İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/931 K.2024/539

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/931 Esas

KARAR NO

2024/539 Karar

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ:02/12/2022

KARAR TARİHİ:11/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ---- tarihinde sigortalı iş yeri sahibi----- sabah saatlerinde iş yeri alarm sistemini kuran ------ telefonuna alarm düşmesi üzerine iş yerine gittiğinde alarm cihazının kırılmış, iş yeri kapı ve kilidinin kopartılmış, camın kırılarak iş yerindeki emtiaların çalınmış olduğu,--------- çalınmış olduğu, hırsızlıktan alarm sistemi nedeni ile polis ekiplerinin de haberdar olduğunu, kamera kayıtlarından ----- işyeri önüne gelerek park etmiş oldukları ve 07:31 de ayrıldıklarının görüldüğü,

sigortalının zararının müvekkili tarafından giderilmiş olduğunu, ancak rücuen zararın tazmini için davalı aleyhine icra takibinin başlatılmış olduğunu, ancak yapılan itiraz ile takibin durdurulmuş olduğunu….site güvenliğinden sorumlu davalının rücuen tazminattan da sorumlu olduğunu sigortalıya 129.347,68 TL ödeme yapılmış olduğunu bu vs. nedenler ile itirazın iptal edilerek takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Taraf teşkilinin usulüne uygun sağlandığı görüldü.

Davalı vekilininin cevap dilekçesinde özetle: davaya konu işyeri güvenliği için herhangi bir firma veya güvenlik şirketi ile anlaşma/ sözleşme bulunmadığını ve bu kapsamda aidat ta toplanmamış olduğunu, sigortalı ---------- müvekkilinin ortağı olduğunu,.. sigortalıya ödenen paranın tekrar kendisinden geri istenmesinin hukuki mantığının olmadığını, dava dışı ------iş yerinde daha önce de hırsızlık olaylarının yaşanmış olmasının şüphe uyandırdığını, nitekim olay yerinde hiçbir parmak izinin bulunmadığını, kırılan kapı kilidinin bulunamadığını,…gerçekten ürünlerin çalınıp çalınmadığının da belli olmadığını,

kamera kayıtlarından ------ işyeri önüne gelerek park etmiş oldukları ve 07:31 de ayrıldıklarının görüldüğü dikkate alındığında o saatlerin işe başlama saati olduğunu ve herhangi bir araç ve şahıslar için sorgulama ve kontrol yapılmadığı,.. sitenin birden fazla giriş çıkış kapısının bulunduğunu, bu durum bilindiği için ortağının hırsızlık poliçesi yaptırmış olduğunu, sigorta şirketlerinin sitelerde özel güvenlik olup olmadığı hususunu bilerek sigorta yaptıklarını ve fazla prim tahakkuk ettirdiklerini,…bu vs. nedenler ile davanın reddedilmesini talep edilmiştir.

Tarafların uhdesinde olan tüm delilleri ibraz ettikleri, getirtilmesi gereken delilleri ilgili yerlerden getirtilerek dosya içine alınmıştır.Dosya tüm delillerin ibrazından sonra konusunda uzman teknik bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, teknik bilirkişi heyeti ayrıntılı raporu sonuç kısmında;

" I. KUSUR YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRMELER

A. Dava dışı -------- meydana gelen olayda kusurunun olmadığı;

B. Davalı koopearitifin site yönetiminin kusuru açısından ise

1.Davalı-----------yönetimi tarafından sanayi sitesinin ön ve arka kapılarında danışman olarak çalışan kişilerin,

başka bir şirketin çalışanı olup olmadığı ya da site yönetiminin kendi bünyesinde çalışan eleman

ise -------- bildirimlerindeki iş tanımının nasıl yapıldığı ve tam olarak iş tanımlarının ne olduğunun ortaya konulmasının gerektiği; sitede mevcut olan güvenlik kameralarından verim elde edebilmek için güvenlik kameralarının bir görevli tarafından takip edilmesinin gerektiği; site içindeki güvenlik kameralarının kim tarafından izlendiğinin belirtilmesi gerektiği,

2. Ayrıca sabah ve akşam saatlerinde kapıların açılış ve kapanış saatlerinde kimin görev aldığı, hırsızlık yapan araç saat 08:00’den önce giriş yaptığına göre saat 08:00’den önceki girişlerin kapıdaki görevlilerin kontrolünde olup olmadığının bildirilmesi gerektiği,

3. Dava dışı sigortalı ---------tarafından da güvenlik, gözlem, gözetleme, danışman, yönlendirme kalemleri olarak aidat ödemesinde bulunup bulunmadıklarının ortaya konulması gerektiği;

4. İzah edilen hususların belirlenmesinden sonra davalı hakkında kusur tespitinin yapılabileceği,

II. HASAR YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRMELER: Dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde

A. Sigortalı işyerinin 3 katlı Kargir yapı tarzındaki ------ faaliyet gösterdiği, kullanım alanının yaklaşık--- olduğu, B. ----- dükkanın sigortalıya ait olduğu, ancak ---- binada kiracı oldukları, ---dükkanın imalat ve depolama bölümü olarak, ------ yönetim ve ofis olarak kullanıldığı, hırsızlık olayının ------- meydana gelmiş olduğu,

C. Çalınan emtiaların

✓ 6.760 adet 3/8’’ Taharet Musluk Gövdesi, (Yarı Mamul İşlenmiş)

✓ 5.105 adet ½ ‘’ Uzun Musluk Gövdesi, (Yarı Mamul İşlenmiş)

✓ 4.708 adet ½ ‘’ Kısa Musluk Gövdesi, (Yarı Mamul İşlenmiş)

✓ 5.830 adet ‘’ Eksantrik Dirsek, ( Yarı Mamul İşlenmiş)

✓ 3.645 adet Çamaşır Makinesi Musluk Gövdesi, (Yarı Mamul İşlenmiş)

✓ 240 Kg Pirinç Çubuk (Hammadde)

olduğu,

D. Sigortalı tarafından satış faturaları ve emtea ağırlıklarının ekspertiz esnasında ibraz edilmiş olduğu, bu kapsamda 2020 yılı başından itibaren hırsızlığın meydana gelmiş olduğu 26.02.2020 tarihine kadar toplam 29.20 Kg pirinç çubuk hammadde ve musluk/ batarya Gövdesi dökümü alışlarının yapılmış olduğu,

E. Bu kapsamda toplam 20.547,00 Kg emteanın satışının yapılmış olduğu ve toplam 4.396 Kg emtianın çalındığı ve kalan emtea miktarının 4.327,00 Kg olduğunu,

F. Davaya konu edilmiş olan ve çalınan 6 (altı) kalem emtianın toplam piyasa rayiç değerinin 129.347,68 TL olduğu,

G. Bu kapsamda davacı tarafından talep edilen rücuen tazminat miktarının piyasa rayiçlerine uygun ve

kadri marufunda bulunduğu,

III. BORÇLAR MEVZUATI YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRMELER

A. “Nitelikli hesaplamalar uzmanı” olarak atanmış olduğum işbu dosyada, uzmanlık alanım borçlar mevzuatına ilişkin olduğundan, sigorta mevzuatına yönelik değerlendirmenin tarafımca yapılmasının mümkün olmadığı,

B. Borçlar mevzuatı yönünden değerlendirme yapıldığında ise taraflar arasında sözleşmesel ilişkinin bulunmaması sebebiyle TBK’da düzenlenen “borç ilişkisinin kaynakları”1 arasında TBK m. 49 vd. hükümlerinde düzenlenen “haksız fiilden sorumluluk” hükümleri uyarınca değerlendirme

yapılabileceği;

C. TBK m. 49 hükmü uyarınca “kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar verenin, bu zararı gidermekle yükümlü olduğu”nun düzenlendiği; haksız fiilden sorumluluk kapsamında zarar gördüğünü iddia eden davacının ödediği miktarın (zararın tazmininin) davalıdan istenebilmesi için

davalının, TBK m. 49 hükmünce kusurlu ve hukuka aykırı fiili neticesinde davacının zarar uğraması gerektiği;

D. Ancak yukarıda yer verilen teknik incelemeler sonucunda dosya kapsamından davalının kusurlu olup olmadığının anlaşılamadığının beyan edildiği;

E. Hal böyle olmakla

1. Eğer Sayın Mahkemece TBK m. 49 hükmünce “haksız fiilden sorumluluk” kapsamında aranan “kusur” şartının bulunduğu ve davalının kusurlu ve hukuka aykırı davranışı ile davacının zararına sebebiyet verdiği kabul edilir ise bu halde davalının sorumluluğuna gidilebileceği,

davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalı şirketin zararını tazmin ettiği için teknik yönünden ve sigorta mevzuatı yönünden yapılacak inceleme doğrultusunda hesaplanacak miktardaki ödemenin davalının sorumluluğunda olacağı;

2. Aksi halde ise, yani davaLının kusurunun bulunmadığı yönünde teknik tespitte bulunulur ise, haksız fiil için aranan kanuni şartlarda eksiklik sebebiyle davalının TBK m. 49 hükmünce sorumluluğunun bulunmayacağı kanaatine varıldığı; takdirin TMK m. 4 hükmünce Sayın Mahkeme’ye ait olduğu, "görüşünü bildirir rapor tanzim edilmiştir.Raporun taraflara tebliğ edildiği görüldü.Rapora itirazlar neticesinde bilirkişi heyetinden ek rapor düzenletildiği, bilirkişi ek raporu sonuç kısmında: " Takdir, Sayın Mahkeme’ye ait olmakla

I - KUSUR YÖNÜNDEN

Ortada olan uyuşmazlığıN çözümü için gerekli olan bilgilerin teknik izahatı açısından bakıldığında;

Dava konusu hırsızlık olayının meydana geldiği yerde, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanununhükümlerine göre özel güvenlik görevi ve bu göreve bağlı özel güvenlik görevlileri bulunmadığı,Buna karşılık, Davalının vekili tarafından itiraz dilekçesinde belirtildiği üzere “Makul ve olağan tedbirleri almakta gündüz saatlerinde danışman adı altında siteye gelen müşterilere adres ve iş yeri bulması için bir girişte danışma kulübesi bulundurduğu,

buradaki danışmada çalışan kişinin yönlendirme yaptığı, Güvenlik kameralarını sürekli izleyen görevli bulundurmadığı ve gece veya gündüz Güvenlik hizmeti verilmediği” belirtilmiştir.Ancak-----“26.02.2020 günü saat 08:00 sıralarında işyerime tekrar geri geldiğimde, işyerimin kapı kilidinin kırılarak hırsızlık yapıldığını anladım” dediği, dolayısıyla hırsızlık olayının saat:08.00 den önce

gerçekleştiği, buna karşılık dosyada mevcut Ekspertiz raporunda yer alan ve Sigortalıdan temin edildiği belirtilen kamera görüntülerine göre.

“26.02.2020 günü sabahı saat -------- minibüste gelen hırsız ya da hırsızların geri manevra yaparak işyeri önüne park ettikleri ve ---- dükkanın demir doğramadan imal giriş kapısının asma kilidini sert bir cisim ile kanırtmak zorlamak suretiyle kırarak dükkan içerisine girildiği ve içeride bulunan sarı ve pirinç malzeme emteanın çalındığı ve saat 07:31'e kadar kaldıkları ve ayrıldıklarının görüldüğü” nün belirtildiği, ayrıca Sitenin akşam 20:00’ den sabah 08:00’ ye kadar bir tarafın kapısının kapatıldığı, diğerinin kontrollü olarak açık bırakıldığı,

bu saatler arasında mal yüklemesi yapılamayacağı, olursa işyeri yetkililerine bilgi verileceği şeklinde karar alındığı, ancak, Site içerisindeki işyerlerinden itirazları olanlar olduğu, sabah erken açan işyerlerinden dolayı 06:00’ den önce de girişlerin yapıldığı, hırsızlarında saat: 07:16 sıralarında geldiğinin anlaşıldığı, Bu durumda, -----------, davalı vekilinin beyanına göre, Makul ve olağan tedbirleri almakta gündüz saatlerinde danışman adı altında siteye gelen müşterilere adres ve iş yeri bulması için bir girişte danışma kulübesi bulunmakta, buradaki danışmada çalışan kişinin yönlendirme yaptığının belirtildiği,

bu noktadan hareketle, olayın meydana geldiği 26.02.2020 tarihinde saat:07:00-07:30 saatleri arasında Sitenin giriş kapılarının açık olup olmadığı, ya da bu saatte belirtilen danışma görevlisi olup olmadığı konusu önem arz etmektedir.Bu şekilde, davalı Sanayi Sitesinin ön ve arka kapılarında bulunan görevlilerinin, görev ve yetkileri konusunda farklı beyanlar bulunmakta olup, Taktiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, Olay esnasında, kapıda danışman varsa ve davalı vekilinin itiraz dilekçesindeki beyanına göre, kapıya gelenleri yönlendirme görevi yapan,

danışma görevlisi kapıyı açarak yönlendirme yaptıysa bu durumda davalının sorumluluğuna gidilebilecektir. Bu durumun ortaya konulması gerekmektedir. Ayrıca dava dışı sigortalı --------tarafından da güvenlik, gözlem, gözetleme, danışman, yönlendirme kalemleri olarak aidat ödemesinde

bulunup bulunmadıklarının ortaya konulması gerektiği; Uyuşmazlık hakkında yalnızca görüş bildirildiği,

HASAR YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRMELER

Dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde; A. Sigortalı işyerinin 3 katlı Kargir yapı tarzındaki----- en alt katında ---- dükkanlarda faaliyet gösterdiği, kullanımalanının yaklaşık 270 m2 olduğu, B. ---- dükkanın sigortalıya ait olduğu, ancak ---- binada kiracı oldukları, ---no.lu dükkanın imalat ve depolama bölümü olarak, ------ ise yönetim ve ofis olarak kullanıldığı, hırsızlık olayının ------- meydana gelmiş olduğu,

C. Çalınan emtiaların

ü 6.760 adet 3/’’ Taharet Musluk Gövdesi, (Yarı Mamul İşlenmiş)

ü 5.105 adet ½ ‘’ Uzun Musluk Gövdesi, (Yarı Mamul İşlenmiş)

ü 4.708 adet ½ ‘’ Kısa Musluk Gövdesi, (Yarı Mamul İşlenmiş)

ü 5.830 adet ¾ ‘’ Eksantrik Dirsek, (Yarı Mamul İşlenmiş)

ü 3.645 adet Çamaşır Makinesi Musluk Gövdesi (Yarı Mamul İşlenmiş)

ü 240 Kg Pirinç Çubuk (Hammadde)

olduğu,

D. Sigortalı tarafından satış faturaları ve emtia ağırlıklarının ekspertiz esnasında ibraz edilmiş olduğu, bu kapsamda 2020 yılı başından itibaren hırsızlığın meydana gelmiş olduğu 26.02.2020 tarihine kadar toplam 29.20 Kg pirinç çubuk hammadde ve musluk/ batarya Gövdesi dökümü alışlarının yapılmış olduğu,

E. Bu kapsamda toplam 20.547,00 Kg emteanın satışının yapılmış olduğu ve toplam 4.396 Kg emtianın çalındığı ve kalan emtea miktarının 4.327,00 Kg olduğunu,

F. Davaya konu edilmiş olan ve çalınan 6 (altı) kalem emtianın toplam piyasa rayiç değerinin 129.347,68 TL olduğu,

G. Bu kapsamda davacı tarafından talep edilen rücuen tazminat miktarının piyasa rayiçlerine

uygun ve kadri marufunda bulunduğu,

III - BORÇLAR MEVZUATI YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRMELER

A. Kök raporda da beyan edildiği üzere “niteliklihesaplamalar uzmanı” olarak atanmış olduğum işbu dosyada, uzmanlık alanım ve kayıtlı olduğu liste borçlar mevzuatına ilişkin olduğundan, sigorta mevzuatına yönelik değerlendirmenin tarafımca yapılmasının mümkün olmadığı, dolayısıyla sigorta mevzuatı yönünden yapılan itirazların ve beyanların değerlendirilemediği,

B. Borçlar mevzuatı yönünden değerlendirme yapıldığında ise taraflar arasında sözleşmesel ilişkinin bulunmaması sebebiyle TBK’da düzenlenen “borç ilişkisinin kaynakları”1

arasında TBK m. 49 vd. hükümlerinde düzenlenen “haksız fiilden sorumluluk” hükümleri uyarınca değerlendirme yapılabileceği;

C. TBK m. 49 hükmü uyarınca “kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar verenin, bu zararı gidermekle yükümlü olduğu”nun düzenlendiği; haksız fiilden sorumluluk kapsamında zarar gördüğünü iddia eden davacının ödediği miktarın (zararın tazmininin) davalıdan istenebilmesi için davalının, TBK m. 49 hükmünce kusurlu ve hukuka aykırı fiili neticesinde davacının zarar uğraması gerektiği;

D. Ancak yukarıda yer verilen teknik incelemeler sonucunda dosya kapsamından davalının kusurlu olup olmadığının anlaşılamadığının beyan edildiği;

E. Hal böyle olmakla

1. Eğer Sayın Mahkemece TBK m. 49 hükmünce “haksız fiilden sorumluluk” kapsamında aranan “kusur” şartının bulunduğu ve davalının kusurlu ve hukuka aykırı davranışı ile davacının zararına sebebiyet verdiği kabul edilir ise bu halde davalının sorumluluğuna gidilebileceği, davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalı şirketin zararını tazmin ettiği

için teknik yönünden ve sigorta mevzuatı yönündenyapılacak inceleme doğrultusunda hesaplanacak miktardaki ödemenin davalının sorumluluğunda olacağı;

2. Aksi halde ise, yani davalının kusurunun bulunmadığı yönünde teknik tespitte bulunulur ise, haksız fiil için aranan kanuni şartlarda eksiklik sebebiyle davalının TBK m. 49

hükmünce sorumluluğunun bulunmayacağı kanaatine varıldığı; takdirin TMK m. 4 hükmünce Sayın Mahkeme’ye ait olduğu,

3. İşbu bilirkişi raporu, Sayın Mahkemece yapılan görevlendirme neticesinde TMK m. 1/son hükmü gereğince "bilimsel görüş" olarak sunulmuş olup takdir, tamamen

Sayın Mahkeme'nindir. " görüşünü bildirir ek rapor tanzim edilmiştir.Bilirkişi ek raporu taraflara usulüne uygun tebliğ edilmiştir.

DELİLLER

*------------ dosya uyap kayıtları, *Bilirkişi raporları, *Tüm dosya kapsamı,

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) taleplerine yöneliktir.Davaya konu uyuşmazlığın tespiti; Rücuen tazminattan kaynaklanan itirazın iptali davasıdır.

Somut olayda;--------- bulunan sanayi sitesinin, google görüntüleri ve ekspertiz raporuna göre, etrafının çevrili olduğu ve ön ve arka tarafla giriş çıkış kapılarının bulunduğu ve akşam 20:00 den sabah 08.00 ye kadar bir tarafın kapısının kapatıldığı, diğerinin kontrollü olarak açık bırakıldığı, bu saatler arasında mal yüklemesi yapılamayacağı, olursa işyeri yetkililerine bilgi verileceği şeklinde karar alındığı, ancak site içerisindeki işyerlerinden itirazları olanlar olduğu, sabah erken açan işyerlerinden dolayı 06:00 dan önce de girişlerin yapıldığı, hırsızların da saat 07:16 aralarında geldiğinin anlaşıldığı,

davalı ------ kapısının ve ön cephesi parmaklıklı demir doğramadan olup, kapısında asma kilit bulunduğu, ayrıca--- firmasına bağlı aktif alarm sistemi olduğu, hırsızların ----- kapısının kilidini kırarak burada bulunan emtiayı çaldıkları, hırsızlık anında---- dava dışı iş yeri yetkililerine ihbar geldiği, kusura ilişkin yapılan incelemede davalı ------- ön ve arka kapılarında bulunan görevlilerin görev ve yetkileri konusunda tarafların farklı iddialarının bulunduğu, olay esnasında kapıda dnaışman olup olmadığı ve varsa kapıya gelenleri yönlendirme grevinin bulunup bulunmadığı,

danışma gözlem gözetleme yönlendirme kalemler olarak dava dışı sigortalı----- aidat ödemesi yapılıp yapılmadığı hususlarının dosyadaki delillerle ispat edilmediği, davalı sanayi sitesinin sorumluluğunun ispat edilemediği anlaşılmakla açılan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.Davacının kötü niyetli olarak icra takibi başlattığına dair kanaat oluşturacak bilgi ve belge bulunmadığından, davalının şartları oluşmayan kötü niyet tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın REDDİNE,

2-Kötü niyet tazminat talebinin REDDİNE,

3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-Karar tarihinde alınması gerekli 427,60-TL harcın davacı tarafça yatırılan 1.782,93-TL harçtan mahsubu ile bakiye kalan kısmın davacıya iadesine,

5-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca -----bütçesinden ödenen 1.560-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,

6-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 23.619,67-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

7-Dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzene karşı verilen kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ----------Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/07/2024