İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/968 K.2025/408

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/968

KARAR NO : 2025/408

DAVA

Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 25/12/2024

KARAR TARİHİ : 09/05/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacı hafriyat işi ile uğraşan, TTK anlamında tacir olan bir gerçek kişidir.

Davacı, davalı şirketten 31/10/2023'te 71.000 Euro (2.145.000 TL) karşılığında kepçe satın aldığını, bu kepçe ---- marka ---- tescil numaralı ----- belge seri numaralı ekskavatör cinsi ----- tipli ------ şasi numaralı iş makinesi olduğunu, davacı bir süre sonra kepçenin kabin tavan kısmında bir delik olduğunu ve buradan su aldığını fark ettiğini, davalı şirketin davacıya ayıplı olarak sattığı kepçe sebebiyle seçimlik olarak bedelde indirim ile davacının kepçeyi kullanamadığı günlerin para karşılığının tazminini talep ettiğini, hukuk aleminde ayıp, satılanın mevcut vasıflarının,

onun taşıması gereken vasıflardan farklı olmasını ifade ettiğini, taşınır satışı TBK'da düzenlenmiş olup, satıcının ayıplı maldan doğan sorumluluğu karşısında alıcının sahip olduğu seçimlik haklar da yine TBK’da açıklandığını, TTK'da da TBK'ya atıf yapılmak suretiyle, özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, tacirler arasındaki satış ve mal değişimlerinde de TBK'nın satış sözleşmesi ile mal değişim (trampa) sözleşmesine ilişkin hükümlerinin uygulanacağı düzenlendiğini, bu doğrultuda TTK'nın 23/f.1-c bendi uyarınca,

ayıp türlerine göre bir ayrım yapılmış ve taşınır satışına konu malda gizli ayıp olması halinde TBK'nın 223. maddesinin uygulanacağı belirtildiğini, TTK'da düzenlenmeyen konular bakımından ise TBK hükümleri uygulanacağını, somut olaya gelince;

her iki taraf da tacir olup uyuşmazlık her iki taraf için de ticari iş olduğundan ticari dava olup sorun TTK'ya göre çözüleceğini, davacı ------ yaşamakta olup davalıdan satın aldığı ve ------ getirdiği kepçenin tavan kısmından su sızdırdığını 08/03/2024'te fark edince vakit kaybetmeden davalının da anlaşmalı olduğu resmi ----- Yetkili Servisi : ------Şirketi'ne haber verdiğini, yetkililer 09/03/2024 tarihli tutanak tutmuştur.

Tutanakta "kepçenin tavanında delik olduğu" olarak tespiti yapıldığını, davacı bu durumu davalı şirkete de aynı zaman diliminde bildirdiğini, hatta sorunun çözülmesi için ------- Tüketici Hakem Heyetine başvurduğunu, davacı buna rağmen "kepçenin yapılacağı" iddiasıyla davalı tarafından hep oyalandığını, gelinen aşamada davalı ayıplı sattığı kepçeyi halen düzeltmediğini, bu sebeple ayıplı malda seçimlik haklardan bedelde indirimi (para alacağı olarak) talep ettiklerini, davacı davalının ayıplı olarak sattığı kepçe sebebiyle yağmurun yağdığı yaklaşık 3 ay boyunca kepçeyi kullanamadığını,

mahkeme aksi kanaatte ise davacının kepçeyi kullanamayacağı makul sürenin belirlenerek bunun tazminatını talep ettiklerini, bu sebeple davalının kepçeyi kullanamadığı günlerin para karşılığının tazminini talep ettiklerini, davacının bedelde indirim talep hakkının hesaplanıp davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ayrıca davacının kepçeyi kullanamadığı 3 ayın; mahkeme aksi kanaatte olursa kepçeyi kullanamayacağı makul sürenin belirlenerek bunun para karşılığının davacıya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ------- vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı, arabuluculuk sürecini hatalı şekilde tüketici uyuşmazlığı kapsamında ----- Arabuluculuk Bürosu’nda başlatmıştır.

Davalı şirket olarak ------ Arabuluculuk Bürosu’nun yetkisine itiraz etmiş ve itirazımız -----Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 09/07/2024 tarih ve ----- Esas, ------ Karar No’lu kararı ile kesin olarak kabul edildiğini, mahkeme, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m. 18/A-8 ve HMK m. 17-18 hükümleri çerçevesinde tacirler arasındaki uyuşmazlıklarda yetki sözleşmesinin geçerli olduğunu ve yetkili arabuluculuk bürosunun ------) olduğunu kesin olarak hükme bağlandığını, bu karar doğrultusunda davacı, (------) Arabuluculuk Bürosu’na başvurmuş ve arabuluculuk süreci burada yürütüldüğünü,

taraflar arasında imzalanan İş Makinesi Satış Sonrası Hizmetler Sözleşmesi’nin 7. maddesi uyarınca yetkili mahkeme olarak İstanbul Merkez Mahkemeleri belirlendiğini, HMK m. 17 ve 18 hükümleri çerçevesinde tacirler arasındaki yetki sözleşmeleri geçerli ve bağlayıcı olduğunu, aksi kararlaştırılmadıkça, davanın yalnızca bu sözleşmede belirtilen yetkili mahkemede açılması gerektiğini, tüm bu hususlara rağmen davacı, kesinleşmiş yetki kararına ve taraflar arasındaki yetki sözleşmesine aykırı şekilde ---- Asliye Ticaret Mahkemesi’nde dava açtığnı, ancak: Yetkili mahkeme ------ Merkez Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu,

yetkisiz mahkemede açılan bu davanın usulden reddi veya yetkili mahkemeye gönderilmesi gerektiğini, davacı tarafından yapılan başvurular eksik ve yanıltıcı olduğunu, davacı, makinenin kabinine tavandan su sızması iddiasıyla mahkemenize başvurduğunu, ancak teknik tespit sürecini engellediğini, yetkili servisin inceleme yapmasına tam olarak izin vermediğini, müvekkili şirketin sunduğu teknik çözümleri reddettiğini, iddiaların doğrulanması için gerekli olan fiziki testlere imkan vermediğini, bu nedenle, mahkemeye sunulan iddialar spekülatif olup, teknik olarak doğrulanmadığını, ayıp olduğu iddiası teknik olarak kanıtlamadığını, mahkeme,

bu türden özel iş makinelerindeki olası bir ayıbın varlığını ancak ve ancak aşağıdaki şekilde bir bilirkişi incelemesi ile tespit edebildiğini, bilirkişi heyeti, yalnızca kalburüstü üniversitelerin makine mühendisliği fakültelerinden veya bölümlerinden eğitim öğretim üyelerinden oluşmadığını, bu tür Makine Mühendisliği Fakültelerini bünyesine barındıran üniversiteler de;

---- Üniversitesi, --- Üniversitesi, ---- Teknik Üniversitesi, ----- Üniversitesi ve ----- Teknik gibi üniversiteler olduğunu, İş makinası, fiziki testlere tabi tutulması gerektiğini, keşif yoluyla tespit yapılmalı, teknik rapor hazırlanması gerektiğini, davacının, sözleşmeyi imzalayarak bu haklarından feragat ettiğini, mahkemenin iş kaybı talebini reddetmesi gerektiğini, yetki itirazları doğrultusunda davanın yetkisizlik nedeniyle reddine, esasa ilişkin olarak,

davacının iddialarının haksız ve mesnetsiz olması sebebiyle davanın tümden reddine, davacının iş kaybı ve bedel indirimi taleplerinin aşağıdaki sebeplerle reddine, TTK m. 23/1-c’ye göre alıcının makul sürede ihbar etmediği için ayıba karşı talep hakkını kaybettiği,

TBK m. 221 ve TBK m. 115’e göre sözleşme ile iş kaybı ve dolaylı zarar taleplerinden feragat edildiği, TBK m. 112’ye göre dolaylı zararların tazmin edilmesinin mümkün olmadığı,

Mahkeme tarafından bilirkişi incelemesi yaptırılması halinde: Bilirkişi heyetinin yalnızca yukarıda isimleri örnekleri ile verilen kalburüstü üniversitelerin makine mühendisliği fakültelerinden öğretim görevlilerinden oluşacak üçlü bir bilirkişi heyetinden oluşmasına karar verilmesine, Mahallinde Keşif yapılarak fiziki testler uygulanmasına,

Emsal olarak sunulan bilirkişi raporunun dikkate alınmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davalı taraf yetki ilk itirazında bulunmuştur.

Dava, davalıdan satın alınan kepçenin ayıplı olmasından bahisle tazminat istemine ilişkindir.

Davacının, Gelir İdaresi Başkanlığı cevabında bilanço esasına göre defter tuttuğunun bildirildiği ve tacir olduğu görülmüştür. Davalı, ticaret şirketi olup tacirdir.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu Madde 17- (1): "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır."6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu Madde 18- (1): "Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri konular ile kesin yetki hâllerinde, yetki sözleşmesi yapılamaz."

(2): "Yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için yazılı olarak yapılması, uyuşmazlığın kaynaklandığı hukuki ilişkinin belirli veya belirlenebilir olması ve yetkili kılınan mahkeme veya mahkemelerin gösterilmesi şarttır."Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 7. Maddesinde işbu sözleşme'nin uygulanmasından çıkabilecek uyuşmazlıkların halinde ------ Merkez Mahkeme ve İcra Müdürlüklerinin yetkili olacağı yönünde anlaşıldığı görülmektedir.

Bu nedenlerle tarafların sıfatı, taraflar arasındaki yetki sözleşmesi kapsamı göz önüne alınarak 6100 sayılı HMK'nın 6,17,114 ve 115. Maddeleri gereğince davalının mahkememizin yetkisine yönelik itirazının, taraflar arasındaki sözleşmenin tarafların tacir olması ve sözleşmede açıkça diğer genel yetki kurallarını uygulanacağına ilişkin bir düzenlemenin yer aldığı iddia ve ispat edilmediğinden, davalının yetki itirazının kabulü ile dosyanın yetkili ve görevli ------ Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, aşağıdaki gibi hüküm tesis etmek gerekmiştir.