İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/427 K.2021/951

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

DAVA

Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ: 20/03/2018

KARAR TARİHİ: 03/12/2021

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ---- maliki ve sürücüsü olduğu --- plaka sayılı araç --- tarihinde kaza meydana geldiğini, meydana gelen kazada %100 kusurla müvekkiline ait ----ise kusursuz olduğunun tespit edildiğini, müvekkiline ait ------ aracın yeni bir araç olduğunu, mevcut kaza nedeniyle değer kaybı meydana geldiğini, araçta bir kısım parçaların yenileriyle değiştirildiğini, bir kısım parçaların ise tamir görerek onarıldığını, aracın gördüğü işbu kapsamlı tamir/onarım/boya/parça değişimi ve ----- kaydı sebebiyle ikinci el piyasa rayiç değerinde ciddi bir düşüş yaşanacağını, aracın değer kaybının --- poliçesi limitinde olduğunu,

---- tarihinde sigorta şirketine başvurulduğunu, sigorta şirketi tarafından ---- kısmi ödeme yapıldığını, bu nedenle fazlaya ilişkin hakları salmak kaydıyla --- değer kaybı bedelinin----- müştereken ve müteselsilen temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte tahsiline, müvekkiline ait araçta oluşan değer kaybı zararının tespiti için ödenen ------ ekspertiz ücretinin ----maddesi gereğince müştereken ve müteselsilen yargılama gideri sayılarak,--- kazanç kaybı bedelinin ise ----- temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı ---- vekili cevap dilekçesinde özetle, ---- tarihinde meydana gelen trafik kazasında müvekkili şirket kusur oranı tespit edildikten sonra bu oranda olmak kaydıyla sorumlu olduğunu, sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında gerçek hasarı ödemekle yükümlü olduğunu, bu nednele dava konusu kazanın meydana gelmesinden sigortalı araç sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığnıın ve kusur oranının belirlenmesi gerektiğini, söz konusu kazadan dolayı aracın kullanılamamış olması sebebiyle ticari anlamda meydana gelen davacı şirketin aktifindeki azalma dolaylı zarar olduğundan poliçe teminat kapsamının dışında olduğunu bu nedenle yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ---- vekili cevap dilekçesinde özetle, işbu dava konusu kazanan --- meydana geldiğini, kazanın gerçekleşmesinden sonra---- plakalı araçtan inen sürücünün müvekkilinin tam kusurlu olduğunu iddia ederek müvekkil ile ile yanındaki ---- üzerinde baskı kurduğunu, daha sonra ---- plakalı aracın sürücüsü kendi aracına binip kaza tespit tutanağını doldurduğunu daha sonra da müvekkiline bu kaza tespit tutanağını imzalattığını, müvekkilinin kazanın şokuyla ve ----plakalı aracın sürücüsünün üzerinde yarattığı baskı sonucu ne olduğunu tam olarak anlayamadan kaza tespit tutanağını imzaladığını,

----- plakalı aracın sürücüsü olay mahallinde kendisini aracın ruhsat sahibi olan--- sahibi ve yetkilisi ----- olarak tanıttığını ve kaza ile ilgili konularda görüşme yapmak için müvekkiline telefon numarası verdiğini, bu şahsın müvekkile vermiş olduğu telefon numarasının araştırmalar sonucu ---isimli şahıs olduğu öğrenildiği, bununla ilgili ------- dosyası ile suç duyurusunda bulunulduğu ve soruşturmanın halen devam etmekte olduğunu, anlatılan nedenlerle işbu davanın hukuki yarar ve dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine ve davanın yetkili ----- gönderilmesine,

aksi takdirde davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.----- bu nedenlerle itirazın iptaline, takibin devamına, davalının takibe konu alacak üzerinden %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, maddi hasarlı trafik kazası nedeni ile davacıya ait araçta meydana gelen değer azalmasının --- şirketi ve işletenden müteselsilen tahsili istemine ilişkindir ----- -----sayılı kararı ile yetkisizlikle mahkememize tevzii edildiği anlaşılmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle.

Meydana gelen olayda kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, önlenebilir bir kaza niteliğinde olduğu, söz konusu araçta yaklaşık ------ hasar oluştuğunun belirtilmiş olduğu, söz konusu kaza ile hasar durumunun uyumlu olduğu, kazalı aracın onarımının yetkili servis ve tamir atölyelerinin iş yükü ile doğru orantılı olmakla birlikte yaklaşık 20 (yirmi) iş günü süreceği ----- dava konusu aracın kaza tarihi itibariyle kazadan önceki 2. El piyasa rayiç değerinin ---- civarında olduğu,

Söz konusu aracın onarımının ekonomik olması nedeni ile---- olarak kabul edilemeyeceği, aracın ----- kayıtlarına göre değer kaybı hesaplamasını olumsuz etkileyecek geçmiş hasar kaydının bulunmadığı, dava konusu araçta ---- değer kaybı oluştuğu, davaya konu ----- sayılı araç sürücüsü ---- %75 kusur oranı ile Asli Kusurlu olduğu,--- plaka sayılı araç sürücüsü ----- % 25 kusur oranı ile TALİ KUSURLU olduğu, söz konusu aracın onarım süresince kullanılamamış olması nedeni ile -----oluşacağı, dava konusu aracın 2. El kiralık araç piyasa rayiç değerinin günlük ---- civarında olduğu,

bu nedenle ---- ---- oranı nispetinde davalı sürücü ----davalı sürücünün kusur oranı nispetinde değer Kaybı sorumluluğunun ---- olduğu. Bilirkişi tarafından alınan ek raporlarda özetle.

Söz konusu kazalı aracın onarımının yetkili servis ve tamir atölyelerinin iş yükü ile doğru orantılı olmakla birlikte yaklaşık 20 (yirmi) iş günü süreceği -------- Bu sürenin dava konusu araçtaki mevcut hasarın ve bu hasarın ------giderilmesi için harcanacak işgücünün, günlük olarak değerlendirilmesi neticesinde onarım için zorunlu olarak aracın atölyede kalması gereken iş günü sayısı olarak tespit edilmiş olduğu,

dava konusu aracın atölyede kaldığı süre içerisinde kullanılamaması nedeni ile araçtan mahrum kalma/ kazanç kaybı oluşacağı, bu nedenle belgelendirilmesi durumunda söz konusu araç için ------- araçtan mahrum kalma/ kazanç kaybı oluşacağı, söz konusu aracın atölyede kaldığı süre yakıt gideri/ -------giderlerin düşülemeyeceği, çünkü aracın çalışırken ---- yıpranması olabileceği gibi, aracın hasarlı olmayıp onarım süresinde çalışamamasından kaynaklı bir takım parçaların da zarar görebileceği, ayrıca yakıt tasarrufunun söz konusu olsa dahi belgelendirilmesi durumunda kiralanan araç ---- kiralayan tarafından ödendiği için ----- bahsedilemeyeceği,

---- plaka sayılı araç sürücüsü ---- seyir halinde iken Sola dönüş için işaret vermesi gerektiği bu kapsamda yolun gidişe ayrılmış olan kısmının soluna yaklaşması, hızını azaltması, dönüşe başlamadan, sağdan gelen taşıtlara ilk geçiş hakkını vermesi, ve dönüş sırasında, karşıdan gelen ve emniyetle durdurulamayacak kadar kavşağa yaklaşmış olan taşıtların geçmesini beklemesi ve trafik güvenliğini aksatmayacak şekilde gerekli tedbirleri alması gerektiği, bu anlamda ,gerekli dikkat ve özen sorumluluğunu yerine getirmemiş olması ve kontrolsüz dönüş yaparak sebebiyet vermiş olduğu kazada.

Ve 75 kusur oranı ile asli kusurlu olduğu, ---plaka sayılı araç sürücüsü---- seyir halinde iken aracının hızını yol şartları, görüş durumu ve aracının teknik özelliklerinin birlikte değerlendirerek müteyakkız şekilde seyretmesi ve teknik olarak etkili fren yapabilecek şekilde gerekli dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmesi gerekirken kural ihlali yapmış olması nedeni ile ------% 25 kusur oranında tali kusurlu olduğu hususlarını beyan ve rapor etmiştir.

Davacı vekili ıslah dilekçesinde özetle; ---- değer kaybı zararının davalılardan müşterek ve müteselsilen --- ---- araç mahrumiyet zararının ise sigorta şirketi haricindeki davalı------ temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte tahsiline karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.

------bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiştir.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir ------

----- düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.

Somut olayda ; ---- plaka sayılı araç sürücüsü ----- seyir halinde iken Sola dönüş için işaret vermesi gerektiği bu kapsamda yolun gidişe ayrılmış olan kısmının soluna yaklaşması, hızını azaltması, dönüşe başlamadan, sağdan gelen taşıtlara ilk geçiş hakkını vermesi, ve dönüş sırasında, karşıdan gelen ve emniyetle durdurulamayacak kadar kavşağa yaklaşmış olan taşıtların geçmesini beklemesi ve trafik güvenliğini aksatmayacak şekilde gerekli tedbirleri alması gerektiği, bu anlamda, gerekli dikkat ve özen sorumluluğunu yerine getirmemiş olması ve kontrolsüz dönüş yaparak sebebiyet vermiş olduğu kazada; % 75 kusur oranı ile asli kusurlu olduğu,

---- plaka sayılı araç sürücüsü -----seyir halinde iken aracının hızını yol şartları, görüş durumu ve aracının teknik özelliklerinin birlikte değerlendirerek ------ şekilde seyretmesi ve teknik olarak etkili fren yapabilecek şekilde gerekli dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmesi gerekirken kural ihlali yapmış olması nedeni ile ----- % 25 kusur oranında tali kusurlu olduğu hususlarını , söz konusu aracın onarım süresince kullanılamamış olması nedeni ile ---- oluşacağı, dava konusu aracın 2. El kiralık araç piyasa rayiç değerinin günlük ---- civarında olduğu,

bu nedenle ---- Kaybının oluşacağı,----- davalı sürücünün kusur oranı nispetinde değer Kaybı sorumluluğunun ----olduğu, bu durumun bilirkişi raporu ile de sabit olduğu, davacının zararın meydana gelmesinde tali olarak aldığı hasar ve gördüğü onarımlar nedeniyle değer kaybına uğramış olduğu ve değer kaybı miktarı da usulüne uygun olarak bilirkişi raporu ile tespit edildiği, davaya konu, değer kaybının teminat kapsamında olmayacağına ilişkin bir düzenleme yer almadığı,

değer kaybının da doğrudan zarar olması nedeniyle teminat kapsamında kaldığı görüldüğünden bilirkişi raporu hükme esas alınarak her iki davalının da meydana gelen değer kaybı alacağından sorumlu olduğuna ,araçtan mahrumiyetine ilişkin zararın, kazadan kaynaklanan dolaylı zarar mahiyetinde olduğu ve davalı -----sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğu olduğu bu nedenle bilirkişi ve bilirkişi ek raporunda hesaplanan ve hükme esas alınan araçtan mahrumiyete yönelik alacağın sadece davalı ---- sorumlu olması kaydıyla davacı tarafın ıslah talebi uyarınca ------davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.

Haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüte düşmüş sayılır. Ancak, trafik kazaları esas itibariyle haksız eylem sayılan hallerden olmakla birlikte, sigortacı bakımından temerrüdün bu tarihte oluştuğunun kabulü mümkün değildir.

Sigortacının tazminat giderim yükümlülüğünü düzenleyen KTK'nın 99/I. maddesi hükmü uyarınca, sigortacı maddede belirtilen belgelerin iletildiği tarihten itibaren ----- günü sonrasında veya talep doğrultusunda bakiye ödeme yapılmış ise ödeme tarihi itibariyle temerrüte düşeceği ----- dikkate alındığında ;davalı sigorta şirketi yönünden ödeme tarihi ,

davalı şahıs yönünden kaza tarihinden itibaren davaya konu aracın hususi/ otomobil olduğu gözetilerek yasal faize hükmedilmiştir.Öte yandan davacı tarafça --- ekspertiz ücreti talep edilmiş ise de --- tarihli ekspertiz makbuzu incelendiğinden söz konusu bedelin ----olduğu anlaşılmakla ekspertiz faturası------ uyarınca yargılama gideri olarak sayılmıştır.