İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/807 K.2021/461

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2019/807 Esas

KARAR NO: 2021/461

DAVA

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 26/11/2019

KARAR TARİHİ : 28/05/2021

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacı şirketin, kamu, özel ve tüzel kişilere insan kaynakları ve personele ilişkin her türlü eğitim verilmesi, sempozyum ve konferans gibi etkinliklerin düzenlenmesi, projeler geliştirilmesi vb. alanlarda faaliyet gösterdiğini, davacı şirket ile davalı vakıf arasında ------ akdedildiğini, davalının, ---- bağlantılı olan ve bu tip projeleri -----adına organize eden bir ---olduğunu, davacı şirketin, sözleşme kapsamında. ----- sınırlan içeririnde davalı tarafından istenen ailelerin sosyal doku verilerini çıkardığını, davacı şirketin, sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmiş olduğunu,

sözleşmenin 8/1. maddesine göre iki ---------- yıl süreyle devam edeceğini, sözleşmenin 6/1. maddesi uyarınca, bu yürürlük süresinin ilk yılında, davacı şirketin hizmetleri karşılığının aylık ---- olduğunu, sözleşmenin 6/5. maddesine göre, davacı şirketin ücretine, yılda, bir kez. ---- açıklanan ----oranına beş ---- ilave edilerek bulunacak alan oran üzerinden artış yapılacağını, bu doğrultuda, sözleşme yürürlük süresinin ikinci yılında davacı şirketin hizmetleri karşılığının aylık ---------olduğunu,

işbu dava ile devamına karar verilmesi talep edilen icra takibine konu edilen faturaların----- tutarındaki fatura ile ----- seri numaralı ve --------- tutarındaki fatura olduğunu, davalı tarafından yapılmış olan ödemelerin,---------- icra takibine yapılan itirazların iptali ile takibin devamı talebiyle ikame edilen---------- dosyasında dikkate alınacağını, sözleşmenin 6/2. maddesinde öngörülen süre içinde ödemelerin yapılmadığını tüm bu nedenlerle itirazın iptaline, takibin devamına, davalının takibe konu alacak üzerinden %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesine,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı yan kendisine usulüne uygun yapılan tebliğe rağmen davacının dava dilekçesine cevap vermemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasıdır

6102 sayılı TTK. 4.maddesine göre bir davanın ticari dava olabilmesi için uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğmuş bulunması veya anılan yasa maddesinde sayılan mutlak ticari davalardan sayılması gerekir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 12. maddesinde "Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir" hükmünü içermektedir.

---- tarihinde kabul edilen ve-------- yasanın 2.maddesinde, "6102 sayılı Kanun'un 5.maddesinin başlığı" 2. ticari davalar ve çekişmesiz yargı işlerinin görüleceği mahkemeler" şeklinde, 1. fıkrasında yer alan "davalara" ibaresi ise davalar ve ticari nitelikteki "çekişmesiz yargı işlerine" şeklinde 3.ve 4. fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır". şeklinde düzenlenmiştir.

TTK'nun 19.maddesinde "Bir tacirin borçlarının ticari olması asıldır. Ancak, gerçek kişi olan bir tacir, işlemi yaptığı anda bunun ticari işletmesiyle ilgili olmadığını diğer tarafa açıkça bildirdiği veya işin ticari sayılmasına durum elverişli olmadığı takdirde borç adi sayılır. Taraflardan yalnız biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmeler, Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, diğeri için de ticari iş sayılır" hükmü bulunmaktadır.

Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. Mahkeme duruşma yapmadan, yani taraflara tebligat yapıp onları dinlemeden dosya üzerinden de görevsizlik kararı verebilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmış ise veya yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip, karara bağlamalıdır.

Bu açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında ise; davaya konu uyuşmazlığın adi ortaklıktan kaynaklanan alacağa ilişkin olduğu, bu haliyle davacının TTK hükümlerine göre, adi ortaklığa konu sözleşmelerde dikkate alınması suretiyle tacir sıfatına haiz olup olmadığının araştırılarak, tacir olması halinde uyuşmazlığın çözümünün yukarıdaki yasa hükümleri de gözetildiğinde Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevi içinde olduğu, tacir sıfatını haiz olmadığında ise uyuşmazlığın 6502 sayılı Kanun kapsamında kalmadığından Asliye Hukuk Mahkemesi olarak davanın görülmesi gerekir.

---------- sayılı cevabı yazısında derneklerin ve vakıfların iktisadi işletmelerinin ticaret sicil müdürlüğü nezdinde tescil edildiği ve davalı tarafın ticaret sicil müdürlüğünde kaydının bulunmadığının bildirildiği görülmüştür.

----------sayılı cevabı yazısında davalı tarafın potansiyel mükellefiyet kaydına rastlanılmadığı ve herhangi bir şirkette ortaklığının tespit edilmediği hususunu mahkememize bildirdiği görülmüştür.

Gelen yazı cevaplarından davalının tacir sıfatının olmadığı görülmekle davanın Asliye Hukuk Mahkemelerinde görülmesi anlaşılmıştır.

Yukarıda anlatılan nedenlerle TTK'nun 4(1) maddesindeki düzenleme nedeniyle somut davada Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olması nedeniyle mahkememizin görevsiz olup davaya bakmanın mümkün olmadığı, görevin dava şartlarından olduğu ve HMK nun 115(1) maddesi uyarınca davanın her aşamasında resen gözetilmesi gerektiği dikkate alınarak mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın dava şartı yokluğu yönünden usulden reddine karar vermek gerekmiştir.