarına zayi belgesi verilmesini beyan ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

------Müdürlüğü'nden davacı derneğin iktisadi işletmesine ilişkin sicil kayıtları celp edilmiştir.

Vergi Dairesine yazılan müzekkere cevapları dosya arasına alınmıştır.

Dava, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesi gereğince açılan zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu madde 82/7: "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir."

İstem sahibi defter ve belgelerin kaybolmasına neden olan olayın gerçekleştiğini her türlü delil ile kanıtlayabilir. Ancak burada dikkat edilecek husus, bu istemin----------gibi defterler üzerinde inceleme yapma yetkisi olan resmi kurumların denetiminden kaçmak amacı ile yapılmasına imkan vermemektir.

Davacı dernek temsilcisi dava dilekçesinde özetle; dava konusu iktisadi işletme defterinin muhasebeciye teslim edildiğini, işletme defterinin muhasebecide olduğunu, yaptığı görüşmeye rağmen ticari işletme defterinin taraflarına teslim edilmediğini bu sebeple muhasebeci hakkında yasal yollara başvurulduğunu beyan etmiştir.

Dava dilekçesinde davacı dernek temsilcisinin belirttiği üzere, dava konusu ticari defterler yangın, su baskını veya heyelan gibi TTK'da ifade edilen bir doğal afet yahut hırsızlık sebebiyle zayi olmuş değildir. Ticari defterlerin, davacı dernek temsilcisinin beyanına göre, muhasebecide olduğu anlaşılmaktadır. Buradan hareketle; Türk Ticaret Kanunu'nun çerçevesini çizdiği şekliyle ticari defterlerin zayi olduğunu kabul etmek mümkün değildir. Deprem, sel, heyelan gibi doğal afet sebebiyle veya hırsızlık nedeniyle ticari defter zayi olmadığından şartları oluşmayan ve sabit görülmeyen davanın reddine karar verilmiştir.